Những "khối băng" nghìn tỷ của Vạn Thịnh Phát đang chờ tan

Theo các cơ quan chức năng TP.HCM, nhóm dự án liên quan đến Vạn Thịnh Phát hiện vẫn là nhóm tài sản phức tạp nhất do đan xen nhiều quan hệ pháp lý, tài chính và thi hành án. Thành phố đang kiến nghị Trung ương cho ý kiến chỉ đạo nhằm tháo gỡ các vướng mắc vượt thẩm quyền địa phương, tạo cơ sở xử lý đồng bộ các tài sản liên quan.

Nếu nhìn ở góc độ kinh tế, đây không đơn thuần là câu chuyện xử lý tài sản trong một đại án. Phía sau là hàng chục hecta đất vàng, các dự án trung tâm và lượng vốn đầu tư lên tới hàng trăm nghìn tỷ đồng đã bị "đóng băng" trong nhiều năm.

Tín hiệu rõ nhất đến từ One Central HCM tại khu tứ giác Bến Thành. Dự án từng mang tên The Spirit of Saigon và được bà Trương Mỹ Lan thỏa thuận mua lại từ Bitexco với giá khoảng 22.000 tỷ đồng vào năm 2018. Sau thời gian dài đình trệ, công trường hiện đã hoạt động trở lại với sự tham gia của các nhà thầu mới, trong khi Masterise Homes được xác định là đơn vị phát triển dự án.

Không phải mọi tài sản đều đi theo hướng tái khởi động. Tại khu Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội, dự án hơn 11.000 tỷ đồng liên quan đến Công ty Ngọc Viễn Đông đã bị bãi bỏ chủ trương đầu tư. Thay vì phát triển hơn 3.000 căn hộ như kế hoạch trước đây, khu đất gần 40ha sẽ được nghiên cứu cho mục đích sử dụng mới theo hướng ưu tiên mở rộng Không gian văn hóa Hồ Chí Minh gắn liền với di tích Bến Nhà Rồng và hệ thống công viên cây xanh ven sông Sài Gòn.

Tâm điểm đáng chú ý nhất hiện nay là dự án Amigo tại khu tứ giác Nguyễn Huệ - Hồ Tùng Mậu - Huỳnh Thúc Kháng - Ngô Đức Kế, một trong những vị trí đắt giá nhất trung tâm TP.HCM. Dự án được phê duyệt chủ trương từ năm 2007 và đã trải qua gần ba thập kỷ giải phóng mặt bằng, chuẩn bị đầu tư.

Tại phiên tòa, bà Trương Mỹ Lan từng cho rằng giá trị dự án này có thể lên tới khoảng 100.000 tỷ đồng, tương đương gấp nhiều lần tổng vốn hóa của không ít doanh nghiệp niêm yết trên sàn chứng khoán. Hiện số phận pháp lý của Amigo vẫn đang chờ các cơ quan chức năng xác định rõ có liên quan đến hành vi phạm tội hay được xem là vật chứng trong vụ án hay không.

Đó cũng là lý do dự án được xem là mắt xích quan trọng nhất trong quá trình xử lý tài sản của hệ sinh thái Vạn Thịnh Phát. Một quyết định cuối cùng không chỉ tác động tới việc thu hồi tài sản, thi hành án và xử lý nghĩa vụ với trái chủ, mà còn ảnh hưởng đến tương lai của một quỹ đất hiếm hoi còn lại tại lõi trung tâm TP.HCM.

Ở góc độ rộng hơn, câu chuyện không còn nằm ở riêng Vạn Thịnh Phát. Điều thị trường quan tâm là khi các rào cản pháp lý dần được tháo gỡ, liệu những tài sản có giá trị hàng chục nghìn tỷ đồng từng bị đóng băng nhiều năm có thể quay trở lại vòng quay của nền kinh tế hay không.

Bởi trong bối cảnh tăng trưởng ngày càng phụ thuộc vào khả năng khai thông nguồn lực, việc định đoạt số phận của các dự án này cũng đồng nghĩa với việc định đoạt một phần đáng kể nguồn lực đang nằm yên giữa trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước.