Ninh Bình tiến gần hơn kế hoạch hình thành sân bay quốc tế

Trình hồ sơ quy hoạch chi tiết sân bay Ninh Bình trong tháng 11

Bộ Xây dựng đã giao Cục Hàng không Việt Nam chủ động xây dựng đề cương, dự toán chi phí lập quy hoạch chi tiết đối với các cảng hàng không mới được bổ sung quy hoạch, trong đó có Cảng hàng không quốc tế Ninh Bình.

Theo yêu cầu, hồ sơ phải được trình trong tháng 11/2026 để xem xét, phê duyệt, làm cơ sở bố trí vốn ngân sách nhà nước thực hiện công tác quy hoạch trong giai đoạn 2027-2028.

Bộ Xây dựng đồng thời đề nghị UBND tỉnh Ninh Bình phối hợp cung cấp hồ sơ, tài liệu và số liệu cần thiết, hỗ trợ Cục Hàng không Việt Nam trong quá trình lập quy hoạch.

Trước đó, ngày 16/9, UBND tỉnh Ninh Bình đã có văn bản đề nghị Bộ Xây dựng sớm tổ chức lập Quy hoạch chi tiết Cảng hàng không quốc tế Ninh Bình thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Việc này được thực hiện sau khi Bộ Xây dựng ban hành Quyết định số 1140/QĐ-BXD ngày 1/7/2026, điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc. Theo quyết định, Ninh Bình được bổ sung vào danh mục nghiên cứu quy hoạch, hình thành cảng hàng không quốc tế ngay trong giai đoạn đến năm 2030.

Sau điều chỉnh, mạng lưới hàng không cả nước đến năm 2030 được định hướng có 36 cảng hàng không, gồm 19 cảng quốc tế và 17 cảng nội địa. Ninh Bình nằm trong nhóm cảng quốc tế cùng Nội Bài, Gia Bình, Cát Bi, Vân Đồn và một số sân bay khác.

Bước lập quy hoạch chi tiết sẽ tiếp tục làm rõ vị trí, quy mô sử dụng đất, cấu hình đường cất hạ cánh, nhà ga, khu bay, hạ tầng kỹ thuật và phương án kết nối giao thông của sân bay.

Theo đề án nghiên cứu mà tỉnh Ninh Bình trình trước đó, vị trí được đề xuất nằm trên địa bàn phường Liêm Tuyền và các xã Bình Lục, Bình Mỹ, ở phía Bắc tỉnh.

Phương án ban đầu nghiên cứu sân bay trên diện tích khoảng 664 ha, theo tiêu chuẩn cấp 4E của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO), có khả năng khai thác tàu bay thân rộng. Công suất được tính toán khoảng 5 triệu hành khách/năm vào năm 2030 và khoảng 10 triệu hành khách/năm vào năm 2050.

Sơ bộ tổng mức đầu tư trong đề án khoảng 23.216 tỷ đồng, đã bao gồm chi phí giải phóng mặt bằng. Ninh Bình từng đề xuất thực hiện dự án theo phương thức PPP, dự kiến bắt đầu đầu tư từ năm 2027 và phấn đấu khai thác vào năm 2029.

Tuy nhiên, các thông số trên hiện mới thuộc đề án nghiên cứu của địa phương. Quy mô, vị trí và lộ trình chính thức sẽ tiếp tục được xem xét, xác định trong quá trình lập và phê duyệt quy hoạch chi tiết.

Từ đề xuất đến bài toán kết nối vùng

Ninh Bình đề xuất hình thành sân bay trong bối cảnh không gian phát triển của tỉnh đã mở rộng, đồng thời nhu cầu kết nối giữa khu vực phía Nam Đồng bằng sông Hồng với Hà Nội, vùng duyên hải và Bắc Trung Bộ ngày càng lớn.

Theo hồ sơ của tỉnh, vị trí sân bay được nghiên cứu cách khu vực Phủ Lý khoảng 7 km, Nam Định cũ khoảng 21 km và khu vực trung tâm Ninh Bình khoảng 30 km. Các trung tâm du lịch như Tam Chúc, Bái Đính - Tràng An cũng nằm trong phạm vi kết nối tương đối gần.

Địa phương xác định sân bay có thể bổ sung một đầu mối giao thông mới cho khu vực phía Nam Đồng bằng sông Hồng, đồng thời hỗ trợ phát triển công nghiệp, đô thị, logistics, thương mại và du lịch.

Ninh Bình hiện cũng định hướng phát triển hệ thống giao thông đa phương thức gồm cao tốc Bắc - Nam, các tuyến vành đai, đường sắt, cảng biển và sân bay. Trong các tài liệu phát triển hạ tầng của tỉnh, Cảng hàng không quốc tế Ninh Bình được đặt trong nhóm công trình chiến lược ở khu vực phía Bắc tỉnh.

Dù vậy, hiệu quả khai thác là vấn đề được đặt ra ngay từ giai đoạn nghiên cứu. Khu vực phía Bắc hiện đã có Nội Bài, Cát Bi, Vân Đồn; sân bay Gia Bình đang được đầu tư, trong khi sân bay thứ hai Vùng Thủ đô cũng đã được đưa vào định hướng quy hoạch.

PGS.TS Nguyễn Thiện Tống cho rằng khi xem xét Cảng hàng không Ninh Bình cần đánh giá kỹ cự ly với các sân bay lân cận, quy mô thị trường và khả năng phân bổ khách, tránh tình trạng nhiều sân bay quốc tế cùng phục vụ một khu vực nhưng công suất khai thác không đạt kỳ vọng.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trước đó cũng đề nghị đánh giá thận trọng hiệu quả khai thác, khả năng phân tán nguồn lực và tác động đến quỹ đất trong quá trình nghiên cứu đề án.

Việc Bộ Xây dựng giao Cục Hàng không Việt Nam lập quy hoạch chi tiết vì vậy là bước quan trọng để các phương án ban đầu được tiếp tục lượng hóa bằng các chỉ tiêu kỹ thuật, nhu cầu vận tải và phương án kết nối cụ thể.

Sau khi hồ sơ đề cương và dự toán được phê duyệt, công tác quy hoạch dự kiến được bố trí vốn thực hiện trong giai đoạn 2027-2028. Đây sẽ là cơ sở để xác định rõ hơn quy mô đầu tư, tiến độ và phương án triển khai Cảng hàng không quốc tế Ninh Bình trong những năm tiếp theo.