Hôm qua bán tháo, hôm nay bắt đáy: Dòng tiền đang toan tính gì?

Cú giảm hơn 115 điểm của VN-Index trong phiên trước được xem là một trong những phiên lao dốc mạnh nhất trong nhiều năm. Tuy nhiên, thị trường nhanh chóng đảo chiều khi lực cầu quay lại mạnh mẽ chỉ sau một phiên.

Trong phiên sáng 10/3, VN-Index tăng hơn 60 điểm, với hàng loạt nhóm cổ phiếu phục hồi như ngân hàng, chứng khoán, dầu khí, thép và bất động sản. Thanh khoản duy trì ở mức cao, cho thấy dòng tiền không rút khỏi thị trường mà chủ yếu đang dịch chuyển theo diễn biến thông tin.

Một trong những yếu tố giúp ổn định tâm lý nhà đầu tư là diễn biến của thị trường năng lượng. Giá dầu Brent đã giảm từ vùng gần 120 USD/thùng xuống còn khoảng 95,8 USD/thùng, sau khi xuất hiện tín hiệu cho thấy căng thẳng tại Trung Đông có thể hạ nhiệt.

Thông tin này giúp giảm bớt lo ngại về áp lực lạm phát và chi phí năng lượng toàn cầu – yếu tố từng khiến thị trường tài chính quốc tế biến động mạnh trong những ngày gần đây.

Theo SSI Research, sau khi giảm khoảng 12% chỉ trong sáu phiên đầu tháng 3, thị trường đã quay về vùng định giá hấp dẫn hơn. P/E dự phóng năm 2026 của VN-Index hiện vào khoảng 12,2 lần, thấp hơn mức trung bình 14 lần của 10 năm gần nhất.

Dữ liệu lịch sử cũng cho thấy các cú giảm sâu thường đi kèm với nhịp hồi đáng kể. Từ năm 2010 đến nay, trong những lần thị trường điều chỉnh mạnh tương tự, 80% trường hợp VN-Index tăng trở lại trong vòng 2–4 tuần, với mức tăng trung bình khoảng 6,6% sau một tháng.

Tuy nhiên, việc thị trường bật tăng mạnh ngay sau cú giảm sâu cũng phản ánh sự phân hóa trong hành vi của dòng tiền.

Một bộ phận nhà đầu tư bán tháo trong phiên giảm mạnh chủ yếu để giảm rủi ro, đặc biệt là những tài khoản sử dụng đòn bẩy. Khi áp lực bán giảm và giá cổ phiếu rơi về vùng thấp, lực cầu bắt đáy nhanh chóng xuất hiện.

Bên cạnh đó, một số nhà đầu tư dài hạn cũng bắt đầu quay lại với những cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt, đặc biệt trong các nhóm ngân hàng, vật liệu, chứng khoán và dầu khí.

Tuy vậy, không phải dòng tiền nào cũng vội vàng tham gia thị trường. Nhiều nhà đầu tư tổ chức vẫn giữ tâm lý quan sát khi yếu tố địa chính trị toàn cầu chưa thực sự rõ ràng.

Theo Chứng khoán MBS, xung đột tại Trung Đông vẫn là biến số lớn đối với thị trường tài chính toàn cầu. Nếu căng thẳng kéo dài và giá dầu quay trở lại xu hướng tăng, rủi ro biến động của thị trường chứng khoán có thể gia tăng.

Trong kịch bản đó, một số nhóm ngành như dầu khí, hóa chất và vận tải biển có thể hưởng lợi từ biến động hàng hóa. Ngược lại, các cổ phiếu mang tính phòng thủ như điện, nước hoặc bảo hiểm có thể thu hút dòng tiền trú ẩn.

Ở chiều tích cực hơn, nếu giá năng lượng tiếp tục hạ nhiệt và căng thẳng địa chính trị dịu bớt, thị trường có thể bước vào một nhịp phục hồi mang tính chọn lọc.

Dù vậy, một yếu tố cần lưu ý là khoảng cách giữa lợi suất cổ phiếu và lãi suất đang thu hẹp, điều có thể khiến dư địa tăng của thị trường trong ngắn hạn không còn quá rộng.

Vì thế, cú bật mạnh sau phiên giảm sâu chưa hẳn là tín hiệu chắc chắn cho một xu hướng tăng mới. Trong nhiều trường hợp, đó chỉ là bước tái cân bằng của dòng tiền sau một cú sốc thông tin.

Với nhà đầu tư, câu hỏi quan trọng lúc này có lẽ không phải là thị trường có thể tăng bao nhiêu điểm trong vài phiên tới, mà là liệu những rủi ro lớn của thị trường đã thực sự được phản ánh hết vào giá cổ phiếu hay chưa.