Việt Nam vào top 7 thế giới về sở hữu tài sản số

Thị trường tài sản số tại Việt Nam đang tăng trưởng nhanh, đưa Việt Nam vào nhóm 7 quốc gia có số người sở hữu tài sản số lớn nhất thế giới. Quy mô giao dịch ước tính hàng trăm tỷ USD mỗi năm, cho thấy tài sản số đã trở thành một cấu phần đáng kể của kinh tế số, đồng thời đặt ra yêu cầu hoàn thiện khung pháp lý.

Người dùng tăng nhanh, dòng vốn lớn

Theo JPMorgan, vốn hóa thị trường tài sản mã hóa toàn cầu hiện khoảng 3.100 tỷ USD và có thể đạt 10.000 tỷ USD vào năm 2030. Khối lượng giao dịch bình quân mỗi ngày vào khoảng 100 tỷ USD.

Trong bối cảnh đó, Việt Nam được nhiều tổ chức quốc tế xếp vào nhóm thị trường có mức độ tham gia cao. Ước tính hiện có khoảng 17 triệu tài khoản sở hữu tài sản số, có thời điểm vượt 21 triệu người dùng, đứng top 7 toàn cầu và top 3 khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Bà Nguyễn Vân Hiền – Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA) cho biết, tốc độ lan rộng của tài sản mã hóa vượt nhiều lĩnh vực công nghệ trước đây. Nếu Internet mất 14 năm để đạt 1 tỷ người dùng, thì tài sản mã hóa chỉ cần khoảng 8 năm. Hiện toàn cầu đã có gần 1 tỷ người tham gia thị trường này.

Theo VBA, dòng vốn liên quan đến blockchain vào Việt Nam trong năm gần nhất đạt khoảng 220 tỷ USD. Đáng chú ý, Việt Nam đứng đầu thế giới về tỷ lệ lao động trẻ làm việc tự do sở hữu tài sản mã hóa, với tỷ lệ khoảng 85%.

Nguồn: JPMorgan. Đồ họa: Phương Anh

Khung pháp lý đang được hoàn thiện

Theo ông Tô Trần Hòa – Phó Trưởng ban Thường trực Ban Quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Bộ Tài chính đang xây dựng 3 thông tư quan trọng để hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường.

Các văn bản này tập trung vào: chế độ kế toán – kiểm toán đối với tổ chức cung cấp dịch vụ và doanh nghiệp tham gia thị trường; chính sách và khung thuế; đối tượng chịu thuế và phương thức thu thuế phù hợp với đặc thù tài sản mã hóa. Dự kiến các thông tư sẽ được trình ban hành trong quý I/2026.

Theo bà Nguyễn Vân Hiền, từ ngày 1/1/2026, khi Luật Công nghiệp công nghệ số có hiệu lực, Việt Nam sẽ chính thức hợp pháp hóa tài sản mã hóa, trở thành quốc gia thứ 46 trên thế giới triển khai khuôn khổ pháp lý cho loại tài sản này.

Thí điểm để kiểm soát rủi ro

Theo ông Tô Trần Hòa, Nghị quyết 05/2025/NQ-CP đặt mục tiêu đưa thị trường tài sản mã hóa vào quản lý chính thức thông qua cơ chế thí điểm.

Giai đoạn đầu, thị trường được phân tách rõ giữa sơ cấp và thứ cấp. Thị trường sơ cấp định hướng phát hành tài sản mã hóa gắn với tài sản thực, chủ yếu hướng tới nhà đầu tư nước ngoài. Thị trường thứ cấp – khu vực tiềm ẩn rủi ro cao – sẽ được áp dụng các tiêu chuẩn giám sát chặt chẽ hơn.

Cùng với đó, Bộ Tài chính đang xây dựng nghị định xử phạt vi phạm hành chính và triển khai các thủ tục hành chính mới, nhằm hình thành bộ dữ liệu chính thức đầu tiên về quy mô và cấu trúc thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.