Sân bay Gia Bình và những thay đổi lớn tại 4 phường, xã của Bắc Ninh
Chuyển mình từ công trường sân bay đến các khu tái định cư
Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình (cùng nhiều dự án thành phần liên quan) nằm trải rộng từ Gia Bình, Lương Tài cho đến Nhân Thắng và Lâm Thao. Sau khi Nghị quyết số 388/NQ-UBTVQH16 có hiệu lực từ ngày 20/9/2026, Gia Bình, Lương Tài, Nhân Thắng đã được chuyển thành phường, trong khi Lâm Thao tiếp tục là xã. Như vậy, phần lớn khu vực triển khai sân bay hiện thuộc ba phường và một xã tại tỉnh Bắc Ninh.

Tại phường Gia Bình và Lương Tài, những thay đổi rõ nét nhất hiện nay tập trung vào công tác giải phóng mặt bằng, thu hồi đất và xây dựng các khu tái định cư phục vụ dự án.
Theo thông tin Bộ Xây dựng công bố trong tháng 9/2026, phường Gia Bình đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đối với 492,52 ha đất, đạt 99% kế hoạch. Trong khi đó, tiến độ giải phóng mặt bằng tại phường Lương Tài đạt 97,2%. Riêng diện tích phục vụ các hạng mục liên quan đến APEC 2027 tại hai địa phương đã hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng theo kế hoạch tại thời điểm báo cáo.
Ngày 27/10, phường Lương Tài phối hợp với Chi nhánh Trung tâm Phát triển quỹ đất Lạng Giang tổ chức chi trả hơn 116 tỷ đồng tiền bồi thường, hỗ trợ cho 94 hộ dân tại khu Phú Trên, tổ dân phố Văn Dương. Diện tích đất ở liên quan đến đợt chi trả này hơn 8.600 m².
Cùng thời điểm, địa phương tiếp tục niêm yết dự thảo phương án bồi thường đợt ba đối với 13 hộ dân, diện tích hơn 2.400 m² và tổng kinh phí dự kiến 53,1 tỷ đồng. Việc chi trả được lên kế hoạch thực hiện vào đầu tháng 11/2026.
Tại phường Gia Bình, quá trình tổ chức lại dân cư đã có những bước tiến mới. Ngày 19/10, địa phương ghi nhận 200 hộ dân thuộc khu Ngô Thôn, tổ dân phố Xuân Lâm đăng ký nhận mặt bằng tại khu tái định cư Đông Cứu 1 để xây dựng nhà ở.
Khu tái định cư này có diện tích quy hoạch hơn 30 ha, trong đó diện tích thực hiện dự án tái định cư khoảng 17,36 ha, bố trí gần 600 lô đất liền kề. Hệ thống đường giao thông, cấp điện, cấp thoát nước và các công trình hạ tầng kỹ thuật đang được hoàn thiện nhằm đáp ứng nhu cầu xây dựng nhà ở của người dân.
Ngoài việc bố trí đất ở mới, công tác di dời và hoàn trả các công trình văn hóa, tín ngưỡng cũng được triển khai. Các hạng mục liên quan đến đình, chùa và nhà thờ họ đạo Ngô Thôn tiếp tục được xây dựng tại khu tái định cư Đông Cứu 1.
Bắc Ninh hiện đang tiếp tục mở rộng quỹ đất tái định cư. Trong tháng 10/2026, tỉnh phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 khu tái định cư phục vụ sân bay và các dự án liên quan tại phường Lương Tài và xã Trung Chính, quy mô gần 122 ha, dự kiến đáp ứng nhu cầu chỗ ở cho khoảng 3.680 hộ dân.
Nhân Thắng định hình đô thị dịch vụ, Lâm Thao mở rộng hạ tầng kết nối
Khác với Gia Bình và Lương Tài, những thay đổi tại Nhân Thắng và Lâm Thao còn gắn với định hướng chuyển dịch chức năng kinh tế và phát triển giao thông.
Tại Nhân Thắng, việc chuyển từ xã thành phường vào tháng 9/2026 đánh dấu sự thay đổi về mô hình quản lý hành chính, đồng thời gắn với định hướng phát triển đô thị tại khu vực phía Nam sông Đuống.
Theo định hướng, Nhân Thắng sẽ phát triển theo hướng đô thị dịch vụ, thương mại và cư trú hiện đại, gắn với Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và các khu công nghiệp trong khu vực.
Địa phương được định hướng rà soát, tổ chức không gian phát triển theo Quy hoạch tỉnh Bắc Ninh và Quy hoạch chung đô thị, trong đó xác định các khu vực trung tâm, khu dân cư cần chỉnh trang, không gian đô thị mới và những công trình hạ tầng ưu tiên.
Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi này vẫn đang ở giai đoạn đầu. Hoạt động sản xuất nông nghiệp tiếp tục duy trì vai trò trong cơ cấu kinh tế địa phương, song song với công tác quản lý đất đai và giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm. Việc hình thành các khu thương mại, dịch vụ mới sẽ phụ thuộc vào tiến độ quy hoạch và triển khai đầu tư trong những năm tiếp theo.
Tại xã Lâm Thao, thay đổi nổi bật nằm ở hệ thống hạ tầng giao thông kết nối sân bay với Hà Nội. Theo thông tin công bố ngày 12/10, địa phương đã hoàn thành giải phóng mặt bằng đối với 54,1 ha đất phục vụ tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội, đạt 100% diện tích thuộc phạm vi dự án đi qua xã. Toàn bộ mặt bằng đã được bàn giao thực địa cho đơn vị triển khai.
Cùng với hạ tầng đường bộ, định hướng phát triển sân bay Gia Bình còn đặt ra yêu cầu kết nối đa phương thức, trong đó có đường sắt và các tuyến giao thông liên vùng.
Ở phạm vi quy hoạch rộng hơn, Bắc Ninh đang nghiên cứu hình thành hệ thống đô thị và dịch vụ gắn với cảng hàng không. Trong đó, Khu đô thị Cảng hàng không quốc tế Gia Bình 2 có quy mô nghiên cứu hơn 560 ha, nhằm cụ thể hóa định hướng phát triển đô thị phía Nam sông Đuống. Ngoài ra, định hướng hình thành khu thương mại tự do gắn với sân bay cũng được đặt ra trong quá trình điều chỉnh Quy hoạch tỉnh.
Theo định hướng đầu tư, sân bay Gia Bình được xây dựng theo tiêu chuẩn cấp 4F, đáp ứng công suất khoảng 30 triệu hành khách và 1,6 triệu tấn hàng hóa mỗi năm vào năm 2030. Đến năm 2050, công suất dự kiến nâng lên 50 triệu hành khách và 2,5 triệu tấn hàng hóa.
Không chỉ phục vụ hoạt động hàng không, dự án còn kéo theo quá trình sắp xếp lại không gian dân cư, phát triển hạ tầng giao thông và hình thành những khu chức năng đô thị, dịch vụ tại các địa phương lân cận.
Mạnh Huyền














