Bộ Công Thương hợp nhất quy định xuất xứ AKFTA, áp dụng từ 1/5/2026
Quy định mới về xuất xứ hàng hóa trong AKFTA vừa được Bộ Công Thương ban hành, áp dụng từ 1/5/2026. Theo đó, hàng hóa phải đáp ứng tiêu chí RVC tối thiểu 40% và có C/O mẫu AK với thời hạn hiệu lực 12 tháng để được hưởng ưu đãi thuế.
Bộ Công Thương vừa ban hành văn bản hợp nhất số 18/VBHN-BCT về quy tắc xuất xứ hàng hóa trong Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN – Hàn Quốc (AKFTA), có hiệu lực từ ngày 1/5/2026, nhằm chuẩn hóa khung pháp lý và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong hoạt động xuất nhập khẩu.
Theo đó, văn bản hợp nhất quy định rõ phạm vi áp dụng đối với cơ quan cấp Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O), thương nhân và các tổ chức liên quan. Đồng thời, các khái niệm quan trọng như FOB, CIF hay hàng hóa có/không có xuất xứ được chuẩn hóa, giúp thống nhất cách hiểu trong quá trình thực thi.
Trọng tâm của văn bản là hệ thống tiêu chí xác định xuất xứ hàng hóa. Cụ thể, hàng hóa được coi là có xuất xứ nếu thuộc nhóm thuần túy (như nông sản, khoáng sản khai thác trong nước) hoặc không thuần túy nhưng đáp ứng các tiêu chí như hàm lượng giá trị khu vực (RVC) tối thiểu 40% hoặc chuyển đổi mã số hàng hóa (CTH).
Đáng chú ý, doanh nghiệp được phép lựa chọn phương pháp tính RVC theo hướng trực tiếp hoặc gián tiếp, nhưng phải áp dụng nhất quán trong suốt năm tài chính. Bên cạnh đó, quy định về cộng gộp xuất xứ giữa các nước thành viên AKFTA cho phép tận dụng nguyên liệu trong khu vực để đáp ứng tiêu chí xuất xứ, qua đó nâng cao khả năng hưởng ưu đãi thuế quan.
Về thủ tục, để được hưởng ưu đãi thuế quan, hàng hóa phải có C/O mẫu AK với thời hạn hiệu lực 12 tháng kể từ ngày cấp. Quy trình cấp và kiểm tra C/O được quy định chặt chẽ, bao gồm cả cơ chế xác minh sau thông quan. Trong trường hợp sai sót hoặc thất lạc, doanh nghiệp có thể được cấp bổ sung theo quy định.
Ngoài ra, văn bản cũng làm rõ các công đoạn không được coi là tạo ra xuất xứ, như đóng gói, dán nhãn hay phân loại đơn giản, nhằm hạn chế gian lận thương mại và bảo đảm tính minh bạch trong chuỗi cung ứng.
Việc hợp nhất các quy định về xuất xứ trong AKFTA được đánh giá là bước hoàn thiện quan trọng về mặt pháp lý, giúp doanh nghiệp giảm rủi ro trong khai báo, tận dụng hiệu quả ưu đãi thuế và chủ động hơn trong chiến lược nguồn cung khu vực.
Nguyễn Huyền
