“Cơn lốc” giá nhiên liệu đẩy hàng không vào cú sốc lớn nhất hậu Covid-19

Phát biểu tại tọa đàm “Hàng không, du lịch ứng phó với bão xăng dầu” ngày 31/3, ông Đặng Anh Tuấn – Phó Tổng Giám đốc Vietnam Airlines cho biết, diễn biến giá nhiên liệu hiện nay không còn là “bão” mà đã trở thành một “cơn lốc ngược”, gây áp lực lớn nhất cho ngành kể từ sau đại dịch.

Theo ông Tuấn, giá nhiên liệu Jet A1 hiện ở mức trung bình khoảng 190 USD/thùng, có thời điểm lên tới 242,7 USD/thùng – cao gấp gần 3 lần mức xây dựng kế hoạch. Với riêng Vietnam Airlines, mỗi 1 USD giá dầu tăng thêm khiến chi phí đội lên hơn 300 tỷ đồng mỗi năm. Với mức tăng hàng chục USD, tổng chi phí phát sinh có thể vượt 30.000 tỷ đồng/năm.

Trước áp lực này, Vietnam Airlines đã phải kích hoạt kịch bản điều hành đặc biệt, ưu tiên duy trì mạng bay nhưng đồng thời áp dụng cơ chế giá vé linh hoạt. Mức giá hiện dao động quanh 80% trần quy định, và có thể tiếp tục điều chỉnh trong thời gian tới theo hướng hài hòa giữa chi phí vận hành và khả năng chi trả của hành khách.

Ở khối doanh nghiệp tư nhân, ông Tô Việt Thắng – Phó Tổng Giám đốc thường trực Vietjet Air cho biết chi phí nhiên liệu hiện chiếm tới 30–40% tổng chi phí vận hành và đã tăng gấp ba lần, vượt xa các kịch bản dự phòng. Điều này buộc các hãng phải đẩy mạnh tiết kiệm nhiên liệu, tối ưu lịch bay và ứng dụng công nghệ để kiểm soát chi phí.

Vietjet đang triển khai đội bay mới giúp giảm tiêu hao nhiên liệu tới 20%, đồng thời chuẩn bị phương án giảm tới 20% sản lượng khai thác nếu nguồn cung tiếp tục bất ổn. Trong trường hợp chuyến bay bị ảnh hưởng, hành khách sẽ được hỗ trợ chuyển đổi miễn phí sang chuyến gần nhất.

Trong khi đó, đại diện Sun PhuQuoc Airways cho biết doanh nghiệp lựa chọn hướng đi khác biệt với mô hình “hàng không điểm đến”, kết hợp vận chuyển và dịch vụ du lịch nghỉ dưỡng nhằm gia tăng giá trị và giảm phụ thuộc vào doanh thu vận tải thuần túy.

Tác động của “bão xăng dầu” không chỉ dừng lại ở hàng không mà đang lan rộng sang ngành du lịch. Với hơn 70% khách quốc tế đến Việt Nam bằng đường hàng không, việc giá vé tăng có thể kéo theo giá tour leo thang, ảnh hưởng trực tiếp đến nhu cầu thị trường.

Ông Nguyễn Quốc Kỳ – Chủ tịch Vietravel nhận định, trong bối cảnh cạnh tranh khu vực gia tăng, Việt Nam cần có chiến lược tổng thể để tận dụng làn sóng dịch chuyển du lịch quốc tế, thay vì để doanh nghiệp tự xoay xở. Ông đề xuất xây dựng cơ chế phối hợp giữa Nhà nước và doanh nghiệp để phát triển thị trường trọng điểm và ổn định chi phí đầu vào.

Các doanh nghiệp cũng kiến nghị cơ quan quản lý xem xét điều chỉnh chính sách như giá trần vé máy bay, thuế phí nhiên liệu và chi phí hạ tầng, nhằm hỗ trợ ngành vượt qua giai đoạn biến động mạnh hiện nay.

Trong bối cảnh mùa cao điểm du lịch đang đến gần, bài toán không chỉ là duy trì hoạt động mà còn là giữ được sức mua của thị trường – yếu tố then chốt quyết định khả năng phục hồi của cả ngành hàng không và du lịch.