Cầu Bạch Đằng: Công trình nghìn tỷ đưa kỹ sư Việt vào top thế giới

Khởi công năm 2014 và hoàn thành năm 2018, cao tốc Hạ Long – Hải Phòng là một trong những dự án hạ tầng đặc biệt của Việt Nam khi được giao cho địa phương chủ động đầu tư, kết hợp giữa vốn ngân sách và hình thức đối tác công – tư (PPP). Không chỉ mang ý nghĩa về cơ chế, tuyến đường này còn gây chú ý bởi suất đầu tư cao và công trình cầu Bạch Đằng – biểu tượng kỹ thuật của ngành xây dựng trong nước.

Với chiều dài 25,2 km và tổng mức đầu tư 14.077 tỷ đồng, chi phí bình quân của dự án lên tới khoảng 558 tỷ đồng/km – cao hơn đáng kể so với nhiều tuyến cao tốc khác. Dự án được chia thành hai phần: đoạn cao tốc dài 19,3 km từ Hạ Long đến cầu Bạch Đằng sử dụng vốn ngân sách địa phương hơn 6.400 tỷ đồng, và phần còn lại gần 5,4 km theo hình thức BOT, với tổng vốn gần 7.300 tỷ đồng, tập trung vào cầu Bạch Đằng cùng hệ thống đường dẫn và nút giao.

Trong đó, cầu Bạch Đằng là hạng mục nổi bật nhất, đồng thời cũng là công trình mang tính đột phá về kỹ thuật. Đây là cây cầu dây văng đầu tiên do kỹ sư Việt Nam tự thiết kế và tổ chức thi công, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc làm chủ công nghệ xây dựng cầu quy mô lớn.

Công trình có quy mô lớn với trụ tháp chính cao gần 100 m, hai trụ còn lại cao hơn 94 m. Hệ thống dây văng gồm 4 nhịp liên tục với tổng khối lượng hơn 800 tấn cáp, chia thành 144 bó. Đặc biệt, kỹ thuật đúc hẫng với khối lượng lên tới khoảng 700 tấn được xem là kỷ lục thế giới tại thời điểm thi công.

Việc xây dựng cầu cũng đối mặt với nhiều thách thức kỹ thuật, như hạn chế chiều cao tĩnh không do ảnh hưởng vùng trời sân bay lân cận, buộc phải điều chỉnh góc nghiêng dây văng thấp hơn tiêu chuẩn. Các nhà thầu trong nước đã áp dụng giải pháp khoan cọc nhồi đường kính 2 m, sâu tới 70 m dưới lòng sông để đảm bảo độ ổn định kết cấu.

Cầu Bạch Đằng có khả năng chịu động đất cấp 8 và được thiết kế với ba trụ tháp hình chữ H, tượng trưng cho sự kết nối giữa ba trung tâm kinh tế lớn miền Bắc. Hiện công trình nằm trong top 3 cầu dây văng nhiều nhịp nhất thế giới, đồng thời được đánh giá là một trong những dự án có độ phức tạp kỹ thuật cao tại Việt Nam.

Sau khi đưa vào khai thác, cao tốc Hạ Long – Hải Phòng đã tạo ra bước thay đổi lớn về kết nối giao thông. Quãng đường từ Hạ Long đến Hà Nội rút ngắn từ 180 km xuống còn khoảng 130 km, thời gian di chuyển giảm từ 3,5 giờ xuống còn khoảng 1,5 giờ. Tuyến Hạ Long – Hải Phòng cũng được rút ngắn từ 75 km xuống chỉ còn 25 km.

Không chỉ mang lại lợi ích về giao thông, tuyến cao tốc còn mở ra không gian phát triển mới cho khu vực ven biển Hải Phòng – Quảng Ninh. Từ một khu vực chủ yếu nuôi trồng thủy sản giá trị thấp, khu vực này đang dần chuyển mình thành hành lang kinh tế năng động với tiềm năng phát triển công nghiệp, dịch vụ và logistics.

Trong tổng thể dự án, cầu Bạch Đằng không chỉ là điểm nhấn về kỹ thuật mà còn là biểu tượng cho năng lực làm chủ công nghệ của người Việt. Đây được xem là dấu mốc quan trọng, khẳng định khả năng tự thiết kế và thi công các công trình hạ tầng quy mô lớn trong nước.