4 biến số sẽ chi phối tỷ giá USD/VND trong nửa cuối năm 2026

Đồng USD vẫn duy trì sức mạnh trên thị trường quốc tế, trong khi nhu cầu ngoại tệ theo chu kỳ được dự báo tăng lên vào nửa cuối năm. Tuy nhiên, với nền tảng vĩ mô tích cực và dư địa điều hành của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), nhiều chuyên gia cho rằng tỷ giá USD/VND nhiều khả năng vẫn được kiểm soát trong biên độ mục tiêu, thay vì xuất hiện các cú sốc lớn.

Nửa đầu năm 2026, chỉ số USD Index (DXY) tăng từ 97,06 điểm lên đỉnh 101,61 điểm vào cuối tháng 6 trước khi lùi về khoảng 100,63 điểm ngày 15/7. Đồng USD được hỗ trợ bởi mặt bằng lãi suất cao của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), lạm phát còn dai dẳng và xu hướng dịch chuyển dòng vốn vào các tài sản an toàn trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị.

Dù vậy, những tín hiệu mới từ kinh tế Mỹ đang phần nào làm dịu sức nóng của đồng bạc xanh. Dữ liệu việc làm chậm lại cùng lạm phát tháng 6 thấp hơn kỳ vọng khiến thị trường giảm bớt dự báo Fed sẽ tiếp tục thắt chặt mạnh chính sách tiền tệ, qua đó kéo DXY rời vùng đỉnh.

Trong nước, tỷ giá USD/VND vẫn duy trì trạng thái ổn định hơn so với nhiều đồng tiền trong khu vực. Đến ngày 15/7, tỷ giá trung tâm ở mức 25.233 đồng/USD, trong khi tỷ giá trên thị trường liên ngân hàng quanh 26.270 đồng/USD, gần như đi ngang so với đầu năm. Đáng chú ý, có thời điểm giá USD trên thị trường tự do còn thấp hơn giá bán tại ngân hàng thương mại, phản ánh nguồn cung ngoại tệ chưa xuất hiện dấu hiệu căng thẳng.

Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (VIFC-HCMC), tỷ giá trong những tháng cuối năm sẽ chịu tác động chủ yếu từ 4 yếu tố. Đó là khả năng Fed duy trì lãi suất cao lâu hơn kỳ vọng, cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu, nhu cầu ngoại tệ tăng theo chu kỳ cuối năm và quy mô dự trữ ngoại hối chưa thực sự dồi dào so với nhu cầu nhập khẩu.

Ở chiều tích cực, cán cân thanh toán vẫn còn những điểm tựa quan trọng. Vốn FDI giải ngân 5 tháng đầu năm đạt khoảng 9,75 tỷ USD, tăng 9,6% so với cùng kỳ và là mức cao nhất trong nhiều năm. Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Hữu Huân, nhập siêu hàng hóa cùng chi phí năng lượng và nhu cầu ngoại tệ gia tăng đang làm suy giảm phần nào tác động hỗ trợ của dòng vốn này.

Trong trường hợp áp lực tỷ giá gia tăng, các chuyên gia cho rằng NHNN nhiều khả năng sẽ ưu tiên sử dụng các công cụ điều tiết thanh khoản như bán ngoại tệ có chọn lọc, kết hợp nghiệp vụ thị trường mở (OMO) hoặc phát hành tín phiếu để ổn định thị trường. Việc nâng lãi suất điều hành chỉ được cân nhắc khi áp lực kéo dài hoặc lạm phát vượt khỏi tầm kiểm soát, bởi đây là giải pháp có chi phí lớn đối với mục tiêu tăng trưởng.

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi, cho rằng chính sách của Fed, nhu cầu ngoại tệ cuối năm và biến động địa chính trị sẽ tiếp tục là ba yếu tố chính tác động đến tỷ giá. Tuy nhiên, triển vọng của cán cân thanh toán vẫn được hỗ trợ bởi dòng vốn FDI, kiều hối, du lịch và xuất khẩu dịch vụ, qua đó tạo nền tảng cho sự ổn định của thị trường ngoại hối.

Từ góc nhìn doanh nghiệp, ông Jung Hyo Chang, Giám đốc phụ trách Mảng Giao dịch Ngoại hối và Phái sinh của Ngân hàng Shinhan Việt Nam, cho rằng rủi ro tỷ giá sẽ tập trung vào hai nhóm. Thứ nhất là các doanh nghiệp nhập khẩu ròng trong các lĩnh vực như xăng dầu, nguyên vật liệu, dược phẩm và hóa chất, khi chi phí đầu vào chủ yếu bằng USD nhưng doanh thu bằng VND. Thứ hai là các doanh nghiệp còn dư nợ vay ngoại tệ, bởi biến động tỷ giá có thể làm gia tăng chi phí tài chính và ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận.

Theo các chuyên gia, tỷ giá USD/VND trong nửa cuối năm vẫn sẽ chịu sức ép từ các yếu tố bên ngoài. Tuy nhiên, nếu dòng vốn FDI, kiều hối và cán cân thanh toán tiếp tục duy trì tích cực, cùng với việc NHNN điều hành linh hoạt, thị trường ngoại hối nhiều khả năng sẽ tiếp tục ổn định và tránh được các biến động quá lớn.