Thống đốc NHNN: Không thể chỉ trông chờ vào nguồn vốn ngân hàng khi làm dự án lớn

Phát biểu tại Hội nghị Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Nguyễn Ngọc Tú cho biết thời gian qua nhiều dự án hạ tầng chiến lược trên địa bàn thành phố được thúc đẩy. Đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục thuộc Vành đai 1 đã thông xe kỹ thuật; Vành đai 4 cơ bản hoàn thành bàn giao mặt bằng, đường song hành đạt khoảng 85% giá trị sản lượng; các cầu qua sông Hồng và tuyến đường sắt đô thị Nhổn - ga Hà Nội tiếp tục được tập trung triển khai.

Trong 8 tháng, Thành phố có khoảng 24,5 nghìn doanh nghiệp thành lập mới với 472,3 nghìn tỷ đồng vốn đăng ký; khoảng 9,1 nghìn doanh nghiệp trở lại hoạt động. Thu hút FDI đạt khoảng 3,75 tỷ USD, bằng 83,1% mục tiêu năm. Đến cuối tháng 8, vốn huy động của các tổ chức tín dụng đạt khoảng 7.844 nghìn tỷ đồng, tăng 10,78% so với cuối năm 2025; dư nợ đạt 6.529 nghìn tỷ đồng; nợ xấu ở mức 1,49%.

Để hoàn thành mục tiêu GRDP năm 2026 từ 11% trở lên, kịch bản điều hành đặt yêu cầu tăng trưởng 6 tháng cuối năm khoảng 13,44%, trong đó quý III khoảng 12,5% và quý IV khoảng 14,26%. Từ nay đến cuối năm, thành phố phải tạo chuyển biến rõ ở đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu; phát huy mạnh hơn công nghiệp chế biến, chế tạo, xây dựng, thương mại, du lịch, kinh tế số và khoa học công nghệ.

Giám đốc Sở Tài chính Nguyễn Ngọc Tú cho biết, nhu cầu nguồn lực giai đoạn 2026-2030 rất lớn. Khi xây dựng kế hoạch đầu tư công trung hạn, các đơn vị đề xuất khoảng 1,881 triệu tỷ đồng. Sau khi cập nhật danh mục và định hướng phát triển khoảng 362 km đường sắt đô thị giai đoạn 2026-2030, tổng nhu cầu được xác định khoảng 2,8 triệu tỷ đồng.

Riêng năm 2027, nhu cầu vốn đầu tư công dự kiến khoảng 523,3 nghìn tỷ đồng; khả năng cân đối sơ bộ khoảng 404,3 nghìn tỷ đồng. Trong cơ cấu nguồn dự kiến, vốn huy động khoảng 128 nghìn tỷ đồng, chủ yếu trong nước. Thu tiền sử dụng đất năm 2026 ước đạt 145.635 tỷ đồng; nguồn thu này phải được khai thác bền vững, gắn với quy hoạch, phát triển đô thị, TOD và tái đầu tư hạ tầng. Ở phạm vi toàn nền kinh tế, tổng vốn đầu tư thực hiện trên địa bàn giai đoạn 2026-2030 cần khoảng 5 triệu tỷ đồng.

Theo Giám đốc Sở Tài chính Nguyễn Ngọc Tú, ngân sách nhà nước chỉ có thể đáp ứng một phần nhu cầu. Thành phố phải kết nối đồng bộ vốn ngân sách, tín dụng, trái phiếu, vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp, PPP, ODA, FDI, đất đai, tài sản công và các công cụ tài chính xanh; đồng thời bảo đảm an toàn nợ, hiệu quả đầu tư và khả năng hoàn trả.

Phát biểu tại Hội nghị, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn cho biết dư nợ tín dụng toàn hệ thống đã tăng 9,91% so với cuối năm 2025; cơ cấu tín dụng tiếp tục tập trung vào sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên, với khoảng trên 77% dư nợ phục vụ sản xuất, kinh doanh. Tại Hà Nội, tăng trưởng tín dụng cũng đạt trên 13%, cao hơn mức bình quân của toàn hệ thống, góp phần đáp ứng nhu cầu vốn phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn.

Tuy nhiên, để khơi thông nguồn vốn, theo Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn, không thể chỉ trông chờ vào nguồn vốn ngân hàng. Các dự án lớn cần cơ cấu nhiều nguồn vốn khác nhau, trong đó vốn của chính quyền địa phương, thị trường vốn, trái phiếu doanh nghiệp và các hình thức hợp tác công tư đều có vai trò quan trọng.

“Ngân hàng cũng không phải là ngành duy nhất để cấp nguồn lực, nguồn vốn”, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn nhấn mạnh, đồng thời lưu ý việc huy động, phân bổ nguồn vốn phải được tính toán phù hợp, bảo đảm khả năng hoàn vốn và an toàn hệ thống.

Đối với doanh nghiệp, ngoài nhu cầu về vốn, các yếu tố như hồ sơ pháp lý, quy hoạch, thủ tục đầu tư, đất đai, giải phóng mặt bằng, phương án tài chính, năng lực quản lý, vốn chủ sở hữu và chất lượng dòng tiền cũng quyết định khả năng tiếp cận tín dụng.

Thống đốc cho rằng, để tạo niềm tin giữa ngân hàng và doanh nghiệp, cần nâng cao tính minh bạch về tài chính, chuẩn hóa dữ liệu và dòng tiền. Khi doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, minh bạch hoạt động, có phương án sản xuất, kinh doanh khả thi và dòng tiền rõ ràng, ngân hàng có thể từng bước chuyển sang phương thức cho vay dựa nhiều hơn vào hiệu quả dự án, thay vì quá phụ thuộc vào tài sản thế chấp.

Đáng chú ý, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn đề nghị các tổ chức tín dụng tiếp tục tiết giảm chi phí hoạt động, công khai, minh bạch lãi suất và điều kiện tín dụng, không cạnh tranh bằng cách đẩy lãi suất huy động lên cao, qua đó tạo dư địa giảm chi phí vốn cho doanh nghiệp và người dân.

Đối với Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực I, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam yêu cầu tiếp tục phát huy vai trò đầu mối kết nối chính sách tiền tệ, tín dụng với thực tiễn phát triển kinh tế Thủ đô; theo dõi sát huy động vốn, tăng trưởng tín dụng, lãi suất, nợ xấu và khả năng hấp thụ vốn để kịp thời xử lý hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền.

“Ngân hàng Nhà nước cũng sẽ phối hợp với thành phố tháo gỡ những vấn đề liên quan đến cơ chế, chính sách; hoàn thiện hạ tầng dữ liệu, kết nối dữ liệu doanh nghiệp, thuế, hóa đơn, bảo hiểm và các dữ liệu hợp pháp khác, góp phần nâng cao khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa”, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Phạm Đức Ấn chia sẻ.