Vì sao cổ phiếu VAF bị loại khỏi HoSE dù kinh doanh tăng trưởng?

Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HoSE) đã ban hành quyết định huỷ niêm yết bắt buộc đối với cổ phiếu VAF của Công ty Cổ phần Phân lân nung chảy Văn Điển. Theo đó, ngày huỷ niêm yết chính thức là 28/04/2026, trong khi phiên giao dịch cuối cùng sẽ diễn ra vào ngày 24/04/2026. Quyết định này được đưa ra sau khi doanh nghiệp vi phạm các tiêu chuẩn niêm yết trong thời gian dài.

Nguyên nhân trọng yếu đến từ việc báo cáo tài chính của VAF bị tổ chức kiểm toán đưa ra ý kiến ngoại trừ trong ba năm liên tiếp từ 2023 đến 2025. Theo quy định tại Nghị định 155/2020/NĐ-CP, đây là trường hợp chứng khoán bị huỷ niêm yết bắt buộc. Trước đó, HoSE cũng đã nhiều lần cảnh báo doanh nghiệp về nguy cơ này nếu tình trạng không được khắc phục.

Theo báo cáo kiểm toán năm 2025 của Công ty TNHH Hãng Kiểm toán AASC, VAF đã dừng triển khai dự án Nhà máy sản xuất phân lân nung chảy và phân bón NPK Văn Điển tại Thanh Hóa. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn chưa ghi nhận tổn thất đối với các khoản chi phí đã đầu tư vào dự án này. Điều đó khiến đơn vị kiểm toán không thể thu thập đầy đủ bằng chứng thích hợp để đánh giá mức độ ảnh hưởng đến báo cáo tài chính.

Bên cạnh vấn đề kiểm toán, VAF còn không đáp ứng điều kiện về cơ cấu cổ đông của một công ty đại chúng. Tại thời điểm tháng 12/2025, tỷ lệ cổ phiếu có quyền biểu quyết do ít nhất 100 nhà đầu tư không phải cổ đông lớn nắm giữ chỉ đạt 8,47%, thấp hơn mức tối thiểu 10% theo quy định. Điều này phản ánh mức độ cô đặc sở hữu và thanh khoản thấp của cổ phiếu trên thị trường.

Cơ cấu cổ đông của doanh nghiệp hiện tập trung cao khi Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) nắm giữ 67,06% vốn điều lệ, còn Công ty TNHH Hoàng Ngân sở hữu 24,47%. Hai cổ đông lớn này đã kiểm soát hơn 91% vốn, khiến lượng cổ phiếu tự do lưu hành ở mức hạn chế. Đây cũng là một trong những yếu tố làm suy giảm điều kiện duy trì niêm yết của doanh nghiệp.

Đáng chú ý, việc bị huỷ niêm yết diễn ra trong bối cảnh kết quả kinh doanh của VAF lại ghi nhận sự cải thiện rõ rệt. Năm 2025, doanh thu thuần đạt khoảng 1.614,0 tỷ đồng, tăng 32,0% so với năm trước, trong khi lợi nhuận sau thuế đạt khoảng 163,0 tỷ đồng, gấp 2,7 lần năm 2024. Điều này cho thấy hoạt động kinh doanh cốt lõi vẫn duy trì đà tăng trưởng.

Bước sang năm 2026, doanh nghiệp đặt kế hoạch tiếp tục mở rộng sản xuất với giá trị sản xuất công nghiệp đạt 2.018,0 tỷ đồng, doanh thu khoảng 2.100,0 tỷ đồng và lợi nhuận dự kiến hơn 233,0 tỷ đồng. Sản lượng sản xuất dự kiến đạt 315.000 tấn, trong khi sản lượng tiêu thụ khoảng 305.000 tấn. Dù vậy, các yếu tố liên quan đến tuân thủ quy định và minh bạch tài chính vẫn là rào cản lớn đối với việc duy trì tư cách niêm yết của doanh nghiệp.