Bản đồ phát triển Thanh Hóa đến 2050 có gì mới?

Ba không gian kinh tế mới của Thanh Hóa

Theo điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Thanh Hóa thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, cấu trúc mới đã được định hình theo 5 trụ cột phát triển, 3 không gian kinh tế, 5 trung tâm động lực và 6 hành lang kinh tế. Đáng chú ý là việc chuyển từ 5 vùng quy hoạch xây dựng liên huyện sang 3 không gian kinh tế gồm vùng ven biển, vùng đồng bằng và vùng trung du - miền núi phía Tây.

Không gian thứ nhất là kinh tế biển và ven biển, bao gồm vùng biển, hải đảo cùng các xã, phường ven biển của Thanh Hóa. Đây là khu vực tập trung kinh tế biển, công nghiệp, dịch vụ cảng, logistics, du lịch và chuỗi đô thị ven biển.

Trong đó, Khu kinh tế Nghi Sơn tiếp tục giữ vai trò trung tâm động lực phía Nam và được xác định là cực tăng trưởng cấp vùng. Khu vực này tập trung công nghiệp năng lượng, công nghiệp nền tảng, chế biến - chế tạo, cảng biển và logistics.

Một điểm mới trong quy hoạch điều chỉnh là Sầm Sơn - Hải Tiến và khu vực phụ cận được bổ sung thành trung tâm động lực chuyên biệt về kinh tế du lịch. HĐND tỉnh xác nhận đây là một trong những thay đổi đáng chú ý của cấu trúc phát triển mới.

Không gian thứ hai là vùng đồng bằng, nơi tập trung phần lớn hệ thống đô thị, dân cư, công nghiệp và dịch vụ. Quy hoạch định hướng khu vực này phát triển công nghiệp, thương mại, dịch vụ và nông nghiệp giá trị gia tăng cao, đồng thời tăng liên kết giữa các khu đô thị, khu công nghiệp và các trục giao thông lớn.

Không gian thứ ba gồm trung du và miền núi phía Tây. Khu vực này được định hướng phát triển kinh tế lâm nghiệp, chế biến nông - lâm sản, thương mại biên giới, du lịch sinh thái và du lịch cộng đồng; đồng thời bảo vệ hệ sinh thái đầu nguồn và gắn phát triển kinh tế với yêu cầu quốc phòng, an ninh khu vực biên giới.

Việc chuyển sang ba không gian kinh tế được đặt trong bối cảnh Thanh Hóa vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp và cần tổ chức lại không gian theo những vùng có tính liên kết kinh tế rõ hơn. HĐND tỉnh đánh giá đây là thay đổi có tính chiến lược trong lần điều chỉnh quy hoạch năm 2026.

Ngoài ba không gian theo lãnh thổ, quy hoạch còn đặt ra yêu cầu khai thác đồng thời không gian mặt đất, mặt nước, vùng trời và không gian ngầm, trong đó có định hướng phát triển kinh tế tầm thấp.

Đi cùng cấu trúc mới là 5 trung tâm động lực. Khu vực đô thị Thanh Hóa và phụ cận giữ vai trò trung tâm hành chính, kinh tế, văn hóa, giáo dục và khoa học kỹ thuật; Nghi Sơn là cực công nghiệp - năng lượng - cảng biển ở phía Nam; Sầm Sơn - Hải Tiến là trung tâm chuyên biệt về du lịch.

Hai trung tâm còn lại gồm Bỉm Sơn - Thạch Quảng và phụ cận ở phía Bắc; Lam Sơn - Sao Vàng và phụ cận ở phía Tây.

Nghiên cứu khu kinh tế số rộng tới 30.000 ha

Cùng với việc tổ chức lại không gian, Thanh Hóa cũng điều chỉnh nhóm ngành được xem là động lực phát triển dài hạn. Ba trụ cột hiện hữu tiếp tục gồm công nghiệp chế biến - chế tạo, nông nghiệp và du lịch.

Hai lĩnh vực mới được bổ sung ở nhóm có tiềm năng trở thành trụ cột là khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cùng logistics và dịch vụ cảng.

Trong đó, Nghi Sơn tiếp tục là hạt nhân công nghiệp lớn của tỉnh, gắn sản xuất với hệ thống cảng biển và logistics. Thanh Hóa ưu tiên công nghiệp năng lượng, chế biến - chế tạo và các ngành có hàm lượng công nghệ cao.

Ở phía Tây, định hướng công nghiệp được điều chỉnh theo điều kiện từng khu vực, tập trung hơn vào chế biến nông - lâm sản và các ngành phù hợp với nguồn nguyên liệu, lao động và hạ tầng địa phương.

Một nội dung nổi bật là Thanh Hóa đưa vào quy hoạch định hướng nghiên cứu Khu kinh tế số và đổi mới sáng tạo. Theo phương án, khu vực nghiên cứu có quy mô khoảng 25.000-30.000 ha, phân bố tại các khu vực thuộc đô thị Thanh Hóa, Sầm Sơn, vùng phụ cận và Lam Sơn - Sao Vàng.

Khu vực này được định hướng phục vụ nghiên cứu, ứng dụng công nghệ mới, phát triển kinh tế số và hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. HĐND tỉnh đã xác nhận việc bổ sung định hướng Khu kinh tế số và đổi mới sáng tạo là một nội dung mới của quy hoạch điều chỉnh.

Tuy nhiên, đây mới là định hướng nghiên cứu, chưa phải một khu kinh tế đã được thành lập. Quy mô, ranh giới, mô hình quản lý và cơ chế hoạt động cụ thể vẫn phải tiếp tục được nghiên cứu và thực hiện các thủ tục theo quy định.

Về đô thị, Thanh Hóa đặt mục tiêu đến năm 2030 hình thành 38 đô thị, tỷ lệ đô thị hóa từ 50% trở lên. Hệ thống đô thị sẽ được phát triển gắn với các trung tâm động lực, hành lang kinh tế và giao thông công cộng theo định hướng TOD.

Trong giai đoạn 2026-2030, tỉnh đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP bình quân từ 11%/năm trở lên, tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt ít nhất 840.000 tỷ đồng và GRDP bình quân đầu người đến năm 2030 từ 7.900 USD.