NHNN đề xuất nới quản lý ngoại hối, cho phép mở tài khoản vốn trước khi cấp phép dự án
Ngân hàng Nhà nước đang xây dựng dự thảo Thông tư mới về quản lý ngoại hối, trong đó đề xuất cho phép nhà đầu tư mở tài khoản vốn ngay từ trước khi dự án được cấp phép. Nhằm đồng bộ pháp lý và nâng hiệu quả quản lý dòng vốn đầu tư nước ngoài.
Dự thảo Thông tư mới của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đang phát đi tín hiệu rõ về việc “mở đầu vào – siết đầu ra” đối với dòng vốn FDI. Điểm thay đổi đáng chú ý nhất là cho phép nhà đầu tư mở tài khoản vốn ngay trước khi được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, qua đó rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị dự án và tăng tốc giải ngân vốn.
Ở giai đoạn đầu, tài khoản này chỉ được sử dụng cho góp vốn và chi phí hình thành dự án, giúp dòng tiền FDI có thể “đi trước” thủ tục pháp lý. Với nhà đầu tư, đây là thay đổi quan trọng vì giảm độ trễ triển khai, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh thu hút vốn ngày càng lớn trong khu vực.
Một thay đổi khác là cơ chế tài khoản linh hoạt hơn: nhà đầu tư được phép mở nhiều tài khoản ngoại tệ theo từng đồng tiền tại cùng một ngân hàng. Điều này giúp tối ưu dòng tiền, giảm chi phí chuyển đổi ngoại tệ và phù hợp với các dự án có cấu trúc vốn đa tiền tệ – yếu tố ngày càng phổ biến ở các dự án quy mô lớn.
Tuy nhiên, NHNN đồng thời siết chặt khâu kiểm soát dòng tiền. Mọi giao dịch góp vốn, chuyển nhượng, vay – trả nợ nước ngoài hay chuyển lợi nhuận đều phải đi qua tài khoản vốn đầu tư. Cách tiếp cận này giúp cơ quan quản lý theo dõi dòng vốn theo thời gian thực, hạn chế rủi ro chuyển giá và thất thoát ngoại tệ.
Phạm vi áp dụng cũng được mở rộng sang các lĩnh vực đặc thù như dầu khí và doanh nghiệp trong Trung tâm tài chính quốc tế, cho thấy định hướng đón dòng vốn lớn và phức tạp hơn. Đây là nhóm dự án có nhu cầu ngoại tệ cao và tác động mạnh đến cán cân thanh toán.
Đáng chú ý, quy định về chuyển lợi nhuận ra nước ngoài cơ bản được giữ ổn định, đảm bảo tính nhất quán chính sách – yếu tố quan trọng với nhà đầu tư dài hạn. Trong khi đó, phần “đầu vào” được nới để tăng tính hấp dẫn, còn “đầu ra” được chuẩn hóa để kiểm soát rủi ro.
Những thay đổi trong dự thảo cho thấy: Việt Nam đang ưu tiên thu hút vốn nhanh hơn nhưng đồng thời nâng chuẩn quản lý dòng tiền. Những thay đổi này có thể thúc đẩy dòng vốn FDI chất lượng cao, đồng thời tạo lợi thế cho các ngân hàng thương mại và dịch vụ tài chính tham gia quản lý dòng vốn đầu tư nước ngoài.
Mạnh Huyền
