Chuyên gia nhận định lãi suất khó giảm đáng kể trong ngắn hạn

Theo báo cáo chiến lược thị trường tháng 9/2026, SSI Research nhận định lãi suất khó giảm đáng kể trong ngắn hạn, dù thanh khoản VND trong hệ thống ngân hàng đã có dấu hiệu cải thiện.

Ảnh minh họa Vietcombank

SSI Research đánh giá tăng trưởng kinh tế vẫn ở mức cao nhưng dư địa chính sách đang thu hẹp. CPI tháng 8 tăng 0,47% so với tháng trước và 4,89% so với cùng kỳ, chủ yếu do giá nhiên liệu. Lạm phát cơ bản giảm nhẹ xuống 4,55%.

Theo SSI, dù diễn biến lạm phát chủ yếu phản ánh cú sốc năng lượng từ bên ngoài hơn là tình trạng cầu tăng nóng, mức lạm phát gần 5% vẫn là yếu tố hạn chế khả năng nới lỏng tiền tệ mạnh tay. Áp lực tỷ giá tiếp tục kéo dài càng khiến dư địa giảm lãi suất bị thu hẹp.

Bên cạnh đó, thanh khoản VND ngắn hạn đang có dấu hiệu tích cực hơn. Tính đến ngày 22/8, tăng trưởng huy động đạt 7,97% từ đầu năm, thấp hơn mức tăng 9,71% của tín dụng nếu xét tổng thể. Tuy nhiên, riêng với VND, tốc độ tăng huy động đã nhỉnh hơn tăng trưởng tín dụng.

SSI cho rằng sự cải thiện này chưa thể xem là một tín hiệu nới lỏng chính sách. Hệ thống ngân hàng vẫn phụ thuộc nhiều vào nguồn vốn có kỳ hạn tương đối ngắn, trong khi nhu cầu vốn cho đầu tư hạ tầng, công nghệ và hoạt động kinh doanh ngày càng đòi hỏi nguồn vốn dài hạn hơn.

Trong tháng 8, huy động VND tăng tốc và thậm chí vượt tín dụng VND nhờ tác động trễ của mặt bằng lãi suất cao, cùng với dòng tiền từ Kho bạc Nhà nước được giải ngân vào hệ thống ngân hàng. Dù vậy, khi tính cả VND và ngoại tệ, tín dụng vẫn tăng nhanh hơn huy động.

SSI vì thế chưa kỳ vọng lãi suất hạ nhiệt ngay trong ngắn hạn, nhất là khi nhu cầu tín dụng thường có xu hướng tăng tốc vào cuối năm.

Áp lực đối với mặt bằng lãi suất trong nước còn đến từ bên ngoài. SSI cho biết lợi suất trái phiếu tại Nhật Bản, Đức, Pháp, Anh và Mỹ đã lên mức cao nhất trong 20-30 năm.

Chi tiêu công gia tăng và nhu cầu tài trợ khiến chi phí vay dài hạn tại các thị trường lớn tăng lên. Những diễn biến này cộng hưởng với lạm phát và áp lực tỷ giá trong nước, qua đó tiếp tục thu hẹp dư địa hạ lãi suất của Việt Nam.

Báo cáo cũng theo dõi diễn biến lãi suất liên ngân hàng VND, lãi suất USD qua đêm và tỷ giá USD/VND trong giai đoạn 2020-2026.

Theo SSI Research, tác động của mặt bằng lãi suất cao còn có độ trễ và có thể phản ánh rõ hơn vào kết quả kinh doanh trong nửa cuối năm.

Tăng trưởng lợi nhuận của nhóm doanh nghiệp SSI theo dõi, không bao gồm Vingroup, được dự báo giảm từ khoảng 30% trong nửa đầu năm xuống 15% trong nửa cuối năm 2026. SSI cho rằng một phần nguyên nhân đến từ độ trễ của lãi suất cao và sự hạ nhiệt của thị trường bất động sản.

Như vậy, trong bối cảnh lạm phát vẫn cao, tỷ giá chịu sức ép và nhu cầu tín dụng có khả năng tăng vào cuối năm, SSI Research không đặt kỳ vọng vào một đợt giảm lãi suất đáng kể trong thời gian ngắn. Thanh khoản được cải thiện có thể giúp giảm áp lực tức thời, nhưng chưa đủ để tạo ra một chu kỳ nới lỏng tiền tệ mới.