Mỏ Việt Bắc (MVB): Nợ vay vượt 600 tỷ đồng, hàng tồn kho tiếp tục gia tăng

Tổng công ty Công nghiệp Mỏ Việt Bắc TKV – CTCP (HNX: MVB) vừa công bố báo cáo tài chính hợp nhất quý III/2026. Sau 9 tháng, tồn kho và chi phí chờ phân bổ dài hạn của Mỏ Việt Bắc tăng thêm hơn 436 tỷ đồng, trong khi tiền và tương đương tiền giảm gần 80 tỷ đồng.

Cùng thời gian, doanh nghiệp tăng vay, số dư phải trả nhà cung cấp cũng tăng mạnh. Những biến động này diễn ra trong bối cảnh Mỏ Việt Bắc phải xử lý đồng thời khó khăn về tiêu thụ than, chi phí nhiên liệu và thủ tục khai thác mỏ.

Chi phí dở dang tăng nhanh, thành phẩm tồn kho giảm

Tại ngày 30/9/2026, tổng tài sản của Mỏ Việt Bắc đạt 3.804 tỷ đồng, tăng 16,8% so với đầu năm. Riêng hàng tồn kho sau dự phòng đạt 701,42 tỷ đồng, tăng 57,7%, tương ứng tăng gần 257 tỷ đồng.

Tuy nhiên, phần tăng này chủ yếu đến từ chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang. Khoản mục này tăng từ 195,24 tỷ đồng lên 496,58 tỷ đồng, gấp hơn 2,5 lần đầu năm và chiếm gần 71% giá gốc hàng tồn kho.

Ngược lại, thành phẩm giảm từ 179,51 tỷ đồng xuống 71,39 tỷ đồng. Hàng hóa cũng giảm từ 3,16 tỷ đồng xuống khoảng 729 triệu đồng.

Ngoài tồn kho, chi phí chờ phân bổ dài hạn tăng từ 392,87 tỷ đồng lên 572,60 tỷ đồng, tương ứng tăng 45,7%. Cộng hai khoản mục, tồn kho và chi phí chờ phân bổ dài hạn đạt hơn 1.274 tỷ đồng, chiếm khoảng một phần ba tổng tài sản.

Dòng tiền kinh doanh chuyển âm, nợ nhà cung cấp gần gấp đôi

Trong 9 tháng đầu năm, Mỏ Việt Bắc ghi nhận dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh âm 49,18 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước dương 466,33 tỷ đồng.

Các biến động vốn lưu động là nguyên nhân đáng chú ý. Hàng tồn kho tăng làm giảm dòng tiền 256,77 tỷ đồng; chi phí chờ phân bổ tăng làm giảm thêm 188,33 tỷ đồng. Các khoản phải thu cũng hút 71,11 tỷ đồng.

Ở chiều ngược lại, biến động tăng các khoản phải trả bổ sung 184,25 tỷ đồng cho dòng tiền kinh doanh. Trên bảng cân đối kế toán, phải trả người bán ngắn hạn tăng từ 301,05 tỷ đồng lên 576,02 tỷ đồng, tương ứng tăng 91,3%.

Số dư công nợ nhà cung cấp tăng giúp doanh nghiệp duy trì nguồn tài trợ cho hoạt động, đồng thời làm tăng nghĩa vụ thanh toán trong các kỳ tiếp theo.

Trong khi hoạt động kinh doanh chưa tạo ra dòng tiền dương, Mỏ Việt Bắc tiếp tục chi 279,64 tỷ đồng mua sắm, xây dựng tài sản cố định và các tài sản dài hạn khác. Dòng tiền đầu tư thuần âm 257,84 tỷ đồng. Để bù đắp nhu cầu vốn, doanh nghiệp thu 808,01 tỷ đồng từ đi vay và trả 570,37 tỷ đồng nợ gốc. Phần vay ròng đạt 237,63 tỷ đồng.

Đến cuối tháng 9, tổng vay và nợ thuê tài chính đạt 601,63 tỷ đồng, tăng 65,3% so với đầu năm. Trong đó, vay ngắn hạn đạt 232,64 tỷ đồng, hơn gấp đôi đầu năm; vay dài hạn đạt 368,99 tỷ đồng, tăng 45,6%.

Tiền và tương đương tiền giảm từ 197,11 tỷ đồng xuống 117,36 tỷ đồng. Dù vậy, doanh nghiệp còn 314,51 tỷ đồng đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn ngắn hạn, chủ yếu là tiền gửi có kỳ hạn. Tổng hai khoản đạt khoảng 431,87 tỷ đồng.

Chi phí sản xuất than tăng trong bối cảnh vướng giấy phép mỏ

Áp lực vốn lưu động đi cùng những thay đổi đáng kể trong chi phí sản xuất. Theo thuyết minh, chi phí nhiên liệu của hoạt động sản xuất than trong 9 tháng đạt 320,85 tỷ đồng, tăng 66,4% so với cùng kỳ. Chi phí bán thành phẩm mua ngoài tăng từ 380,30 tỷ đồng lên 573,27 tỷ đồng, tương ứng tăng 50,7%.

Tại hội nghị sơ kết ngày 3/10, Mỏ Việt Bắc cho biết hoạt động 9 tháng chịu ảnh hưởng bởi giá nhiên liệu tăng, nhu cầu tiêu thụ than giảm và mỏ Núi Hồng chưa được cấp phép khai thác. Doanh nghiệp đặt nhiệm vụ hoàn thiện thủ tục cấp phép, chuẩn bị diện sản xuất, thu hồi công nợ và đẩy nhanh giải phóng mặt bằng trong quý IV. Đây là tình trạng được doanh nghiệp công bố tại thời điểm hội nghị.

Trên báo cáo hợp nhất, doanh thu thuần 9 tháng đạt 4.058,66 tỷ đồng, giảm 1,8% so với cùng kỳ, nhưng giá vốn tăng 4,6%. Biên lợi nhuận gộp theo đó thu hẹp từ khoảng 15,3% xuống 9,7%.

Chi phí đi vay tăng từ 14,37 tỷ đồng lên 28,19 tỷ đồng, gần gấp đôi cùng kỳ. Trong đó, lãi vay dài hạn chiếm 21,74 tỷ đồng. Doanh nghiệp còn ghi nhận mới 94,59 tỷ đồng dự phòng phải trả ngắn hạn. Với hơn 1.274 tỷ đồng tồn kho và chi phí chờ phân bổ dài hạn, tốc độ hoàn thành sản xuất, thu hồi công nợ và chuyển tài sản thành tiền sẽ có ảnh hưởng lớn đến nhu cầu vay tiếp theo của Mỏ Việt Bắc. Đây cũng là những chỉ tiêu cần theo dõi bên cạnh tiến độ tháo gỡ thủ tục khai thác và khả năng kiểm soát chi phí.