Ngân hàng Nhà nước bơm ròng đầu tháng 11, lãi suất qua đêm vẫn là tâm điểm

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tiếp tục bơm ròng qua thị trường mở trong phiên 2/11, nối tiếp đợt bổ sung vốn cuối tháng 10. Hoạt động điều tiết diễn ra sau khi lãi suất liên ngân hàng qua đêm tăng lên 6%/năm trong phiên 30/10, giữa lúc các ngân hàng triển khai giảm lãi suất huy động và cho vay.

Ngân hàng Nhà nước bơm ròng nhưng cả tháng 10 vẫn hút vốn

Phiên 2/11, NHNN chào thầu 4.655 tỷ đồng qua kênh cầm cố, gồm 1.655 tỷ đồng kỳ hạn 7 ngày và 3.000 tỷ đồng kỳ hạn 35 ngày. Toàn bộ khối lượng trúng thầu với lãi suất 4,5%/năm.

Trong phiên có 3.662 tỷ đồng đáo hạn. Sau khi trừ khoản này, NHNN bơm ròng 993 tỷ đồng, đưa khối lượng lưu hành trên kênh cầm cố lên khoảng 124.220 tỷ đồng. Cơ quan điều hành không chào thầu tín phiếu. Trước đó, tuần 26–30/10, NHNN chào thầu 86.000 tỷ đồng với các kỳ hạn 7 ngày, 14 ngày, 35 ngày và 91 ngày. Khối lượng trúng thầu đạt 66.955,59 tỷ đồng, trong khi lượng đáo hạn là 38.793,89 tỷ đồng. Lượng bơm ròng đạt 28.161,7 tỷ đồng.

Dù tăng cung ứng vốn trong tuần cuối tháng, tính chung tháng 10, NHNN vẫn hút ròng khoảng 27.200 tỷ đồng qua kênh cầm cố. Đợt bơm vốn cuối tháng và đầu tháng 11 cho thấy NHNN đang bổ sung thanh khoản theo nhu cầu thị trường. Tuy nhiên, quy mô bơm ròng từng phiên còn phụ thuộc lượng vốn đến hạn. Riêng ngày 2/11, phần lớn tiền trúng thầu dùng để thay thế khoản đáo hạn, nên vốn bổ sung thực tế chỉ đạt 993 tỷ đồng.

Điểm đáng chú ý là lãi suất trên kênh cầm cố vẫn giữ ở mức 4,5%/năm. NHNN bổ sung vốn thông qua khối lượng và kỳ hạn giao dịch, chưa thay đổi mức lãi suất của các phiên được thống kê.

Chi phí vốn ngắn hạn đặt thêm yêu cầu cho mục tiêu giảm lãi vay

Chốt ngày 30/10, lãi suất VND liên ngân hàng qua đêm ở mức 6%/năm, cao hơn kỳ hạn một tuần là 5,3%, hai tuần là 5,48% và một tháng là 5,6%/năm. Chi phí vay qua đêm cao hơn các kỳ hạn dài cho thấy nhu cầu vốn tức thời tăng lên trong phiên cuối tháng.

Áp lực vốn ngắn hạn xuất hiện trong lúc NHNN yêu cầu các ngân hàng giảm chi phí huy động. Theo Công văn 9736/NHNN-CSTT ngày 21/10, lãi suất tiền gửi bình quân của giao dịch phát sinh mới, kỳ hạn từ sáu tháng trở lên, phải giảm tối thiểu 0,5% so với kỳ báo cáo 11–20/10. NHNN theo dõi kết quả qua số liệu lãi suất giao dịch mới.

Hai diễn biến tác động đến những phần khác nhau trong nguồn vốn ngân hàng. Giảm lãi suất tiền gửi mới giúp hạ chi phí huy động trong thời gian tới. Vay liên ngân hàng đáp ứng nhu cầu thanh toán ngắn hạn, với mức giá thay đổi theo từng phiên.

Nếu lãi suất liên ngân hàng tăng trong thời gian ngắn, tác động chủ yếu tập trung ở những ngân hàng cần vay bổ sung tại thời điểm đó. Nếu mức cao kéo dài, chi phí vay bổ sung có thể ảnh hưởng rõ hơn đến lợi nhuận và dư địa giảm lãi cho khách hàng.

Nguồn vốn từ thị trường mở hỗ trợ quá trình cân đối này, nhưng khả năng tiếp cận còn gắn với điều kiện giao dịch và giấy tờ có giá. Vì vậy, mức lãi suất 4,5%/năm trên kênh cầm cố không đại diện cho chi phí vốn của toàn bộ hệ thống.

Tại phiên thảo luận Quốc hội ngày 31/10, Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn cho biết cơ quan này đang hỗ trợ thanh khoản cho các tổ chức tín dụng thông qua tái cấp vốn và nghiệp vụ thị trường mở. Theo Thống đốc, điều hành tiền tệ phải cân bằng giữa ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, tỷ giá và hỗ trợ tăng trưởng.

Trong những phiên đầu tháng 11, diễn biến lãi suất qua đêm sẽ giúp đánh giá rõ hơn mức độ hạ nhiệt của nhu cầu vốn ngắn hạn. Với mục tiêu giảm lãi vay, lượng tiền được bổ sung cần đi cùng khả năng duy trì nguồn vốn ổn định và giảm chi phí huy động thực tế tại các ngân hàng.