Khối ngân hàng, chứng khoán tăng tốc gọi vốn nghìn tỷ qua thị trường chứng khoán

Làn sóng tăng vốn đang quay trở lại mạnh mẽ trên thị trường chứng khoán khi hàng loạt ngân hàng và công ty chứng khoán đồng loạt tung kế hoạch phát hành quy mô lớn. Sau giai đoạn thận trọng kéo dài bởi áp lực lãi suất và xử lý nợ xấu, nhiều định chế tài chính dường như đang tranh thủ “cửa sổ vốn” trước kỳ vọng nâng hạng thị trường và chu kỳ tín dụng mới.

Mới nhất, BIDV dự kiến phát hành hơn 498 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu, qua đó nâng vốn điều lệ từ 72.801 tỷ đồng lên gần 77.783 tỷ đồng. Theo tính toán của SSI Research, nếu các kế hoạch tăng vốn hoàn tất, hệ số an toàn vốn (CAR) của BIDV có thể cải thiện lên khoảng 10,5%, từ mức quanh 9% hiện tại.

Ở nhóm ngân hàng tư nhân, Techcombank gây chú ý với kế hoạch nâng vốn điều lệ từ 70.862 tỷ đồng lên 113.738 tỷ đồng thông qua chia cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ 67%. Nếu hoàn tất, Techcombank có thể trở thành ngân hàng tư nhân sở hữu vốn điều lệ lớn nhất hệ thống, vượt mốc 100.000 tỷ đồng — ngưỡng vốn từng được xem là “sân chơi” của nhóm Big4 quốc doanh.

Không chỉ mở rộng quy mô, các ngân hàng còn chịu áp lực tăng vốn để đáp ứng Basel III và duy trì dư địa tăng trưởng tín dụng. Trong bối cảnh tín dụng trung – dài hạn tiếp tục phụ thuộc lớn vào năng lực vốn tự có, CAR đang trở thành yếu tố cạnh tranh trực tiếp thay vì chỉ là chỉ tiêu kỹ thuật. Vietcombank hiện cũng lên kế hoạch bán 6,5% vốn cho nhà đầu tư nhằm thu về khoảng 1,4 tỷ USD, trong khi VietinBank dự kiến chia cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ tới 44,6%.

Ở khối chứng khoán, cuộc đua vốn thậm chí diễn ra quyết liệt hơn khi thanh khoản thị trường phục hồi và nhu cầu margin tăng nhanh. SSI đặt mục tiêu nâng vốn điều lệ lên hơn 30.000 tỷ đồng trong năm 2026, đồng thời chuẩn bị nguồn lực cho vay ký quỹ và đón dòng vốn ngoại nếu thị trường được nâng hạng.

Ban lãnh đạo SSI cho biết doanh nghiệp đặt kế hoạch lợi nhuận trước thuế 5.838 tỷ đồng năm 2026, tăng 15% so với năm trước, sau khi ghi nhận mức lãi kỷ lục hơn 4.100 tỷ đồng trong năm 2025. Song song với phát hành ESOP và cổ phiếu thưởng, công ty tiếp tục duy trì chính sách cổ tức tiền mặt năm thứ 20 liên tiếp — động thái cho thấy tham vọng mở rộng quy mô nhưng vẫn giữ ổn định niềm tin cổ đông.

Trong khi đó, TCBS dự kiến phát hành thêm 462,3 triệu cổ phiếu trả cổ tức, nâng vốn điều lệ lên gần 27.739 tỷ đồng. Trước đó, công ty từng vượt SSI để trở thành công ty chứng khoán đầu tiên có vốn điều lệ vượt 20.000 tỷ đồng. Theo kế hoạch sử dụng vốn, phần lớn nguồn lực mới sẽ được bơm vào hoạt động margin và tự doanh.

Điểm đáng chú ý là làn sóng gọi vốn hiện nay xuất hiện khi thanh khoản thị trường chưa bước vào giai đoạn bùng nổ thực sự. Điều này cho thấy nhiều định chế tài chính đang chuẩn bị trước cho chu kỳ mới, thay vì chờ dòng tiền quay lại mới tăng vốn. Việc mở room ngoại lên 100% cho công ty chứng khoán theo Nghị định 245/2025/NĐ-CP càng thúc đẩy xu hướng huy động vốn sớm để đón nhà đầu tư chiến lược.

Tuy nhiên, khi hàng loạt doanh nghiệp tài chính cùng lúc mở rộng vốn chủ sở hữu, áp lực hấp thụ của thị trường cũng bắt đầu lộ rõ. Lượng cổ phiếu phát hành lớn có thể kéo theo rủi ro pha loãng EPS và gây áp lực cung trong trung hạn nếu dòng tiền mới không vào đủ mạnh. Trong điều kiện thanh khoản chưa thật sự bền vững, hiệu quả sử dụng vốn sẽ trở thành yếu tố phân hóa rõ nhất giữa các định chế trong giai đoạn tới.