Mộc Châu Milk: Lợi nhuận 9 tháng tăng mạnh nhờ tiết giảm giá vốn

Giá vốn thành phẩm giảm, biên lợi nhuận gộp Mộc Châu Milk cải thiện

Báo cáo tài chính quý III/2026 của Công ty CP Giống bò sữa Mộc Châu (Mộc Châu Milk, HoSE: MCM) cho thấy hoạt động kinh doanh 9 tháng đầu năm tiếp tục duy trì tăng trưởng, trong đó điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở mức tăng doanh thu mà còn ở sự cải thiện biên lợi nhuận gộp, đặc biệt tại nhóm thành phẩm vốn đóng góp phần lớn doanh thu của doanh nghiệp.

Lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, Mộc Châu Milk ghi nhận doanh thu thuần gần 2.194,8 tỷ đồng, tăng 3,7% so với mức 2.117,5 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, giá vốn hàng bán chỉ tăng khoảng 1%, từ 1.534,8 tỷ đồng lên 1.549,4 tỷ đồng. Nhờ tốc độ tăng giá vốn thấp hơn doanh thu, lợi nhuận gộp đạt 645,4 tỷ đồng, tăng 10,8% so với cùng kỳ.

Đáng chú ý, cơ cấu doanh thu và giá vốn cho thấy những chuyển động tích cực trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Theo thuyết minh báo cáo tài chính, doanh thu bán thành phẩm trong 9 tháng đạt gần 2.048,8 tỷ đồng, tăng khoảng 25,5 tỷ đồng, tương đương 1,3% so với cùng kỳ năm trước. Đây tiếp tục là nguồn thu chủ lực, chiếm hơn 93% tổng doanh thu trước các khoản giảm trừ của Mộc Châu Milk.

Trong khi doanh thu bán thành phẩm tăng, giá vốn thành phẩm đã bán lại giảm từ gần 1.440 tỷ đồng xuống còn 1.412,8 tỷ đồng, tương đương mức giảm 1,9%. Diễn biến trái chiều giữa doanh thu và giá vốn giúp chênh lệch giữa hai chỉ tiêu này tăng từ khoảng 583,3 tỷ đồng lên gần 636 tỷ đồng, tương đương mức cải thiện hơn 9%.

Điều này cho thấy khả năng tạo lợi nhuận gộp từ nhóm thành phẩm của MCM có sự cải thiện so với cùng kỳ. Nếu như trong 9 tháng đầu năm 2025, chênh lệch giữa doanh thu và giá vốn thành phẩm tương đương khoảng 28,8% doanh thu nhóm này, thì sang 9 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ đã tăng lên khoảng 31%.

Bên cạnh hoạt động bán thành phẩm, doanh thu bán hàng hóa cũng ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể. Trong 9 tháng đầu năm, doanh thu từ nhóm này đạt gần 141,5 tỷ đồng, tăng khoảng 49 tỷ đồng, tương đương 53% so với cùng kỳ năm trước.

Dù quy mô doanh thu hàng hóa còn khá khiêm tốn so với nhóm thành phẩm, tốc độ tăng trưởng cao cho thấy đóng góp của nhóm này vào cơ cấu doanh thu đang gia tăng. Tỷ trọng doanh thu hàng hóa trong tổng doanh thu trước giảm trừ tăng từ khoảng 4,4% lên 6,4%.

Ở chiều ngược lại, giá vốn hàng hóa đã bán tăng từ 76,99 tỷ đồng lên 122,81 tỷ đồng, tương đương mức tăng gần 59,5%, cao hơn tốc độ tăng doanh thu. Theo đó, chênh lệch giữa doanh thu và giá vốn hàng hóa vẫn tăng về giá trị tuyệt đối, từ khoảng 15,5 tỷ đồng lên 18,7 tỷ đồng, nhưng tỷ lệ sinh lời gộp của nhóm này có phần thu hẹp.

Diễn biến trên cho thấy nhóm hàng hóa đang đóng góp tích cực vào tăng trưởng doanh thu, song cải thiện hiệu quả kinh doanh chủ yếu vẫn đến từ nhóm thành phẩm, vốn chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu hoạt động của Mộc Châu Milk.

Ngoài ra, doanh thu bán tài sản sinh học tăng từ gần 4,4 tỷ đồng lên 5,8 tỷ đồng, tương đương mức tăng khoảng 32,9%. Tuy nhiên, quy mô khoản thu này còn nhỏ, chưa tạo ảnh hưởng đáng kể đến kết quả kinh doanh chung.

Nhờ sự cải thiện trong cơ cấu doanh thu và giá vốn, biên lợi nhuận gộp toàn doanh nghiệp đạt khoảng 29,4% trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng gần 1,9 điểm phần trăm so với mức 27,5% cùng kỳ năm trước.

Sự cải thiện hiệu quả hoạt động cũng được phản ánh vào kết quả lợi nhuận. Trong 9 tháng đầu năm, doanh thu hoạt động tài chính của Mộc Châu Milk đạt khoảng 81,4 tỷ đồng, tăng 4,2% so với cùng kỳ. Trong khi đó, chi phí tài chính giảm mạnh từ hơn 5,1 tỷ đồng xuống còn khoảng 493 triệu đồng.

Chi phí bán hàng ghi nhận 458,8 tỷ đồng, tăng nhẹ khoảng 1,2%, thấp hơn tốc độ tăng doanh thu. Tỷ lệ chi phí bán hàng trên doanh thu thuần nhờ đó giảm từ khoảng 21,4% xuống còn 20,9%.

Ở chiều ngược lại, chi phí quản lý doanh nghiệp tăng khoảng 18,7%, lên 32,7 tỷ đồng. Tuy nhiên, mức tăng này chưa làm triệt tiêu những cải thiện từ lợi nhuận gộp và việc tiết giảm chi phí tài chính.

Kết quả, Mộc Châu Milk ghi nhận lợi nhuận trước thuế 9 tháng đạt 234,5 tỷ đồng, tăng 33,5% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt 207,8 tỷ đồng, tăng khoảng 37,1%. Biên lợi nhuận sau thuế theo đó cải thiện từ khoảng 7,2% lên 9,5%.

Tuy nhiên, nếu xét riêng quý III/2026, hoạt động kinh doanh có dấu hiệu chững lại so với hai quý đầu năm. Doanh thu thuần quý III đạt 692,8 tỷ đồng, giảm khoảng 3,5% so với cùng kỳ năm trước và giảm 8,9% so với quý II/2026.

Lợi nhuận sau thuế quý III đạt 39,2 tỷ đồng, vẫn tăng gần 39,7% so với cùng kỳ, nhưng giảm khoảng 55,7% so với quý liền trước. Biên lợi nhuận gộp quý III cũng thu hẹp xuống 28,4%, so với mức 31% trong quý II.

Mộc Châu Milk có nguồn lực tài chính lớn, hơn 500 tỷ đồng nằm ở xây dựng dở dang

Bên cạnh kết quả kinh doanh tích cực, báo cáo tài chính quý III/2026 cho thấy Mộc Châu Milk tiếp tục duy trì nền tảng tài chính với lượng tiền và đầu tư tài chính ngắn hạn đáng kể, đồng thời gia tăng nguồn lực dành cho hoạt động đầu tư dài hạn.

Tại ngày 30/9/2026, tiền và các khoản tương đương tiền của Mộc Châu Milk đạt khoảng 211,2 tỷ đồng, trong khi đầu tư tài chính ngắn hạn ghi nhận gần 1.214,9 tỷ đồng, giảm so với mức 1.485,1 tỷ đồng đầu năm. Tổng cộng, hai khoản mục này đạt hơn 1.426 tỷ đồng, cho thấy doanh nghiệp vẫn duy trì nguồn lực tài chính đáng kể để phục vụ hoạt động kinh doanh và đầu tư.

Diễn biến dòng tiền đầu tư cũng ghi nhận sự thay đổi rõ rệt. Trong 9 tháng đầu năm 2026, dòng tiền thuần từ hoạt động đầu tư đạt dương gần 215,9 tỷ đồng, đảo chiều so với mức âm 50,3 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Kết quả này chủ yếu đến từ hoạt động tiền gửi có kỳ hạn, khi Mộc Châu Milk thu về 1.311 tỷ đồng từ các khoản tiền gửi, trong khi số tiền chi gửi mới là 1.015 tỷ đồng. Chênh lệch thu lớn hơn chi lên tới 296 tỷ đồng. Bên cạnh đó, doanh nghiệp thu gần 76,3 tỷ đồng từ lãi tiền gửi và cổ tức, tương đương cùng kỳ năm trước.

Dù dòng tiền đầu tư chuyển sang dương, Mộc Châu Milk vẫn duy trì chi tiêu cho tài sản dài hạn. Trong 9 tháng, doanh nghiệp chi khoảng 156,6 tỷ đồng để mua sắm, xây dựng tài sản cố định, gần tương đương mức 156,8 tỷ đồng cùng kỳ. Trên bảng cân đối kế toán, chi phí xây dựng cơ bản dở dang tại cuối tháng 9/2026 đạt gần 504,1 tỷ đồng, tăng khoảng 149,2 tỷ đồng, tương đương 42% so với đầu năm.

Ở hoạt động kinh doanh, dòng tiền lại diễn biến trái chiều với kết quả lợi nhuận. Cụ thể, dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh 9 tháng đạt 135,3 tỷ đồng, giảm 26,8% so với mức 184,9 tỷ đồng cùng kỳ năm trước, dù lợi nhuận trước thuế tăng hơn 33%. Một trong những yếu tố tác động đến dòng tiền là biến động các khoản phải thu, làm giảm dòng tiền khoảng 32,3 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước khoản mục này đóng góp dương 34,6 tỷ đồng.

Trên bảng cân đối kế toán, phải thu khách hàng tại ngày 30/9/2026 đạt 212,4 tỷ đồng, tăng 19,5% so với đầu năm. Trong khi đó, phải trả người bán ngắn hạn giảm từ 197,9 tỷ đồng xuống còn 159,9 tỷ đồng, tương đương mức giảm 19,2%.

Riêng khoản phải trả các hộ chăn nuôi, một bộ phận trong chuỗi cung ứng nguyên liệu của Mộc Châu Milk, giảm từ 48,9 tỷ đồng đầu năm xuống còn 35,3 tỷ đồng tại cuối tháng 9/2026, tương đương mức giảm 27,7%. Khoản này chiếm khoảng 22,1% tổng phải trả người bán ngắn hạn.

Đáng chú ý, trong cơ cấu phải trả người bán, khoản phải trả các hộ chăn nuôi giảm từ 48,9 tỷ đồng xuống còn 35,3 tỷ đồng, tương đương mức giảm 27,7%. Khoản công nợ này chiếm khoảng 22,1% tổng phải trả người bán ngắn hạn tại thời điểm cuối quý III.

Ở hoạt động tài chính, dòng tiền thuần của Mộc Châu Milk giảm 95 tỷ đồng so với cùng kỳ, từ âm 82 tỷ đồng xuống âm 177 tỷ đồng trong 9 tháng đầu năm 2026. Diễn biến này chủ yếu đến từ hoạt động vay và trả nợ. Nếu như cùng kỳ năm trước, doanh nghiệp thu 285 tỷ đồng từ các khoản vay và chi 257 tỷ đồng trả nợ gốc, thì trong 9 tháng năm nay không ghi nhận dòng tiền vay mới, đồng thời chi 67 tỷ đồng để trả nợ gốc. Khoản chi trả cổ tức vẫn được duy trì ở mức 110 tỷ đồng.

Dù dòng tiền tài chính âm lớn hơn, tổng lưu chuyển tiền thuần trong kỳ vẫn đạt dương 174,2 tỷ đồng, cao hơn mức 52,6 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Kết quả này chủ yếu nhờ dòng tiền đầu tư đảo chiều từ âm 50,3 tỷ đồng sang dương 215,9 tỷ đồng, trong khi dòng tiền kinh doanh vẫn duy trì dương 135,3 tỷ đồng. Theo đó, tiền và tương đương tiền cuối tháng 9/2026 đạt 211,2 tỷ đồng, tăng mạnh so với mức 37 tỷ đồng đầu năm.