Lạm phát Mỹ vượt kỳ vọng, giới đầu tư bắt đầu tính đến 3 đợt tăng lãi suất của Fed

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đang phát đi những tín hiệu ngày càng cứng rắn về chính sách tiền tệ, khi hàng loạt quan chức cho rằng lạm phát vẫn ở mức đáng lo ngại và có thể cần thêm các biện pháp kiểm soát. Diễn biến này khiến giới đầu tư tại Phố Wall nhanh chóng điều chỉnh kỳ vọng, chuyển từ kịch bản tăng lãi suất hai lần sang dự báo ba đợt tăng liên tiếp.

Áp lực thắt chặt chính sách gia tăng sau khi dữ liệu chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10 của Mỹ được công bố ngày 10/11 cho thấy lạm phát tăng tốc và lan rộng sang nhiều nhóm hàng hóa, dịch vụ thiết yếu. Các số liệu mới khiến một số nhà hoạch định chính sách lo ngại áp lực giá cả có thể kéo dài lâu hơn dự kiến.

Ông John Williams, Chủ tịch Fed chi nhánh New York, nhận định lạm phát hiện vẫn ở mức quá cao. Trong khi đó, ông Austan Goolsbee, Chủ tịch Fed chi nhánh Chicago, đánh giá số liệu CPI tháng 10 có những dấu hiệu đáng lo ngại.

Đáng chú ý, bà Lorie Logan, Chủ tịch Fed chi nhánh Dallas, cho rằng cơ quan điều hành có thể cần tăng lãi suất nhanh hơn so với dự tính trước đây. Thậm chí, Thống đốc Fed Christopher Waller cảnh báo ngân hàng trung ương Mỹ có thể nâng lãi suất thêm 50 điểm cơ bản ngay trong tháng tới.

Ông Olu Sonola, Trưởng bộ phận kinh tế Mỹ tại Fitch Ratings, cho rằng khả năng Fed tăng lãi suất 25 điểm cơ bản trong tháng 12 đang trở nên rõ ràng hơn. Vấn đề thị trường cần quan tâm lúc này là tốc độ điều chỉnh trong những tháng tiếp theo và tổng số lần tăng lãi suất mà Fed có thể thực hiện.

Trong số 19 quan chức có quyền bỏ phiếu tại Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC), khoảng một nửa đã đưa ra quan điểm trong tuần này. Tuy nhiên, nội bộ Fed vẫn chưa hoàn toàn thống nhất về quy mô và tần suất điều chỉnh lãi suất.

Thống đốc Christopher Waller nghiêng về phương án tăng mạnh 50 điểm cơ bản, trong khi bà Beth Hammack, Chủ tịch Fed chi nhánh Cleveland, ủng hộ các đợt tăng nhỏ hơn nhưng diễn ra thường xuyên. Chủ tịch Fed chi nhánh Philadelphia Anna Paulson lại thiên về cách tiếp cận thận trọng hơn.

Áp lực lạm phát còn được củng cố bởi dữ liệu chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng 10 công bố ngày 14/11. Theo số liệu mới, PPI của Mỹ đã tăng lên mức cao nhất kể từ năm 2022, trong đó chi phí vận tải và kho bãi tăng mạnh, cho thấy áp lực giá cả vẫn lan rộng trong nền kinh tế.

Ông Michael Reid, Trưởng bộ phận kinh tế Mỹ tại Royal Bank of Canada, nhận định Fed dường như muốn hành động sớm để ứng phó với nguy cơ lạm phát tăng tốc trở lại. Điều này có thể khiến ngân hàng trung ương Mỹ không chỉ tăng tần suất điều chỉnh lãi suất mà còn cân nhắc nâng mức lãi suất cuối cùng cao hơn dự kiến.

Những tín hiệu cứng rắn từ các quan chức Fed đã nhanh chóng tác động đến dự báo của các tổ chức tài chính lớn. Bank of America hiện kỳ vọng Fed sẽ tăng lãi suất trong cả ba cuộc họp tiếp theo, trong khi Santander dự báo hai đợt tăng vào tháng 12/2026 và tháng 03/2027.

Theo kỳ vọng hiện tại của thị trường, lãi suất quỹ liên bang có thể được điều chỉnh tăng 25 điểm cơ bản trong các cuộc họp tháng 12/2026, tháng 01/2027 và tháng 03/2027. Trước đó, giới đầu tư chủ yếu đặt cược vào hai đợt tăng, lần lượt trong tháng 12 và tháng 03/2027.

Hiện lãi suất quỹ liên bang của Mỹ đang nằm trong phạm vi mục tiêu 3,75–4%. Nếu kịch bản ba lần tăng liên tiếp trở thành hiện thực, chi phí vay vốn tại Mỹ có thể tiếp tục đi lên, tạo thêm áp lực đối với các hộ gia đình, doanh nghiệp và thị trường tài chính.

Dù vậy, Fed vẫn phải cân nhắc những hệ quả từ việc duy trì lãi suất cao trong thời gian dài. Thị trường nhà ở là một trong những lĩnh vực nhạy cảm nhất với chính sách tiền tệ, bởi lãi suất tăng có thể khiến chi phí vay mua nhà cao hơn và làm suy giảm khả năng tiếp cận nhà ở của người dân.

Bà Susan Collins, Chủ tịch Fed chi nhánh Boston, thừa nhận lãi suất cao có thể gây sức ép lên khả năng chi trả nhà ở. Tuy nhiên, bà cho rằng về dài hạn, ổn định giá cả vẫn là yếu tố quan trọng đối với thị trường bất động sản và nền kinh tế nói chung.

Thị trường chứng khoán cũng đứng trước những rủi ro nhất định. Lãi suất cao hơn có thể làm giảm sức hấp dẫn của các khoản đầu tư vào lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), trong khi định giá cổ phiếu công nghệ hiện phụ thuộc đáng kể vào kỳ vọng tăng trưởng lợi nhuận trong tương lai.

Thống đốc Fed Michelle Bowman từng cảnh báo khả năng giá cổ phiếu giảm mạnh nếu lợi nhuận từ các khoản đầu tư AI không đáp ứng kỳ vọng. Theo bà, diễn biến này có thể ảnh hưởng đến chi tiêu tiêu dùng, đồng thời khiến những lĩnh vực nhạy cảm với lãi suất như bất động sản và hoạt động đầu tư của doanh nghiệp nhỏ chịu thêm áp lực.

Ở chiều ngược lại, khả năng giá năng lượng hạ nhiệt trong những tháng tới có thể giúp giảm bớt chi phí cho doanh nghiệp và hộ gia đình, qua đó hỗ trợ kiểm soát lạm phát. Ông Tom Barkin, Chủ tịch Fed chi nhánh Richmond, cho rằng lãi suất vẫn cần tăng nhưng quá trình điều chỉnh nên được thực hiện thận trọng.

Ông Eric Wallerstein, chiến lược gia vĩ mô trưởng tại Clocktower Group, nhận định phần lớn quan chức Fed dường như đồng thuận về sự cần thiết phải tăng lãi suất, song không muốn hành động quá vội vàng.

Trong thời gian tới, diễn biến lạm phát, thị trường lao động và các dữ liệu kinh tế mới sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc định hình quyết định của Fed. Với nhà đầu tư toàn cầu, khả năng Mỹ quay lại chu kỳ tăng lãi suất là biến số đáng chú ý, bởi điều này có thể ảnh hưởng đến dòng vốn quốc tế, tỷ giá và khẩu vị rủi ro trên các thị trường tài chính.