Việt Nam có vùng đất từng lạnh tới -8°C: Nằm giữa đại ngàn Trường Sơn, mùa đông đẹp như trời Âu.

Nhắc đến miền Trung, nhiều người thường hình dung về những ngày hè nắng nóng, gió Lào khô rát và các dải đồng bằng ven biển. Thế nhưng, sâu trong vùng núi phía tây Nghệ An lại có một địa danh sở hữu mùa đông hoàn toàn khác biệt. Nơi đây từng xuất hiện tuyết rơi, băng giá phủ trắng đường đi, cây cối và cả những cành đào rừng vừa chớm nở, tạo nên khung cảnh khiến nhiều người liên tưởng đến những khu rừng ở Bắc Âu.

Đó là Buộc Mú, thuộc xã Na Ngoi, tỉnh Nghệ An, nằm trong khu vực Kỳ Sơn trước đây, gần biên giới Việt Nam – Lào. Không chỉ được biết đến với những đợt rét sâu hiếm gặp, vùng đất này còn sở hữu cảnh quan núi rừng hùng vĩ, những biển mây bồng bềnh và nét văn hóa đặc trưng của đồng bào vùng cao.

Vùng đất miền Trung từng xuất hiện tuyết trắng giữa núi rừng

Một trong những dấu mốc thời tiết đáng nhớ nhất tại Buộc Mú diễn ra vào cuối tháng 1/2016, khi đợt không khí lạnh đặc biệt mạnh tràn xuống miền Bắc và Bắc Trung Bộ.

Theo thông tin được VOV dẫn lại từ ghi nhận của người dân và cán bộ địa phương, chiều tối 24/1/2016, nhiệt độ tại khu vực này có thời điểm xuống khoảng -5 đến -8°C. Đây là mức nhiệt rất thấp đối với một địa phương thuộc miền Trung, nơi phần lớn khu vực đồng bằng và ven biển có mùa đông tương đối ôn hòa hơn so với vùng núi cao phía Bắc.

Đợt rét đã khiến nhiều khu vực vùng cao Nghệ An xuất hiện băng tuyết. Tại Buộc Mú, Na Ngoi và một số địa bàn lân cận, đường đi, cành cây và những sườn núi chuyển sang màu trắng. Các hình ảnh được truyền thông ghi lại khi đó cho thấy nhiều cây đào rừng đang ra hoa cũng bị băng tuyết bao phủ.

Đặc biệt, khung cảnh quanh khu vực Đồn Biên phòng Na Ngoi trở nên khác lạ khi tuyết và băng phủ trên thảm thực vật, tạo nên cảnh tượng hiếm thấy tại miền Trung. Những tán cây trắng xóa, các lối đi phủ băng và lớp sương mù dày khiến vùng núi biên giới mang dáng vẻ tương tự một khu rừng ở xứ lạnh.

Hiện tượng thời tiết đặc biệt này không chỉ xuất hiện trong quá khứ. Đầu tháng 1/2026, Buộc Mú tiếp tục ghi nhận một đợt băng giá đáng chú ý.

Theo thông tin được báo Dân trí phản ánh, sáng 9/1/2026, nhiệt độ tại khu vực có thời điểm xuống khoảng -4 đến -5°C. Mặt đất, tán cây và nhiều vị trí trên núi cao xuất hiện lớp băng dày, khiến cảnh quan thiên nhiên chuyển sang sắc trắng.

Tuy nhiên, cần phân biệt rõ giữa tuyết rơi và băng giá. Tuyết hình thành trong những điều kiện khí tượng nhất định và rơi từ các đám mây xuống mặt đất, trong khi băng giá có thể xuất hiện khi hơi nước đóng băng trên bề mặt cây cối, đất đá hoặc các vật thể khác. Vì vậy, không phải đợt rét nào xuất hiện băng trắng cũng đồng nghĩa với có tuyết rơi.

Dù vậy, những đợt nhiệt độ xuống dưới 0°C tại Buộc Mú vẫn cho thấy sự khác biệt rõ rệt về khí hậu giữa vùng núi cao phía tây Nghệ An với khu vực đồng bằng và ven biển của tỉnh.

Buộc Mú nằm trong khu vực núi cao thuộc dãy Trường Sơn, gần đường biên giới Việt Nam – Lào. Địa hình hiểm trở, độ cao lớn và điều kiện khí tượng đặc thù là những yếu tố quan trọng khiến nhiệt độ tại đây có thể giảm sâu trong mùa đông.

Thông thường, nhiệt độ không khí có xu hướng giảm theo độ cao. Vì vậy, những khu vực núi cao thường lạnh hơn đáng kể so với đồng bằng, đặc biệt khi chịu ảnh hưởng trực tiếp của các đợt không khí lạnh mạnh.

Khu vực phía tây Nghệ An còn có những đỉnh núi cao nổi bật, trong đó có Puxailaileng với độ cao khoảng 2.700m. Đây là một trong những đỉnh núi cao đáng chú ý của vùng Bắc Trường Sơn, góp phần tạo nên địa hình núi cao phức tạp và điều kiện khí hậu phân hóa rõ rệt.

Khi các đợt không khí lạnh mạnh tràn xuống, nhiệt độ tại những vị trí có độ cao lớn có thể giảm xuống quanh hoặc dưới 0°C. Nếu độ ẩm và các điều kiện khí tượng phù hợp, hơi nước có thể đóng băng trên cành cây, lá cỏ và mặt đất, tạo nên hiện tượng băng giá.

Trong những trường hợp đặc biệt, khi điều kiện nhiệt độ và độ ẩm trong khí quyển đáp ứng yêu cầu hình thành tuyết, các vùng núi cao có thể ghi nhận tuyết rơi. Tuy nhiên, hiện tượng này rất hiếm gặp tại Nghệ An và không xuất hiện thường xuyên qua các mùa đông.

Chính vì vậy, những hình ảnh tuyết phủ trắng Buộc Mú năm 2016 từng gây chú ý lớn. Chúng cho thấy sự đa dạng của điều kiện tự nhiên miền Trung, nơi chỉ trong phạm vi một tỉnh có thể tồn tại sự khác biệt đáng kể giữa khí hậu ven biển và vùng núi cao.

Bên cạnh những đợt rét đặc biệt, Buộc Mú còn được biết đến với cảnh quan biển mây. Khi điều kiện thời tiết thuận lợi, mây và sương tập trung ở các thung lũng, trong khi những đỉnh núi cao nhô lên phía trên, tạo nên khung cảnh mênh mông như một biển trắng.

Những lớp mây trôi qua sườn núi, kết hợp với ánh sáng buổi sáng sớm, mang đến cảnh sắc đặc trưng của vùng cao phía tây Nghệ An. Đây cũng là một trong những yếu tố giúp Buộc Mú thu hút sự quan tâm của những người yêu thích khám phá thiên nhiên.

Không chỉ có băng tuyết, vùng cao còn hấp dẫn bởi biển mây và bản làng

Dù từng xuất hiện những đợt băng tuyết hiếm gặp, Buộc Mú không phải địa điểm có thể bảo đảm du khách sẽ được ngắm tuyết vào mỗi mùa đông. Hiện tượng này phụ thuộc nhiều vào diễn biến thời tiết và chỉ xuất hiện khi hội tụ những điều kiện khí tượng đặc biệt.

Vì vậy, với những người muốn khám phá miền Tây Nghệ An, hành trình đến Buộc Mú có thể kết hợp với các điểm đến vùng cao lân cận, nổi bật là Mường Lống.

Nằm ở độ cao hơn 1.500m, xã Mường Lống, tỉnh Nghệ An được biết đến với khí hậu mát lạnh, những thung lũng thường xuyên xuất hiện sương mù và cảnh quan núi rừng đặc trưng. Nơi đây từng được Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam giới thiệu là “xứ sở mờ sương miền Tây Nghệ An”.

Tháng 7/2025, Mường Lống được UBND tỉnh Nghệ An công nhận là điểm du lịch cộng đồng, mở ra thêm cơ hội phát triển các hoạt động trải nghiệm văn hóa, khám phá thiên nhiên và tìm hiểu đời sống của người dân địa phương.

Đến Mường Lống, du khách có thể đi bộ quanh các bản làng, ngắm biển mây tại những vị trí phù hợp hoặc tìm hiểu nét sinh hoạt truyền thống của cộng đồng người Mông và Khơ Mú. Những nếp nhà nằm giữa sườn núi, các thửa ruộng và những vườn cây vùng cao tạo nên khung cảnh bình dị, khác biệt với các điểm du lịch đông đúc.

Không chỉ có mùa đông, Mường Lống còn hấp dẫn vào mùa xuân khi cảnh quan núi rừng thay đổi theo mùa. Những vườn mận, không gian bản làng và khí hậu mát mẻ mang đến trải nghiệm nhẹ nhàng hơn so với hành trình tìm kiếm băng giá.

Ẩm thực địa phương cũng là một phần đáng chú ý trong chuyến đi. Du khách có thể tìm hiểu và thưởng thức những món ăn quen thuộc của vùng cao như gà bản, cá suối, thịt nướng, rau rừng và các món chế biến từ nông sản địa phương tại những cơ sở phục vụ phù hợp.

Tuy nhiên, hành trình khám phá Buộc Mú và các xã vùng cao phía tây Nghệ An cần được chuẩn bị kỹ lưỡng. Từ khu vực Vinh đến vùng Kỳ Sơn trước đây là quãng đường dài, nhiều đoạn đi qua địa hình đèo dốc, đặc biệt khó khăn khi trời mưa, sương mù hoặc xuất hiện băng giá.

Du khách nên chủ động theo dõi dự báo thời tiết, lựa chọn phương tiện phù hợp và tìm hiểu điều kiện đường sá trước khi khởi hành. Với những điểm nằm gần khu vực biên giới, cần tuân thủ quy định của cơ quan chức năng, không tự ý tiếp cận các tuyến đường hoặc khu vực hạn chế.

Đặc biệt, khi nhiệt độ xuống thấp, mặt đường có thể xuất hiện băng trơn, làm tăng nguy cơ mất an toàn giao thông. Việc lựa chọn thời điểm tham quan cần ưu tiên yếu tố an toàn thay vì cố gắng di chuyển trong điều kiện thời tiết cực đoan.

Từ những đợt rét từng xuống tới -8°C, cảnh tượng tuyết phủ trắng năm 2016 đến những biển mây bồng bềnh giữa núi rừng, Buộc Mú cho thấy miền Trung không chỉ có nắng nóng và những bãi biển trải dài.

Ẩn sâu trong vùng núi phía tây Nghệ An là một không gian thiên nhiên khác biệt, nơi mùa đông có thể lạnh dưới 0°C và cảnh sắc thay đổi theo từng đợt gió mùa. Chính sự độc đáo ấy khiến Buộc Mú trở thành một địa danh đáng chú ý trong bức tranh thiên nhiên đa dạng của Việt Nam.