Deutsche Bank: Dòng vốn từ Bắc Mỹ và châu Âu đang tìm đến châu Á

Khi câu chuyện nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam tiến gần đến đích, một cơ hội lớn hơn đang dần hiện ra phía sau. Đó không chỉ là khả năng thu hút thêm dòng vốn ngoại vào thị trường trong nước, mà còn là cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam bước vào mạng lưới vốn toàn cầu đang dịch chuyển mạnh về châu Á.

Phát biểu tại diễn đàn "Vietnam Global Capital Access: Overseas Listings, DRs and the IFC" do Chứng khoán SSI và Deutsche Bank tổ chức sáng 18/6, ông Daniel Clark, Giám đốc toàn cầu Chứng chỉ lưu ký của Deutsche Bank, cho rằng trọng tâm của quá trình hội nhập vốn quốc tế không nằm ở các khái niệm kỹ thuật hay hạ tầng thị trường, mà nằm ở chính các doanh nghiệp.

Theo ông Daniel Clark, suy cho cùng, doanh nghiệp mới là chủ thể quyết định liệu việc niêm yết ở nước ngoài, phát hành chứng chỉ lưu ký (DRs) hay tận dụng các cơ hội từ Trung tâm Tài chính Quốc tế có thực sự phù hợp với chiến lược phát triển dài hạn hay không. Những yếu tố như quản trị doanh nghiệp, chất lượng báo cáo tài chính, quan hệ nhà đầu tư và khả năng xây dựng câu chuyện tăng trưởng sẽ quyết định doanh nghiệp có thu hút được dòng vốn toàn cầu hay không.

Điểm đáng chú ý nhất trong phần chia sẻ của đại diện Deutsche Bank là xu hướng dịch chuyển dòng tiền quốc tế. Theo ông Daniel Clark, các quỹ đầu tư tại Bắc Mỹ và châu Âu đang ngày càng gia tăng phân bổ vốn vào châu Á nhằm tìm kiếm tăng trưởng trong bối cảnh nhiều nền kinh tế phát triển bước vào giai đoạn tăng trưởng chậm hơn.

Xu hướng này không phải ngẫu nhiên. Theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), châu Á hiện đóng góp khoảng 40% GDP toàn cầu và hơn 60% tăng trưởng kinh tế thế giới. Trong khi nhiều nền kinh tế phương Tây đối mặt với áp lực dân số già hóa và tăng trưởng thấp, khu vực châu Á tiếp tục được xem là động lực tăng trưởng lớn nhất của kinh tế toàn cầu trong thập kỷ tới.

Với Việt Nam, cơ hội xuất hiện đúng vào thời điểm thị trường vốn đang bước vào giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ. FTSE Russell đã xác nhận Việt Nam sẽ được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ tháng 9/2026. Nhiều tổ chức như SSI Research, BSC hay Dragon Capital từng ước tính quá trình nâng hạng có thể thu hút từ 6-8 tỷ USD dòng vốn ngoại trong các năm đầu tiên, trong đó phần lớn đến từ các quỹ chủ động và quỹ ETF toàn cầu.

Tuy nhiên, theo ông Daniel Clark, nâng hạng chỉ là một phần của câu chuyện. Điều quan trọng hơn là khả năng tiếp cận. Khái niệm này mang ý nghĩa hai chiều. Một mặt, nhà đầu tư quốc tế có thể tiếp cận thị trường Việt Nam dễ dàng hơn thông qua các cải cách về hạ tầng và cơ chế giao dịch. Mặt khác, doanh nghiệp Việt Nam cũng có cơ hội tiếp cận những "bể vốn" hàng chục nghìn tỷ USD tại các trung tâm tài chính lớn như London, New York, Singapore hay Hong Kong.

Đại diện Deutsche Bank cho rằng hàng loạt thay đổi đang diễn ra tại Việt Nam thực chất đều xoay quanh mục tiêu này. Từ việc triển khai hệ thống KRX, hoàn thiện cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP), cho đến xây dựng khung pháp lý cho chứng chỉ lưu ký và định hướng phát triển Trung tâm Tài chính Quốc tế, tất cả đều hướng tới việc nâng cao khả năng kết nối giữa doanh nghiệp Việt Nam với dòng vốn toàn cầu.

Ở góc độ pháp lý, ông Daniel Clark đánh giá cao vai trò của cơ quan quản lý trong việc tạo nền tảng cho quá trình hội nhập. Những quy định được xây dựng trong Nghị định 155 đã mở đường cho các công cụ huy động vốn xuyên biên giới và tạo cơ sở để doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận nhiều hơn với các chuẩn mực quốc tế.

Tuy nhiên, khi hành lang pháp lý dần hoàn thiện, trọng tâm của cuộc chơi cũng đang thay đổi. Nếu giai đoạn trước là câu chuyện của cải cách thị trường, thì giai đoạn tới sẽ là câu chuyện của năng lực doanh nghiệp.

Bởi theo Deutsche Bank, dòng vốn quốc tế không đầu tư vào một hệ thống giao dịch hay một nghị định pháp lý. Dòng tiền sẽ tìm đến những doanh nghiệp có mô hình kinh doanh rõ ràng, chiến lược tăng trưởng thuyết phục và khả năng tạo dựng niềm tin với nhà đầu tư. Đây cũng là lý do nhiều doanh nghiệp trên thế giới lựa chọn niêm yết quốc tế hoặc phát hành DRs nhằm mở rộng phạm vi tiếp cận nhà đầu tư và nâng cao tính thanh khoản cho cổ phiếu.

Trong bối cảnh vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam đã vượt 350 tỷ USD và quá trình nâng hạng đang đến gần, cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế có thể đang rộng mở hơn bao giờ hết. Nhưng theo thông điệp mà ông Daniel Clark gửi tới các doanh nghiệp Việt Nam, cơ hội chỉ thực sự trở thành nguồn lực tăng trưởng khi doanh nghiệp đủ năng lực bước qua cánh cửa đó.

Nói cách khác, thị trường đang mở đường. Dòng vốn toàn cầu cũng đang dịch chuyển. Phần còn lại phụ thuộc vào việc doanh nghiệp Việt Nam có sẵn sàng bước ra sân chơi lớn hay không.