Mặt bằng F&B vào cuộc đua mới: Doanh nghiệp lớn săn vị trí đẹp, chuỗi mới tìm đất rộng

Theo báo cáo thị trường kinh doanh ẩm thực Việt Nam 6 tháng đầu năm 2026 của iPOS.vn và Nestlé Professional, cả nước hiện có khoảng 329.200 cửa hàng F&B, chỉ giảm 0,1% so với cuối năm 2025. Mức giảm rất nhẹ này cho thấy số điểm bán mới đã bù đắp phần lớn lượng cửa hàng rời thị trường sau giai đoạn thanh lọc đầu năm.

Điểm đáng chú ý nằm ở phía sau những con số này. Khi các cửa hàng yếu về dòng tiền rút lui, nhiều mặt bằng lớn, vị trí đẹp được trả lại thị trường, tạo dư địa cho những doanh nghiệp có năng lực tài chính và vận hành tiếp tục mở rộng. Báo cáo đánh giá thị trường đang xuất hiện những cuộc săn mặt bằng có tính toán và quy mô ngày càng lớn.

Hơn một nửa doanh nghiệp vẫn muốn mở rộng

Khảo sát 481 doanh nghiệp F&B tại 15 tỉnh, thành phố cho thấy 52,01% doanh nghiệp có kế hoạch mở thêm cửa hàng hoặc phát triển quy mô trong 6 tháng cuối năm. Dù thấp hơn mức 57,31% của khảo sát trước, tỷ lệ này vẫn chiếm hơn một nửa thị trường.

Con số trên đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh sức mua chưa thực sự bùng nổ. Thay vì chờ thị trường tăng trưởng mạnh mới mở rộng, một bộ phận doanh nghiệp đang tận dụng thời điểm nguồn cung mặt bằng được giải phóng để tìm kiếm vị trí phù hợp.

Nửa cuối năm cũng là giai đoạn thuận lợi cho việc mở điểm bán mới khi nhu cầu ăn uống thường tăng vào mùa lạnh tại miền Bắc và bước vào mùa cao điểm cuối năm. Theo iPOS.vn, cuộc chơi vì thế ngày càng thuộc về những doanh nghiệp đủ khỏe để mở đúng thời điểm, thay vì mở rộng bằng mọi giá.

Không còn chỉ săn mặt tiền trung tâm

Cuộc đua mặt bằng đang diễn ra theo một hướng khác. Các mô hình F&B mới không nhất thiết phải tìm những vị trí đắt đỏ ở trung tâm mà chuyển sang mặt bằng rộng, giá thuê hợp lý, có chỗ đỗ xe, kể cả ở vùng rìa hoặc trong hẻm.

Tại TP.HCM, báo cáo ghi nhận các khu vực như Gò Vấp, Tân Phú, trục Ung Văn Khiêm và Nguyễn Gia Trí đang hình thành những cụm ăn uống mới. Điểm chung là quỹ đất đủ rộng cho mặt bằng vài trăm m2, giá thuê dễ chấp nhận và mật độ thương hiệu đủ lớn để tạo thành một điểm đến.

Đây là thay đổi đáng kể trong cách các doanh nghiệp F&B nhìn về mặt bằng. Một vị trí đắt tiền không còn mặc nhiên đồng nghĩa với lợi thế cạnh tranh nếu không tạo ra trải nghiệm mà những khu vực có chi phí thấp hơn không thể sao chép.

Tại Gò Vấp, chẳng hạn, sự tập trung của nhiều thương hiệu cùng phân khúc đang tạo ra hiệu ứng cụm, thu hút học sinh, sinh viên và người trẻ. Khi khách có thể tìm nhiều lựa chọn trong cùng một khu vực với mức chi khoảng 200.000 đồng/người, lợi thế của những mặt bằng trung tâm trở nên kém tuyệt đối hơn.

Highlands Coffee cho thấy quy mô cuộc đua

Highlands Coffee là một ví dụ rõ về chiến lược mở rộng thông qua những mặt bằng đã có sẵn. Tháng 6/2026, thương hiệu này cán mốc 1.000 cửa hàng tại Việt Nam với điểm bán ở số 28 đường Thanh Niên, Hà Nội. Mặt bằng này trước đó do chuỗi Laika Cafe vận hành.

Ở một góc khác của thị trường, những mô hình nhà hàng bình dân cũng đang tìm đến các mặt bằng rộng để tối ưu sức chứa và doanh thu. Báo cáo ghi nhận nhiều mô hình tại TP.HCM chọn đất trống diện tích lớn ở vùng rìa, thiết kế không gian mở, hạn chế chi phí đầu tư và kéo dài thời gian bán hàng tới 0h30.

Như vậy, “săn mặt bằng” không còn đơn giản là tìm một địa chỉ đẹp. Doanh nghiệp đang tìm diện tích phù hợp, chi phí thuê hợp lý, khả năng đỗ xe, mật độ khách và cả khả năng hình thành một cụm kinh doanh.

Điều này càng quan trọng khi khách hàng vẫn ưu tiên trải nghiệm trực tiếp. Có tới 43,02% doanh nghiệp cho biết khách ngồi tại chỗ là kênh tăng trưởng rõ nhất trong nửa đầu năm, trong khi ứng dụng giao đồ ăn đứng thứ hai với 18,52%. Nếu tính thêm khách mua mang đi tại quầy, 59,26% doanh nghiệp ghi nhận kênh tăng trưởng mạnh nhất vẫn gắn với việc khách trực tiếp đến điểm bán.

Với 329.200 cửa hàng đang hoạt động và hơn một nửa doanh nghiệp tiếp tục tính chuyện mở rộng, nguồn cung mặt bằng được giải phóng sau giai đoạn thanh lọc đang nhanh chóng trở thành “mặt trận” mới của ngành F&B. Cuộc đua trong thời gian tới có thể không nằm ở việc ai mở được nhiều cửa hàng nhất, mà ở ai săn được đúng mặt bằng và khai thác hiệu quả nhất.