Giá điện trung tâm dữ liệu tăng sốc, Viettel, VNPT, FPT, CMC, VNG đồng loạt “kêu cứu”
Việc áp dụng giá điện kinh doanh thay cho giá điện sản xuất khiến chi phí vận hành trung tâm dữ liệu tăng đột biến, có thể phát sinh thêm hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm, đe dọa kế hoạch đầu tư và toàn bộ hệ sinh thái hạ tầng số.
Theo Vietnamnet, các doanh nghiệp gồm Viettel, VNPT, FPT Telecom, CMC và VNG Data Center vừa đồng loạt gửi văn bản khẩn tới Bộ Công Thương, kiến nghị xem xét lại việc áp dụng giá điện kinh doanh đối với trung tâm dữ liệu, thay cho mức giá điện sản xuất đã được áp dụng ổn định nhiều năm.
Căn cứ Thông tư số 60/2025/TT-BCT ban hành ngày 02/12/2025 về thực hiện giá bán điện, cơ quan điện lực đã xếp hoạt động trung tâm dữ liệu vào nhóm “cơ sở cung cấp dịch vụ xử lý, lưu trữ và quản lý dữ liệu tập trung”, từ đó áp dụng khung giá điện theo mục đích kinh doanh. Cách phân loại này đã thay thế mức giá điện theo mục đích sản xuất vốn được áp dụng thống nhất trước đây.
Viettel, VNPT, FPT đồng loạt kiến nghị xem lại giá điện trung tâm dữ liệu.
Thực tế triển khai từ đầu tháng 12/2025 cho thấy chi phí điện - khoản chi lớn nhất trong tổng chi phí vận hành trung tâm dữ liệu - đã tăng mạnh. Đại diện CMC cho biết, chỉ sau ba kỳ hóa đơn đầu tiên áp dụng mức giá mới, chi phí điện tại trung tâm dữ liệu do doanh nghiệp đầu tư và vận hành đã tăng trên 50% so với trước.
Theo các doanh nghiệp, mức tăng đột ngột này đang làm xáo trộn nghiêm trọng phương án tài chính, cấu trúc giá dịch vụ cũng như khả năng duy trì hoạt động ổn định và mở rộng đầu tư trong tương lai. Đáng chú ý, nhiều trung tâm dữ liệu khác cũng đang nằm trong diện kiểm tra, rà soát để áp dụng đồng loạt giá điện kinh doanh.
Tại các buổi làm việc với cơ quan điện lực khu vực TP.HCM, phía điện lực khẳng định chủ trương áp dụng thống nhất giá điện kinh doanh cho toàn bộ trung tâm dữ liệu theo hướng mặc định, kể cả khi doanh nghiệp chưa đồng thuận. Các doanh nghiệp cho rằng quá trình này chưa có sự trao đổi đầy đủ để làm rõ bản chất pháp lý và kỹ thuật đặc thù của trung tâm dữ liệu.
Viettel, VNPT, FPT Telecom, CMC và VNG nhấn mạnh rằng trung tâm dữ liệu không phải là cơ sở kinh doanh dịch vụ thông thường, mà là một “nhà máy hạ tầng số”. Đây là mô hình kỹ thuật - công nghiệp đặc thù, vận hành liên tục 24/7 với tải điện nền lớn, ổn định; toàn bộ điện năng được sử dụng trực tiếp để “sản xuất” năng lực điện toán, lưu trữ và kết nối cho hệ thống thông tin của Nhà nước, doanh nghiệp và xã hội.
Theo các doanh nghiệp, trung tâm dữ liệu không phục vụ tiêu dùng điện tại chỗ, không phải địa điểm bán lẻ, mà đóng vai trò tương tự hạ tầng điện, nước hay khu công nghiệp trong nền kinh tế truyền thống. Đây là đầu vào sản xuất liên ngành, gắn trực tiếp với an toàn thông tin mạng và chủ quyền số quốc gia, đồng thời là nền tảng cho các lĩnh vực then chốt như chính phủ số, tài chính - ngân hàng, thương mại điện tử, y tế, giáo dục và đặc biệt là trí tuệ nhân tạo.
Trong văn bản kiến nghị, các doanh nghiệp viện dẫn Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, trong đó nhấn mạnh yêu cầu có cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư trung tâm dữ liệu và điện toán đám mây. Theo các doanh nghiệp, việc áp giá điện kinh doanh khiến chi phí vận hành dự kiến tăng trên 50% là đi ngược lại tinh thần hỗ trợ phát triển hạ tầng số mà nghị quyết này đã đề ra.
Từ các lập luận trên, Viettel, VNPT, FPT Telecom, CMC và VNG kiến nghị Bộ Công Thương xem xét giữ nguyên việc áp dụng giá điện sản xuất đối với trung tâm dữ liệu. Theo các doanh nghiệp, đây là điều kiện quan trọng để ổn định chi phí, duy trì sức hấp dẫn đầu tư và hiện thực hóa mục tiêu đến năm 2030: hình thành hạ tầng trung tâm dữ liệu và điện toán đám mây do Việt Nam làm chủ.
Long Giang
