Nợ phải trả gấp hơn 10 lần vốn chủ sở hữu, VC9 tính nâng vốn điều lệ lên gần 12 lần

Muốn tăng vốn gần 12 lần

Hội đồng quản trị Công ty CP Xây dựng số 9 (HNX: VC9) vừa thông qua nghị quyết triển khai phương án chào bán 180 triệu cổ phiếu riêng lẻ cho nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp trong nước, với giá dự kiến 10.000 đồng/cổ phiếu. Nếu hoàn tất đợt phát hành, doanh nghiệp dự kiến thu về 1.800 tỷ đồng. Đáng chú ý, mức giá chào bán cao hơn đáng kể so với thị giá cổ phiếu VC9 trên sàn chứng khoán. Kết thúc phiên giao dịch ngày 12/10, cổ phiếu VC9 đóng cửa ở mức 4.300 đồng/cổ phiếu, thấp hơn 57% so với giá phát hành dự kiến. Như vậy, mức giá chào bán 10.000 đồng/cổ phiếu cao gấp khoảng 2,33 lần thị giá, tương ứng chênh lệch 5.700 đồng/cổ phiếu.

Theo phương án được công bố, lượng cổ phiếu dự kiến phát hành tương đương 1.078,15% số cổ phiếu đang lưu hành. Nếu đợt chào bán thành công, vốn điều lệ của VC9 sẽ tăng từ gần 170 tỷ đồng lên gần 1.970 tỷ đồng, tương đương gần 11,6 lần quy mô hiện tại. Đối tượng tham gia đợt chào bán là tối đa 20 nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp trong nước. Số cổ phiếu phát hành riêng lẻ sẽ bị hạn chế chuyển nhượng trong vòng một năm kể từ ngày kết thúc đợt chào bán, trừ các trường hợp được pháp luật cho phép. Thời gian triển khai dự kiến từ quý IV/2026 đến quý I/2027, sau khi Ủy ban Chứng khoán Nhà nước có văn bản xác nhận đã nhận đầy đủ hồ sơ đăng ký chào bán cổ phiếu riêng lẻ theo quy định.

Theo kế hoạch, toàn bộ số tiền 1.800 tỷ đồng dự kiến huy động sẽ được VC9 sử dụng để đầu tư trực tiếp vào Dự án Khu đô thị Chi Đông với thời gian giải ngân trong giai đoạn 2026–2027. Theo báo cáo tài chính bán niên 2026, tại ngày 30/6, VC9 đang ghi nhận khoảng 82,66 tỷ đồng chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang dài hạn tại Khu đô thị Chi Đông. Dự án có quy mô 68,87 ha, với tổng mức đầu tư được thuyết minh là 558,6 tỷ đồng. Như vậy, số tiền VC9 dự kiến huy động từ đợt phát hành cao gấp khoảng 3,22 lần tổng mức đầu tư dự án được ghi nhận trong báo cáo tài chính.

Được thành lập từ năm 1977, VC9 hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực thi công xây dựng dân dụng, công nghiệp và hạ tầng giao thông. Theo báo cáo thường niên năm 2025, Công ty CP Đầu tư và Xây dựng TNG là cổ đông lớn nhất, nắm giữ hơn 6,2 triệu cổ phiếu, tương đương 36,53% vốn điều lệ.

Kinh doanh cốt lõi thua lỗ, VC9 báo lãi nửa đầu năm 2026 nhờ thanh lý tài sản

Kế hoạch huy động vốn quy mô lớn được VC9 đưa ra trong bối cảnh kết quả kinh doanh nửa đầu năm 2026 còn khiêm tốn, đặc biệt là hiệu quả hoạt động xây dựng suy giảm mạnh. Theo báo cáo tài chính bán niên 2026 đã được soát xét, VC9 ghi nhận doanh thu thuần đạt 101,34 tỷ đồng, tăng 34,5% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, giá vốn hàng bán tăng tới 51,3%, lên 100,37 tỷ đồng khiến lợi nhuận gộp giảm gần 89,2%, chỉ còn 966,7 triệu đồng. Biên lợi nhuận gộp theo đó thu hẹp mạnh từ 11,9% xuống chưa đầy 1%.

Đáng chú ý, riêng hoạt động xây dựng ghi nhận doanh thu 65,41 tỷ đồng nhưng giá vốn lên tới 71,26 tỷ đồng, tương ứng khoản lỗ gộp 5,85 tỷ đồng. Trong khi đó, các hoạt động dịch vụ và kinh doanh khác tạo ra khoảng 6,81 tỷ đồng lợi nhuận gộp, đủ bù đắp phần thua lỗ từ mảng xây dựng. Sau khi trừ chi phí tài chính gần 2,69 tỷ đồng và chi phí quản lý doanh nghiệp 5,58 tỷ đồng, VC9 ghi nhận lỗ thuần từ hoạt động kinh doanh 7,29 tỷ đồng, trái ngược mức lãi 376,7 triệu đồng cùng kỳ năm trước.

Dù hoạt động kinh doanh thua lỗ, doanh nghiệp vẫn báo lãi sau thuế 498,3 triệu đồng, tăng 37,3% so với cùng kỳ năm trước. Kết quả này chủ yếu được hỗ trợ bởi khoản lợi nhuận khác đạt 7,79 tỷ đồng. Theo thuyết minh báo cáo tài chính, VC9 ghi nhận thu nhập khác 7,94 tỷ đồng, trong đó 7,61 tỷ đồng đến từ thanh lý, nhượng bán tài sản cố định, chiếm gần 96%. Khoản lợi nhuận khác đã bù đắp toàn bộ số lỗ từ hoạt động kinh doanh, giúp VC9 duy trì kết quả có lãi trong nửa đầu năm.

Nợ phải trả gấp hơn 10 lần vốn chủ sở hữu, kiểm toán lưu ý khả năng hoạt động liên tục

Không chỉ ghi nhận hiệu quả kinh doanh suy giảm, tình hình tài chính của VC9 còn được Công ty TNHH Kiểm toán CPA VIETNAM đặc biệt lưu ý trong báo cáo soát xét bán niên 2026. Cụ thể, tại mục "Vấn đề cần nhấn mạnh", đơn vị kiểm toán đề cập khoản lỗ lũy kế của VC9 tại ngày 30/6/2026 lên tới 101,9 tỷ đồng, tương đương 59,94% vốn góp của chủ sở hữu. Theo CPA VIETNAM, khả năng tiếp tục hoạt động của VC9 phụ thuộc vào việc thu hồi các khoản phải thu, gia hạn các khoản vay, thanh toán công nợ với nhà cung cấp và hiệu quả hoạt động kinh doanh trong tương lai.

Ban Tổng Giám đốc VC9 đã đánh giá các nhân tố trọng yếu trong kế hoạch kinh doanh và dòng tiền, đồng thời cân nhắc khả năng thu hồi công nợ, nguồn tiền thanh toán các nghĩa vụ tài chính đến hạn. Trên cơ sở đó, ban lãnh đạo tin tưởng việc lập báo cáo tài chính giữa niên độ trên cơ sở hoạt động liên tục là phù hợp. Tuy nhiên, CPA VIETNAM nhấn mạnh rằng những điều kiện trên cho thấy sự tồn tại của yếu tố không chắc chắn trọng yếu có thể dẫn đến nghi ngờ đáng kể về khả năng hoạt động liên tục của VC9. Đơn vị kiểm toán đồng thời khẳng định kết luận soát xét không bị điều chỉnh liên quan đến vấn đề này.

Áp lực tài chính thể hiện rõ trong cơ cấu nguồn vốn. Cuối tháng 6/2026, tổng tài sản doanh nghiệp đạt 727,46 tỷ đồng, trong đó nợ phải trả lên tới 662,73 tỷ đồng, chiếm hơn 91% tổng nguồn vốn. Ngược lại, vốn chủ sở hữu chỉ đạt 64,74 tỷ đồng, tương đương quy mô nợ phải trả lớn gấp 10,24 lần vốn chủ sở hữu. Đáng chú ý, nợ ngắn hạn đạt 512,31 tỷ đồng, vượt tổng tài sản ngắn hạn khoảng 2,5 tỷ đồng. Trong cơ cấu nợ, phải trả người bán ngắn hạn ở mức 199,07 tỷ đồng, người mua trả tiền trước ngắn hạn gần 193,94 tỷ đồng, còn tổng vay và nợ thuê tài chính đạt 110,75 tỷ đồng.

Ở chiều tích cực, dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh trong 6 tháng đầu năm đạt 18,88 tỷ đồng, cải thiện so với mức âm 3,63 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Một điểm đáng chú ý khác trong báo cáo tài chính của VC9 là mức độ tập trung doanh thu vào các giao dịch với bên liên quan. Theo thuyết minh 7.1, doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ với các bên liên quan đạt 68,35 tỷ đồng trong nửa đầu năm 2026, gấp 2,27 lần cùng kỳ và chiếm khoảng 67,4% tổng doanh thu thuần. Trong đó, Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng TNG đóng góp 57,04 tỷ đồng, tương đương 56,3% tổng doanh thu. Ngoài ra, Tổng Công ty Thăng Long - CTCP, đơn vị có cùng ảnh hưởng bởi cổ đông lớn đóng góp 11,31 tỷ đồng.

Tại ngày 30/6/2026, VC9 còn ghi nhận khoảng 77,65 tỷ đồng phải thu khách hàng từ các bên liên quan, trong khi khoản người mua trả tiền trước từ nhóm này đạt 88,28 tỷ đồng. Trên bảng cân đối kế toán, phải thu khách hàng ngắn hạn sau dự phòng đạt 247,55 tỷ đồng, với khoản dự phòng phải thu khó đòi gần 19,81 tỷ đồng. Đáng chú ý, khoản trả trước cho người bán ngắn hạn tăng hơn 135% so với đầu năm, lên 71,45 tỷ đồng, trong đó có 25 tỷ đồng trả trước cho Công ty TNHH Tasco Land.

Bên cạnh các khoản công nợ, VC9 còn ghi nhận lượng vốn đáng kể tại những dự án và công trình dở dang. Tính đến cuối tháng 6/2026, hàng tồn kho của doanh nghiệp đạt 183,46 tỷ đồng, chủ yếu là chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang. Trong đó, riêng Dự án Khu đô thị mới Tây Đại lộ Xô Viết Nghệ Tĩnh, triển khai từ năm 2006, đang ghi nhận giá trị 68,33 tỷ đồng. Ngoài khoản vốn tại Khu đô thị Chi Đông, doanh nghiệp còn ghi nhận 62,50 tỷ đồng chi phí xây dựng cơ bản dở dang tại công trình trang trí nội thất tòa nhà Tasco.

Trước đó, vào đầu tháng 4/2026, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) tiếp tục duy trì cổ phiếu VC9 trong diện cảnh báo do doanh nghiệp có lỗ lũy kế tại ngày 31/12/2025. Trong lộ trình khắc phục lỗ lũy kế giai đoạn 2025–2029, VC9 cho biết sẽ tập trung tìm kiếm khách hàng, đối tác và dự án mới nhằm gia tăng doanh thu, đồng thời tái cơ cấu các lĩnh vực kinh doanh theo hướng ưu tiên những hoạt động có biên lợi nhuận cao như thi công nhà máy cấp nước sạch, silo, ống khói và nhà xưởng công nghiệp. Bên cạnh đó, doanh nghiệp đặt mục tiêu tiết giảm các chi phí không cần thiết, làm việc với ngân hàng nhằm giảm chi phí tài chính, nâng cao hiệu quả bộ máy nhân sự và đẩy mạnh thu hồi công nợ quá hạn. Theo kế hoạch khắc phục, VC9 cũng đề cập việc xử lý các khoản phải thu khó đòi, với số dự phòng được nêu tại thời điểm xây dựng kế hoạch là 28,7 tỷ đồng, nhằm cải thiện dòng tiền và hạn chế phát sinh thêm chi phí dự phòng.