6 tháng đầu năm 2026, kinh doanh đồ uống đang khó hơn đồ ăn
Thị trường F&B không suy giảm đồng loạt mà đang bước vào giai đoạn phân hóa mạnh. Trong khi 25,63% cơ sở kinh doanh đồ ăn ghi nhận doanh thu tăng trưởng, tỷ lệ này ở nhóm đồ uống chỉ đạt 15,82%.
Theo báo cáo thị trường kinh doanh ẩm thực tại Việt Nam 6 tháng đầu năm 2026 của iPOS.vn và Nestlé Professional, khoảng 43% cơ sở F&B ghi nhận doanh thu thấp hơn cùng kỳ năm trước. Phần còn lại vẫn duy trì được doanh thu hoặc tăng trưởng, cho thấy sức mua chưa biến mất mà đang trở nên chọn lọc hơn.
Sự phân hóa rõ nhất nằm ở hai nhóm kinh doanh đồ ăn và đồ uống.
Đồ uống tăng trưởng kém hơn đồ ăn
Trong 6 tháng đầu năm, 20,22% cơ sở F&B nói chung ghi nhận doanh thu tăng trên 5% so với cùng kỳ. Với mô hình đồ ăn, tỷ lệ này lên tới 25,63%, cao hơn 5,41 điểm phần trăm so với mức 15,82% của mô hình đồ uống.
Ở nhóm có doanh thu ổn định, đồ uống lại chiếm tỷ lệ cao hơn, với 41,33%, so với 31,88% của mô hình đồ ăn. Điều này cho thấy nhiều quán đồ uống chưa rơi vào tình trạng suy giảm mạnh nhưng cũng khó tạo ra tăng trưởng.
Áp lực cũng xuất hiện ở nhóm doanh thu giảm. 25,51% cơ sở đồ uống giảm doanh thu 5-20%, trong khi tỷ lệ này ở mô hình đồ ăn là 30%. Với nhóm giảm trên 20%, đồ uống ở mức 17,35%, cao hơn 12,50% của mô hình đồ ăn.
Bức tranh này cho thấy đồ uống đang gặp một bài toán khác: không chỉ giữ doanh thu mà còn phải tìm cách tăng giá trị trên mỗi lần khách ghé quán.
Nếu một nhà hàng có thể tăng hóa đơn nhờ khách đi nhóm, gọi thêm món hoặc sử dụng combo, các quán đồ uống thường phải thuyết phục khách nâng size, thêm topping hoặc lựa chọn sản phẩm có giá cao hơn.
Khách vẫn chi tiền, nhưng đang chọn vùng giá khác
Dữ liệu về mức chi tiêu cho đồ uống cho thấy người tiêu dùng không đơn giản chuyển sang các sản phẩm rẻ nhất.
Trong 6 tháng đầu năm, tỷ lệ thực khách chi 36.000-70.000 đồng cho đồ uống tăng mạnh, từ 48,29% lên 61,78%. Riêng nhóm 36.000-50.000 đồng tăng từ 33,42% lên 40,26%.
Ngược lại, nhóm 21.000-35.000 đồng giảm từ 34,42% xuống 24,59%. Nhóm trên 70.000 đồng cũng giảm từ 10,08% xuống 8,78%.
Như vậy, dòng tiền đang tập trung vào vùng giá trung bình, thay vì dịch chuyển hẳn xuống nhóm giá rẻ hoặc lên phân khúc cao cấp.
Đây là một thách thức lớn đối với những quán đang nằm ở khoảng 21.000-35.000 đồng. Họ phải cạnh tranh với các mô hình siêu rẻ ở phía dưới, nhưng lại chưa chắc có đủ sản phẩm, không gian và trải nghiệm để thuyết phục khách hàng chi 36.000-70.000 đồng.
Trà sữa 7K kéo được khách thử nhưng chưa đủ giữ chân
Làn sóng đồ uống giá rẻ vẫn tạo được sức hút đáng kể. 39,19% thực khách cho biết đã thử xu hướng trà sữa 7K trong 6 tháng đầu năm 2026. Tuy nhiên, mức giá thấp chưa đồng nghĩa với việc hình thành một tệp khách hàng trung thành.
Trong số những người từng sử dụng đồ uống thuộc phân khúc tiết kiệm, 44,6% chỉ mua 1-2 lần, còn 41,1% chỉ thỉnh thoảng quay lại. Tổng cộng, 85,7% chưa hình thành thói quen tiêu dùng rõ ràng.
Chỉ 10,8% khách hàng cho biết thường xuyên mua đồ uống thuộc phân khúc này và 3,5% coi đây là lựa chọn đồ uống chính.
Điều đó cũng lý giải vì sao sự phát triển của các mô hình trà sữa giá 7.000-15.000 đồng chưa khiến mặt bằng chi tiêu cho đồ uống giảm xuống. Tỷ lệ thực khách chi dưới 35.000 đồng thậm chí giảm từ 41,64% xuống 29,44%.
Giá rẻ có thể giúp thương hiệu tạo ra lượt mua đầu tiên, nhưng để khách quay lại, sản phẩm phải đủ tốt, chất lượng ổn định, phục vụ nhanh và thuận tiện.
Thị trường đang phân hóa mạnh
Một diễn biến đáng chú ý khác là tần suất sử dụng đồ uống hàng ngày tăng từ 13,60% lên 19,16%. Cùng lúc, nhóm khách sử dụng đồ uống hiếm khi hoặc không bao giờ cũng tăng nhẹ.
Điều này cho thấy nhóm khách hàng trung gian đang thu hẹp. Một bộ phận đã hình thành thói quen uống cà phê, trà sữa hàng ngày, trong khi một bộ phận khác bắt đầu giảm tần suất.
Khi khách hàng đã hình thành thói quen, họ có xu hướng quay lại thương hiệu quen thuộc thay vì liên tục thử những địa điểm mới. Không gian đẹp có thể tạo ra lượt ghé đầu tiên, nhưng sản phẩm và trải nghiệm ổn định mới quyết định lượt quay lại.
6 tháng đầu năm 2026 vì thế cho thấy bài toán của ngành đồ uống không nằm ở việc người Việt ngừng uống, mà ở chỗ doanh nghiệp phải cạnh tranh gay gắt hơn để giành lấy từng lượt khách và từng đồng chi tiêu.
Trong cuộc chơi này, mô hình chỉ dựa vào giá rẻ khó tạo lợi thế bền vững, còn nhóm bình dân lại đang chịu sức ép lớn nhất. Doanh nghiệp muốn tăng trưởng phải tìm được lý do đủ rõ để khách hàng lựa chọn, sau đó biến lượt thử thành thói quen tiêu dùng.
Thảo Vân
