[Bài 2] Thương vụ IPO DatVietVAC: Món hời hay món hớ?

Những rủi ro cần lưu ý về yếu tố con người

Rủi ro liên quan đến nghệ sĩ cũng là vấn đề được nhiều nhà đầu tư quan tâm. Ban lãnh đạo DVV cho biết doanh nghiệp thực hiện quy trình sàng lọc kỹ trước khi mời một nghệ sĩ tham gia vào các IP. Trước tiên, doanh nghiệp kiểm tra lý lịch của nghệ sĩ tại địa phương. Tiếp đó, DVV rà soát quá trình hoạt động để xác định nghệ sĩ có từng vướng scandal hay không.

Theo ban lãnh đạo, quy trình này giúp giảm thiểu những rủi ro phát sinh từ nghệ sĩ, nhưng không thể loại bỏ hoàn toàn. Trong quá trình đào tạo và ghi hình chương trình, DVV cũng thường xuyên trao đổi với nghệ sĩ về việc duy trì hình ảnh. Các nghệ sĩ cũng nhận thức được yêu cầu này nhằm hạn chế những rủi ro có thể ảnh hưởng đến IP.

Bên cạnh đó, DVV định hướng đa dạng hóa đội ngũ nghệ sĩ để giảm mức độ phụ thuộc vào một nhóm nhất định. Ban lãnh đạo cho biết doanh nghiệp liên tục phát triển các mảng nội dung mới và tập trung vào chiến lược dài hạn. Một IP có thể được tái sử dụng và khai thác trong nhiều giai đoạn.

DVV cũng dự kiến thành lập đơn vị quản lý chuyên nghiệp nhằm hỗ trợ nghệ sĩ phát triển qua từng giai đoạn. Thị trường có mức độ cạnh tranh cao và đội ngũ nghệ sĩ cũng liên tục được làm mới. Việc đào tạo nghệ sĩ mới giúp DVV duy trì sự đa dạng và giảm rủi ro phụ thuộc vào một nhóm nghệ sĩ nhất định.

Theo nhóm LTBNM, rủi ro khó kiểm soát nhất trong mô hình hoạt động của DatViet VAC là yếu tố con người, như ban lãnh đạo cũng đã đề cập. Đây là yếu tố khó dự báo và có thể tác động trực tiếp đến khả năng khai thác IP của doanh nghiệp.

Thứ nhất, rủi ro liên quan đến nghệ sĩ vẫn hiện hữu. Thời gian gần đây, nhiều nghệ sĩ vướng các vấn đề pháp lý hoặc tranh chấp gây chú ý như Miu Lê (Em xinh “say hi”), Chi Dân (Giọng Ải Giọng Ai), Negav (Anh trai “say hi”). Phía YEG cũng từng có trường hợp ông Đinh Tiến Dũng. Dù các nghệ sĩ đều được sàng lọc trước khi tham gia chương trình, rủi ro vẫn có thể phát sinh trong hoặc sau quá trình ghi hình. Tùy mức độ nghiêm trọng, những sự việc này có thể ảnh hưởng đến hình ảnh và khả năng khai thác chương trình.

Thứ hai, sức hút của các IP qua nhiều mùa có thể suy giảm. Khả năng duy trì độ nóng của một chương trình phụ thuộc đáng kể vào dàn nghệ sĩ tham gia. Anh trai “say hi” mùa đầu tiên tạo được sức hút lớn với những cái tên như HIEUTHUHAI, Rhyder và Quang Hùng. Tuy nhiên, sức hút của mùa 2 có dấu hiệu giảm dù vẫn có sự tham gia của một số nghệ sĩ lớn như Ngô Kiến Huy và Vũ Cát Tường.

Điều này cho thấy việc duy trì sức hút của một IP qua nhiều mùa không phải lúc nào cũng dễ dàng. Khả năng kéo dài vòng đời khai thác của các IP vì vậy có thể không đạt được như kỳ vọng của ban lãnh đạo.

Thứ ba, việc liên tục đào tạo và đưa nghệ sĩ mới ra thị trường cũng tiềm ẩn rủi ro vận hành. Việc xuất hiện quá nhiều gương mặt mới trong thời gian ngắn có thể khiến công chúng khó ghi nhớ và xây dựng nhận diện đối với từng nghệ sĩ. Khi một nghệ sĩ chưa kịp tạo dấu ấn đã được thay thế bởi gương mặt mới, hiệu quả xây dựng thương hiệu cá nhân có thể bị ảnh hưởng.

Ngoài ra, không phải nghệ sĩ nào cũng có khả năng bứt phá để trở thành ngôi sao. Do đó, doanh nghiệp vẫn có thể phải phụ thuộc vào một số nghệ sĩ chủ lực để tạo doanh thu. Điều này phần nào đi ngược với mục tiêu đa dạng hóa nguồn lực và giảm phụ thuộc vào một nhóm nghệ sĩ nhất định mà DVV đang hướng tới.

Mức định giá P/E 13 lần có hấp dẫn?

Mức định giá cũng là một trong những vấn đề được nhà đầu tư đặt câu hỏi tại roadshow. P/E dự phóng năm 2026 của DVV vào khoảng 13 lần, trong khi doanh nghiệp đặt mục tiêu tăng trưởng lợi nhuận bình quân 15%/năm trong 3-5 năm tới. Mức tăng trưởng này bao gồm khoảng 11% tăng trưởng lợi nhuận và gần 5% lợi tức trong năm 2026.

Đây là yếu tố đáng chú ý trong bối cảnh ngành truyền thông có mức độ cạnh tranh cao và thường xuyên biến động.

Theo DVV, nhà đầu tư không nên chỉ nhìn vào mức tăng trưởng lợi nhuận kế hoạch. Khả năng khai thác doanh thu từ cùng một IP trên nhiều kênh cũng là yếu tố quan trọng. Đây có thể được xem là một phần giá trị tài sản vô hình của doanh nghiệp.

Ông Phan Đăng Hưng cũng nhấn mạnh mô hình kinh doanh của DVV. Theo đó, các nhãn hàng có thể tài trợ khoảng 120-130% chi phí sản xuất. Cơ chế này giúp doanh nghiệp giảm rủi ro kinh doanh và tạo lợi nhuận ngay từ thời điểm triển khai chương trình.

Bên cạnh đó, chi phí khấu hao của DVV ở mức thấp do phần lớn chi phí được ghi nhận một lần. Trong khi đó, doanh thu từ một IP có thể được khai thác nhiều lần thông qua quảng cáo, tài trợ, bán vé concert và phân phối bản quyền trên các nền tảng số.

Nếu các IP tiếp tục duy trì sức hút, doanh thu từ những tài sản này có thể kéo dài thêm nhiều năm sau thời điểm phát sóng. Đây là yếu tố mà DVV muốn nhà đầu tư cân nhắc khi đánh giá mức định giá hiện tại của doanh nghiệp.

Bên cạnh những vấn đề nội tại của doanh nghiệp, theo nhóm LTBNM một yếu tố khách quan mà DatViet VAC phải đối mặt khi thực hiện IPO là bối cảnh thị trường chung chưa thực sự thuận lợi.

Trong năm 2025 và 2026, nhiều doanh nghiệp lớn đã chào bán cổ phiếu và niêm yết trên thị trường, có thể kể đến TCX, VPX, VCK, HPA và DMX. Điểm chung của nhiều thương vụ là mức định giá tương đối cao. Điều này khiến nhà đầu tư không quá mặn mà nếu doanh nghiệp không thuộc nhóm dẫn đầu trên thị trường.

Phần lớn các thương vụ IPO trong năm 2026 đều ghi nhận hiệu suất chưa khả quan sau khi lên sàn. Diễn biến này tạo tâm lý thận trọng hơn đối với nhà đầu tư. Đáng chú ý, trong thương vụ IPO gần nhất, DMX thậm chí không phân phối hết lượng cổ phiếu dự kiến chào bán.

Với DVV, mức P/E dự phóng năm 2026 quanh 13 lần có thể được xem là hợp lý nếu thị trường chung duy trì trạng thái tích cực. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện tại, nhà đầu tư nhiều khả năng sẽ đặt DVV lên bàn cân với các doanh nghiệp đang niêm yết.

Sau nhịp điều chỉnh vừa qua, nhiều cổ phiếu có chất lượng và triển vọng tăng trưởng tốt đang được giao dịch ở mức định giá thấp hơn. Trong khoảng 8 năm trở lại đây, hiếm khi thị trường chứng kiến nhiều cổ phiếu tốt giao dịch quanh P/E 10 lần như hiện tại.

Nếu thị trường chứng khoán tích cực hơn, DVV có thể nhận được sự quan tâm lớn hơn từ nhà đầu tư. Tuy nhiên, với mặt bằng định giá hiện nay, đây có thể là một bất lợi đối với doanh nghiệp trong quá trình IPO.

Nội dung bài viết thể hiện quan điểm cá nhân tác giả, chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và phân tích, không phải là khuyến nghị đầu tư, chào mua hoặc chào bán bất kỳ loại chứng khoán nào. Nhà đầu tư nên tự nghiên cứu hoặc tham khảo ý kiến của chuyên gia trước khi đưa ra quyết định đầu tư.