NHNN bỏ room tín dụng cho 18 dự án của Vingroup, Sun Group, Masterise

Ngân hàng Nhà nước vừa cho phép các khoản vay thuộc 18 dự án của Vingroup, Sun Group và Masterise không bị tính vào hạn mức tăng trưởng tín dụng hàng năm của các ngân hàng thương mại. Quyết định được ký ngày 22/6, trong bối cảnh Chính phủ đang thúc đẩy hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược nhằm phục vụ APEC 2027 và tạo động lực tăng trưởng cho giai đoạn 2026-2030.

Theo danh mục đính kèm, tổng nhu cầu vốn huy động của 18 dự án lên tới 752.138 tỷ đồng. Trong đó, riêng giai đoạn 2026-2028 cần giải ngân khoảng 641.253 tỷ đồng, tương đương hơn 85% tổng nhu cầu vốn. Quy mô này tương đương hàng chục phần trăm tổng tăng trưởng tín dụng mới của hệ thống ngân hàng trong một năm.

Nhóm dự án phục vụ APEC 2027 cần huy động 169.724 tỷ đồng, bao gồm Trung tâm hội nghị APEC, mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, khu đô thị Bãi Đất Đỏ, khu du lịch sinh thái Núi Ông Quán và tuyến tàu điện đô thị đoạn 1. Đây là nhóm dự án có áp lực tiến độ lớn nhất khi thời gian hoàn thành chỉ còn khoảng hơn một năm.

Bên cạnh đó, nhóm dự án đối tác công tư (PPP) có nhu cầu vốn 162.302 tỷ đồng. Danh mục gồm Khu liên hợp thể dục thể thao quốc gia Rạch Chiếc cùng hai tuyến đường kết nối sân bay Gia Bình với Hà Nội và Bắc Ninh. Đây đều là những dự án hạ tầng được kỳ vọng tạo hiệu ứng lan tỏa đối với khu vực kinh tế trọng điểm phía Bắc và phía Nam.

Quy mô vốn lớn nhất thuộc về nhóm đường sắt với nhu cầu huy động 212.330 tỷ đồng. Hai dự án đáng chú ý là tuyến Bến Thành - Cần Giờ và tuyến Hà Nội - Quảng Ninh. Trong nhiều năm qua, vốn luôn là nút thắt lớn nhất của các dự án đường sắt quy mô lớn, khiến việc triển khai thường kéo dài hơn kế hoạch.

Ngoài ra, cụm dự án liên quan đến Cảng hàng không quốc tế Gia Bình cần khoảng 207.782 tỷ đồng. Danh mục không chỉ bao gồm sân bay mà còn có đài kiểm soát không lưu, các tuyến đường kết nối, khu tái định cư và nhiều hạng mục hạ tầng đối ứng. Điều này cho thấy định hướng phát triển Gia Bình không đơn thuần là một sân bay mà là một cực tăng trưởng mới.

Từ góc độ chính sách tiền tệ, quyết định lần này cho thấy Ngân hàng Nhà nước đang lựa chọn cách tiếp cận linh hoạt hơn với tín dụng. Thay vì nới room đồng loạt cho toàn hệ thống, cơ quan quản lý cho phép dòng vốn được ưu tiên cho những dự án hạ tầng trọng điểm mà không làm ảnh hưởng tới dư địa cho vay của các lĩnh vực khác.

Động thái này cũng nối dài chuỗi điều chỉnh theo hướng hỗ trợ tăng trưởng từ cuối tháng 5 đến nay. Trước đó, Ngân hàng Nhà nước đã cho phép 25 ngân hàng loại trừ các khoản vay nhà ở xã hội, khu công nghiệp và khu chế xuất khỏi hạn mức tín dụng bất động sản. Đồng thời, Thông tư 25/2026 nâng tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn từ 30% lên 40%, có hiệu lực từ ngày 1/7.

Một thay đổi đáng chú ý khác là việc cho phép các ngân hàng tính 20% tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào nguồn vốn khi xác định tỷ lệ dư nợ cho vay trên huy động (LDR). Theo đánh giá của nhiều công ty chứng khoán, cơ chế này đặc biệt có lợi cho nhóm ngân hàng quốc doanh như Vietcombank, BIDV và VietinBank, vốn đang nắm giữ phần lớn tiền gửi Kho bạc.

Dù mở cơ chế đặc biệt, Ngân hàng Nhà nước không chuyển rủi ro sang hệ thống ngân hàng. Văn bản yêu cầu các tổ chức tín dụng tự chịu trách nhiệm thẩm định hiệu quả dự án, khả năng trả nợ của khách hàng và năng lực cân đối vốn của chính ngân hàng. Tổng dư nợ cấp cho từng dự án cũng không được vượt quá nhu cầu vốn tín dụng đã đăng ký.

Điều đó cho thấy mục tiêu của cơ quan điều hành không phải là nới lỏng tín dụng bằng mọi giá. Thông điệp quan trọng hơn là ưu tiên nguồn lực cho các dự án được xem là động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế, trong khi vẫn duy trì các nguyên tắc kiểm soát rủi ro của hệ thống ngân hàng. Khi hàng loạt nút thắt về room tín dụng, LDR và nguồn vốn trung dài hạn cùng được tháo gỡ trong thời gian ngắn, dòng vốn đang được điều hướng rõ ràng hơn vào hạ tầng, giao thông và các dự án có tính lan tỏa lớn.