5 lý do khiến các CTCK tin chứng khoán Việt Nam sẽ vượt “Sell in May”

Hiệu ứng “Sell in May” dường như đang mờ nhạt hơn trên thị trường chứng khoán Việt Nam năm nay. Trong phiên 6-5, VN-Index tăng hơn 16 điểm lên sát mốc 1.900 điểm dù khối ngoại vẫn bán ròng hơn 1.100 tỉ đồng. Điều đáng chú ý không nằm ở điểm số, mà ở việc dòng tiền nội đang hấp thụ mạnh lực bán và lan rộng sang nhiều nhóm cổ phiếu mang tính chu kỳ thay vì chỉ tập trung vào nhóm vốn hóa lớn.

Thanh khoản thị trường cũng cho thấy tâm lý nhà đầu tư đang thay đổi. Giá trị giao dịch trên HOSE đạt gần 23.830 tỉ đồng, trong khi toàn thị trường vượt 25.700 tỉ đồng. Độ rộng nghiêng mạnh về bên tăng giá với gần 440 mã tăng trên ba sàn. Trạng thái “xanh vỏ đỏ lòng” từng xuất hiện trong nhiều nhịp hồi trước đó đang dần biến mất khi dòng tiền bắt đầu quay lại ngân hàng, chứng khoán và các nhóm cổ phiếu nhạy với khẩu vị rủi ro.

Điều đáng chú ý nằm ở tương quan giữa định giá thị trường và mặt bằng lãi suất. Dữ liệu từ SSI Research cho thấy PE dự phóng của VN-Index hiện vẫn thấp hơn đáng kể so với các giai đoạn hưng phấn trước đây, trong khi lãi suất tiền gửi 12 tháng duy trì quanh vùng thấp. Khi kênh tiết kiệm không còn tạo mức sinh lời vượt trội như giai đoạn 2022-2023, chứng khoán bắt đầu lấy lại vị thế trong bài toán phân bổ tài sản, qua đó hỗ trợ dòng tiền quay trở lại thị trường.

Theo ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Ngân hàng đầu tư Chứng khoán An Bình (ABS), hiệu ứng “Sell in May” không phải quy luật cố định với thị trường Việt Nam. Dữ liệu lịch sử cho thấy trong những năm VN-Index tăng trên 5% trong tháng 4, xác suất thị trường tiếp tục đi lên trong tháng 5 vượt 50%, đồng thời triển vọng cho phần còn lại của năm cũng tích cực hơn. Điều này cho thấy xu hướng thị trường đang phụ thuộc nhiều hơn vào kỳ vọng dòng tiền và tăng trưởng lợi nhuận thay vì yếu tố mùa vụ.

Quan điểm này cũng được ông Nguyễn Duy Hưng, Chủ tịch SSI, nhấn mạnh trong chia sẻ gần đây. Theo ông Hưng, thị trường không vận hành theo lịch mà theo kỳ vọng của nhà đầu tư. Trong bối cảnh dòng tiền nội vẫn duy trì hấp thụ tốt áp lực bán từ khối ngoại, tâm lý thị trường đang chuyển dần từ phòng thủ sang chấp nhận rủi ro cao hơn.

Điểm tựa lớn nhất của thị trường hiện nay vẫn là câu chuyện nâng hạng. FTSE Russell trước đó đã xác nhận lộ trình nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi thứ cấp. Reuters cho biết tiến trình này có thể giúp chứng khoán Việt Nam hút thêm khoảng 6 tỉ USD vốn ngoại trong dài hạn, thông qua các quỹ đầu tư thụ động và dòng vốn tổ chức toàn cầu. Đây cũng là lý do nhóm cổ phiếu chứng khoán tăng mạnh trong những phiên gần đây bất chấp áp lực bán ròng từ nhà đầu tư nước ngoài.

Đáng chú ý, SSI Research đánh giá Việt Nam có khả năng cao được MSCI đưa vào danh sách theo dõi nâng hạng (Watchlist) trong kỳ đánh giá tháng 6-2026. Theo nhóm phân tích, thị trường hiện đã đáp ứng 10/18 tiêu chí tiếp cận của MSCI và 17/18 tiêu chí đã tiệm cận mức đáp ứng cơ bản. Những thảo luận gần đây liên quan cơ chế phòng ngừa rủi ro tỷ giá được xem là tín hiệu tích cực, giúp củng cố thêm kỳ vọng nâng hạng trong trung hạn.

Ngoài câu chuyện dòng tiền, kết quả kinh doanh quý 1-2026 cũng đang tạo nền hỗ trợ cho định giá thị trường. Lợi nhuận sau thuế toàn thị trường tăng 36,5% so với cùng kỳ, trong đó bất động sản dân cư tăng gần 8 lần nhờ VHM, KDH, PDR hay HDC. Nhóm bán lẻ cũng ghi nhận mức tăng hơn 77% với các đại diện như MWG và FRT. Điều này giúp thị trường duy trì kỳ vọng tăng trưởng lợi nhuận thay vì chỉ vận động theo tâm lý ngắn hạn.

Dù vậy, rủi ro rung lắc ngắn hạn chưa biến mất khi VN-Index đang tiến sát vùng kháng cự mạnh 1.900-1.925 điểm. Chỉ báo RSI hiện đã lên quanh 68 điểm, tiệm cận vùng quá mua. Tuy nhiên, khi dòng tiền nội vẫn duy trì vai trò dẫn dắt và câu chuyện nâng hạng còn hiện hữu, thị trường dường như đang phản ánh kỳ vọng lớn hơn nhiều so với nỗi lo mang tên “Sell in May”.