Lợi nhuận doanh nghiệp quý II tăng 41%, chứng khoán Việt Nam chờ dòng vốn FTSE

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước vào giai đoạn có nhiều yếu tố hỗ trợ khi kết quả kinh doanh của doanh nghiệp niêm yết tiếp tục cải thiện, trong khi tiến trình nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE Russell sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Theo Chứng khoán An Bình (ABS), đây là những yếu tố có thể hỗ trợ thị trường sau nhịp điều chỉnh mạnh cuối tháng 7.

Đến ngày 5/8, có 1.057/1.523 doanh nghiệp niêm yết đã công bố báo cáo tài chính hoặc ước tính kết quả kinh doanh quý II/2026, đại diện khoảng 98,8% tổng vốn hóa thị trường. Theo tổng hợp của ABS, lợi nhuận sau thuế của nhóm doanh nghiệp này tăng 41,2% so với cùng kỳ, đánh dấu quý tăng trưởng thứ năm liên tiếp.

Đáng chú ý, mức tăng lợi nhuận giữa hai nhóm doanh nghiệp có sự khác biệt rõ rệt. Khối phi tài chính ghi nhận lợi nhuận tăng 57,6% so với cùng kỳ, trong khi nhóm tài chính tăng 24,4%. Với tỷ lệ doanh nghiệp đã công bố kết quả chiếm gần như toàn bộ vốn hóa, số liệu này đang cung cấp một cơ sở cụ thể để đánh giá triển vọng lợi nhuận của thị trường trong nửa cuối năm, theo ABS.

Một động lực khác đang được thị trường chờ đợi đến từ quá trình Việt Nam được nâng hạng bởi FTSE Russell. Ngày 7/4/2026, FTSE Russell xác nhận Việt Nam sẽ được chuyển từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, với thời điểm chính thức có hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Việt Nam khi đó sẽ đủ điều kiện tham gia FTSE Global Equity Index Series, gồm các chỉ số lớn như FTSE All-World và FTSE Emerging.

Danh sách cổ phiếu chính thức phục vụ kỳ rà soát FTSE GEIS tháng 9/2026 dự kiến được công bố ngày 21/8. Theo tài liệu của FTSE Russell, việc đưa cổ phiếu Việt Nam vào các bộ chỉ số sẽ được thực hiện theo 4 đợt, bắt đầu từ tháng 9/2026 và hoàn tất vào tháng 9/2027, thay vì đưa toàn bộ dòng vốn vào thị trường trong một lần.

Về quy mô dòng vốn, ABS ước tính khoảng 1,4 tỷ USD từ các quỹ ETF mô phỏng chỉ số có thể được giải ngân trong kỳ cơ cấu tháng 9, tập trung chủ yếu vào nhóm vốn hóa lớn. Đây là ước tính của ABS, không phải số vốn FTSE Russell cam kết; các tổ chức phân tích khác cũng đưa ra những con số khác nhau về quy mô dòng tiền có thể vào thị trường.

Bên cạnh dòng vốn thụ động, nền tảng dòng vốn quốc tế vào Việt Nam vẫn được thể hiện qua số liệu FDI. Trong 7 tháng đầu năm, tổng vốn FDI đăng ký đạt gần 24,1 tỷ USD, tăng 27,3% so với cùng kỳ; vốn FDI thực hiện đạt khoảng 13,6 tỷ USD, tăng 8,4%. Đây là số liệu của cơ quan quản lý nhà nước, khác với con số 15,2 tỷ USD được nêu trong bản thông tin ban đầu.

Một yếu tố khác được ABS đưa vào đánh giá là thay đổi trong cơ chế quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp. Quyết định 40/2026/QĐ-TTg được ban hành ngày 5/8/2026, quy định tiêu chí phân loại doanh nghiệp để thực hiện cơ cấu lại vốn Nhà nước tại doanh nghiệp Nhà nước và doanh nghiệp có vốn Nhà nước trong giai đoạn 2026-2030. Nội dung này được ABS xem là cơ sở để các doanh nghiệp thuộc diện phù hợp thực hiện các phương án cơ cấu lại vốn.

Cùng thời điểm, kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất của Quốc hội khóa XVI diễn ra từ ngày 3/8 đến 24/8, với chương trình xem xét nhiều nội dung lập pháp liên quan đến môi trường đầu tư, kinh doanh. Việc các quy định về đầu tư, ngân hàng, đất đai, nhà ở và bất động sản tiếp tục được hoàn thiện được ABS đánh giá là một yếu tố cần theo dõi đối với triển vọng hoạt động của doanh nghiệp niêm yết.

Dòng thông tin về thương mại cũng đang tác động trực tiếp đến triển vọng của doanh nghiệp xuất khẩu. Ngày 24/7, USTR ban hành kết luận cuối cùng trong cuộc điều tra theo Mục 301 đối với 60 nền kinh tế; Việt Nam thuộc nhóm chịu mức thuế bổ sung 12,5%. Vì vậy, không còn cơ sở để đặt kỳ vọng rằng cuộc điều tra này sẽ “sớm khép lại” như cách diễn đạt trong bản phân tích ban đầu.

Ở chiều chính sách trong nước, Nghị định 292/2026/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 22/7 và có hiệu lực từ 5/9/2026, quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý ngoại thương, trong đó có danh mục hàng hóa cấm xuất khẩu, cấm nhập khẩu. Bộ Công Thương cũng đang nhấn mạnh yêu cầu tăng cường truy xuất nguồn gốc và minh bạch chuỗi cung ứng trước các yêu cầu mới của thị trường Mỹ.

Như vậy, các yếu tố hỗ trợ thị trường hiện tập trung vào ba dữ liệu đáng chú ý: lợi nhuận doanh nghiệp trong mẫu theo dõi của ABS tăng 41,2% trong quý II; Việt Nam sẽ chính thức được FTSE Russell nâng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9; và vốn FDI thực hiện 7 tháng đạt khoảng 13,6 tỷ USD, tăng 8,4%. Những dữ liệu này tạo cơ sở để thị trường tiếp tục theo dõi diễn biến lợi nhuận, dòng vốn và khả năng chuyển hóa các thay đổi chính sách thành kết quả kinh doanh trong những tháng cuối năm.