CPI tăng 4,57% sau 10 tháng, giá hàng thiết yếu trở thành tâm điểm

Theo báo cáo của Cục Thống kê, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10/2026 tăng 0,20% so với tháng trước và tăng 5,09% so với cùng kỳ năm 2025. Tính chung 10 tháng đầu năm, CPI tăng 4,57% so với cùng kỳ.

Diễn biến giá cả cho thấy áp lực tăng tập trung ở nhiều nhóm hàng hóa và dịch vụ thiết yếu. Trong đó, nhà ở, điện nước, chất đốt, vật liệu xây dựng và giao thông đều ghi nhận mức tăng cao hơn mức tăng CPI bình quân.

Cụ thể, bình quân 10 tháng, nhóm nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng 6,66%, tác động làm CPI chung tăng 1,51 điểm phần trăm. Đây là một trong những nhóm đóng góp đáng kể vào mức tăng giá tiêu dùng trong kỳ.

Nhóm giao thông tăng 6,98%, đóng góp 0,70 điểm phần trăm vào CPI chung. Riêng giá nhiên liệu tăng 13,09% so với cùng kỳ năm trước. Theo Cục Thống kê, CPI tháng 10 tăng so với tháng trước chủ yếu do giá xăng dầu trong nước được điều chỉnh theo diễn biến của thị trường nhiên liệu thế giới.

Trong khi đó, nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng 4,61%, đóng góp 1,65 điểm phần trăm vào CPI chung. Đây là nhóm có mức đóng góp lớn nhất vào mức tăng CPI bình quân 10 tháng đầu năm.

Như vậy, ba nhóm hàng gồm hàng ăn và dịch vụ ăn uống, nhà ở và vật liệu xây dựng, giao thông là những nhóm có đóng góp đáng kể vào mức tăng CPI. Riêng nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống đóng góp 1,65 điểm phần trăm, cao hơn mức đóng góp 1,51 điểm phần trăm của nhóm nhà ở, điện nước và vật liệu xây dựng.

Ở các nhóm còn lại, chỉ số giá bình quân 10 tháng cũng ghi nhận xu hướng tăng nhưng với mức độ khác nhau. Nhóm hàng hóa và dịch vụ khác tăng 4,72%; đồ uống và thuốc lá tăng 3,80%; giáo dục tăng 3,29%; thiết bị và đồ dùng gia đình tăng 2,88%.

Nhóm văn hóa, giải trí và du lịch tăng 2,75%; may mặc, mũ nón và giày dép tăng 2,04%. Hai nhóm có mức tăng thấp hơn là thuốc và dịch vụ y tế, tăng 1,19%; thông tin và truyền thông tăng 0,12%.

Trong tháng 10, có 7/11 nhóm hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng chính tăng giá, còn 4 nhóm giảm giá so với tháng trước.

Cùng với diễn biến CPI, lạm phát cơ bản tháng 10/2026 giảm 0,05% so với tháng trước nhưng vẫn tăng 4,04% so với cùng kỳ năm trước.

Tính chung 10 tháng đầu năm, lạm phát cơ bản tăng 4,24%, thấp hơn mức tăng 4,57% của CPI chung. Chênh lệch giữa hai chỉ số là 0,33 điểm phần trăm.

Theo Cục Thống kê, nguyên nhân chủ yếu khiến CPI chung tăng cao hơn lạm phát cơ bản là do giá xăng dầu, gas, lương thực, thực phẩm tươi sống và dịch vụ y tế có biến động. Đây là những nhóm hàng hóa, dịch vụ được loại trừ khỏi danh mục tính lạm phát cơ bản.

Vì vậy, biến động giá của các nhóm hàng này tác động trực tiếp đến CPI chung nhưng không được phản ánh đầy đủ trong chỉ số lạm phát cơ bản.

Sau 10 tháng, CPI tăng 4,57%, trong khi lạm phát cơ bản tăng 4,24%. Diễn biến giá nhà ở, điện nước, nhiên liệu và thực phẩm tiếp tục là những yếu tố chi phối đáng kể mức tăng giá tiêu dùng.