Cao su Sao Vàng rời “đất vàng”: Lãi tăng nhưng nợ vượt 5.300 tỷ đồng, cắt giảm gần 40% nhân sự

Nợ phải trả Cao su Sao Vàng vượt 5.300 tỷ đồng, chủ yếu từ nghĩa vụ đất đai

Báo cáo tài chính quý III/2026 của Công ty CP Cao su Sao Vàng (HoSE: SRC) ghi nhận quy mô tài sản và nợ phải trả cùng tăng mạnh, chủ yếu liên quan đến các khoản phải thu doanh nghiệp liên kết và nghĩa vụ thuế nhà đất, tiền thuê đất. Những biến động này diễn ra trong giai đoạn doanh nghiệp di dời nhà máy để bàn giao mặt bằng tại 231 Nguyễn Trãi, Hà Nội, đồng thời chuyển dịch cơ cấu doanh thu từ sản xuất sang thương mại.

Tại ngày 30/9/2026, tổng nợ phải trả của Cao su Sao Vàng ở mức khoảng 5.328 tỷ đồng, tăng mạnh so với 774 tỷ đồng đầu năm, tương đương khoảng 90% tổng nguồn vốn. Biến động chủ yếu đến từ thuế và các khoản phải nộp Nhà nước với số dư cuối tháng 9 hơn 4.691 tỷ đồng, trong khi cuối tháng 6 chỉ ở mức vài tỷ đồng. Riêng thuế nhà đất và tiền thuê đất chiếm khoảng 4.688 tỷ đồng. Gần như toàn bộ nghĩa vụ phát sinh vẫn còn phải nộp tại thời điểm kết thúc quý III.

Trong khi đó, dư nợ vay và nợ thuê tài chính cuối tháng 9 ở mức khoảng 405 tỷ đồng, phần lớn là ngắn hạn. Chi phí lãi vay trong 9 tháng đạt gần 24 tỷ đồng, tăng hơn 56% so với cùng kỳ. Cao su Sao Vàng còn ghi nhận khoản phải trả dài hạn khác 143,5 tỷ đồng đối với Công ty TNHH Sao Vàng – Hoành Sơn, không thay đổi so với đầu năm.

Tài sản Cao su Sao Vàng tăng hơn 4 lần, gần 80% là khoản phải thu hai doanh nghiệp liên kết

Ở phía tài sản, tổng tài sản cuối quý III đạt 5.917 tỷ đồng, gấp khoảng 4,4 lần mức 1.341 tỷ đồng đầu năm. Phần lớn mức tăng tập trung ở các khoản phải thu ngắn hạn khác, thay vì tiền mặt hay tài sản phục vụ sản xuất. Theo thuyết minh giao dịch với các bên liên quan, SRC ghi nhận phải thu ngắn hạn khác 4.694 tỷ đồng đối với Công ty TNHH Sao Vàng – Hoành Sơn và 18,75 tỷ đồng đối với Công ty CP Sao Vàng – Hoành Sơn. Tổng phải thu đối với hai doanh nghiệp liên kết này đạt 4.712 tỷ đồng, tương đương gần 79,6% tổng tài sản. Cả hai khoản đều không có số dư đầu năm.

Những biến động này diễn ra khi Cao su Sao Vàng cùng nhóm Hoành Sơn triển khai dự án bất động sản tại khu đất nhà máy cũ ở số 231 Nguyễn Trãi. Theo hồ sơ đầu tư, dự án có tổng vốn dự kiến hơn 18.580 tỷ đồng, chuyển đổi hơn 6,2 ha đất công nghiệp thành tổ hợp thương mại và nhà ở, với tiến độ thực hiện đến năm 2031. Tại ĐHĐCĐ thường niên tháng 4/2026, Chủ tịch HĐQT Phạm Hoành Sơn cho biết kỳ vọng hoàn thành dự án vào năm 2030. Doanh nghiệp dự kiến phát triển dự án đến khâu xây dựng và bán nhà thành phẩm, thay vì chỉ đầu tư hạ tầng rồi chuyển nhượng. Tập đoàn Hoành Sơn hiện nắm 50,22% vốn SRC, còn Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) sở hữu 36%. Ông Phạm Hoành Sơn đồng thời đứng đầu Tập đoàn Hoành Sơn. Riêng tại Công ty TNHH Sao Vàng – Hoành Sơn, đơn vị tham gia triển khai dự án trên khu đất nhà máy cũ, SRC sở hữu 26% vốn.

Ngoài các khoản phải thu doanh nghiệp liên kết, công nợ khách hàng của SRC cũng có sự dịch chuyển đáng chú ý. Cuối tháng 9, phải thu ngắn hạn của khách hàng đạt 459,63 tỷ đồng, giảm nhẹ so với mức 471,81 tỷ đồng đầu năm. Tuy nhiên, khoản phải thu Công ty TNHH Thương mại Sơn Lĩnh lên tới 364,84 tỷ đồng, chiếm khoảng 79,4% tổng phải thu khách hàng, trong khi đầu năm không có số dư. Ngược lại, phải thu Công ty TNHH Đầu tư thương mại và Xuất nhập khẩu Việt Nam giảm từ 387,29 tỷ đồng xuống còn 19,64 tỷ đồng. Dù tổng phải thu khách hàng không thay đổi lớn, công nợ đã chuyển từ tập trung ở một đối tác sang một đối tác khác.

Tại thuyết minh nợ xấu, tổng giá gốc các khoản nợ được ghi nhận ở mức hơn 29,46 tỷ đồng, tăng khoảng 2,96 tỷ đồng so với đầu năm. Trong khi đó, giá trị có thể thu hồi giảm từ 13,31 tỷ đồng xuống còn 10,78 tỷ đồng. Danh sách này bao gồm các khoản phải thu Công ty CP Ô tô An Thái, Công ty TNHH Phú Cường, bà Nguyễn Thị Hương, Công ty CP Ô tô TMT tại tỉnh Hưng Yên và các đối tượng khác. Riêng nhóm “các đối tượng khác” có tổng giá gốc hơn 26,53 tỷ đồng, chiếm phần lớn tổng nợ xấu.

Về dòng tiền, hoạt động kinh doanh 9 tháng của Cao su Sao Vàng tạo ra gần 108 tỷ đồng, cải thiện so với mức âm 35,9 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Trong kỳ, dòng tiền đầu tư âm 16,25 tỷ đồng, còn dòng tiền tài chính âm 90,02 tỷ đồng. Sau khi cân đối các hoạt động, tiền và tương đương tiền chỉ tăng ròng khoảng 1,64 tỷ đồng, đưa số dư cuối quý III lên 33,35 tỷ đồng.

Lãi quý III gấp 3,7 lần, vẫn còn xa kế hoạch năm

Trong khi bảng cân đối kế toán biến động mạnh bởi các khoản công nợ, kết quả kinh doanh của Cao su Sao Vàng cũng thay đổi rõ rệt trong quá trình di dời nhà máy. Để bàn giao mặt bằng, nhà máy tại 231 Nguyễn Trãi phải dừng sản xuất sớm hơn kế hoạch trong giai đoạn tháng 3–4/2026. Một phần dây chuyền và lao động được sắp xếp về Hưng Yên, còn cơ sở mới tại Xuân Hòa, Phú Thọ dự kiến vận hành một phần vào cuối năm. Theo thông tin ông Sơn trình bày trước cổ đông, chi phí di dời ước khoảng 200 tỷ đồng sẽ do phía dự án bất động sản chi trả.

Trước cổ đông, ban lãnh đạo Cao su Sao Vàng nhìn nhận việc di dời có thể gây xáo trộn sản xuất. Đồng thời, giá nguyên liệu tăng, cạnh tranh gay gắt và việc chưa có dòng lốp Radial tiếp tục tạo khó khăn cho hoạt động kinh doanh truyền thống. Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp tính đến việc mở rộng thương mại để bổ sung nguồn thu.

Theo báo cáo bộ phận, doanh thu sản xuất 9 tháng đạt khoảng 436,38 tỷ đồng, giảm 23,1% so với cùng kỳ. Ngược lại, doanh thu thương mại tăng gần 85,8%, lên 629 tỷ đồng, đóng góp khoảng 58,5% tổng doanh thu thuần và vượt mảng sản xuất. Sự thu hẹp của hoạt động sản xuất còn thể hiện ở tồn kho và nhân sự. Giá gốc hàng tồn kho cuối tháng 9 còn 131,5 tỷ đồng, giảm 51,5% so với mức 271 tỷ đồng đầu năm. Trong đó, nguyên vật liệu giảm từ 116 tỷ đồng xuống 65 tỷ đồng; thành phẩm giảm từ 137,5 tỷ đồng xuống 57 tỷ đồng. Số nhân viên tại ngày 30/9 còn 450 người, giảm 265 người so với cuối năm 2025, tương đương khoảng 37%.

Dù thương mại giúp mở rộng doanh thu, lợi nhuận gộp chưa tăng tương ứng. Riêng quý III, Cao su Sao Vàng ghi nhận doanh thu thuần gần 403,7 tỷ đồng, tăng 44,7% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, giá vốn tăng lên hơn 369 tỷ đồng khiến lợi nhuận gộp còn 34,68 tỷ đồng, giảm khoảng 1,8%. Biên lợi nhuận gộp theo đó thu hẹp từ gần 12,6% xuống 8,6%.

Trong quý, doanh thu tài chính đạt hơn 19 tỷ đồng, tăng mạnh so với khoảng 433 triệu đồng cùng kỳ năm trước. Chi phí bán hàng giảm từ gần 7,27 tỷ đồng xuống 4,24 tỷ đồng, trong khi chi phí tài chính tăng từ 6,27 tỷ đồng lên 9,45 tỷ đồng. Kết quả, lợi nhuận sau thuế đạt 24,24 tỷ đồng, gấp gần 3,7 lần cùng kỳ và cao hơn tổng lợi nhuận của 6 tháng đầu năm.

Lũy kế 9 tháng, Cao su Sao Vàng ghi nhận doanh thu thuần hơn 1.076 tỷ đồng, tăng 17,5%; lợi nhuận sau thuế gần 35,59 tỷ đồng, tăng 104,8%. Tuy nhiên, lợi nhuận gộp chỉ tăng khoảng 2,1%, từ 103,18 tỷ đồng lên 105,36 tỷ đồng, khiến biên lợi nhuận gộp giảm từ khoảng 11,3% xuống 9,8%.

Doanh thu tài chính 9 tháng đạt 19,65 tỷ đồng, cao gần 8 lần cùng kỳ. Trong đó, hơn 19,09 tỷ đồng đến từ lãi tiền gửi, tiền cho vay; khoảng 550 triệu đồng còn lại là lãi chênh lệch tỷ giá. Dù tăng mạnh, khoản thu này vẫn thấp hơn tổng chi phí tài chính gần 25,2 tỷ đồng.

Với kế hoạch doanh thu 2.000 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 100 tỷ đồng cho năm 2026, sau 3 quý, Cao su Sao Vàng mới thực hiện khoảng 53,8% chỉ tiêu doanh thu và khoảng 40% mục tiêu lợi nhuận trước thuế. Quý IV vì vậy có ý nghĩa lớn đối với khả năng hoàn thành kế hoạch năm, trong lúc doanh nghiệp vừa phải ổn định sản xuất sau di dời, vừa duy trì tăng trưởng doanh thu mà không làm suy giảm thêm biên lợi nhuận.