VinaCapital: Chi phí vốn của Việt Nam đang thuộc nhóm cao nhất ASEAN

Dữ liệu của VinaCapital cho thấy chi phí nợ tại Việt Nam hiện ở mức khoảng 7,8%, cao hơn nhiều so với Nhật Bản (1,9%), Thái Lan (2,1%), Hàn Quốc (3,2%) và Malaysia (4%). Trong khi đó, chi phí vốn chủ sở hữu của Việt Nam lên tới 15,2%, thuộc nhóm cao nhất ASEAN.

Theo ông Brook Taylor, Tổng Giám đốc điều hành VinaCapital, mặt bằng chi phí vốn cao đang làm suy giảm sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt với các dự án đầu tư dài hạn cần nguồn vốn lớn và ổn định. Đây cũng là nguyên nhân khiến nhiều dòng vốn quốc tế vẫn duy trì sự thận trọng dù triển vọng tăng trưởng của Việt Nam được đánh giá tích cực.

Chi phí vốn cao không chỉ khiến doanh nghiệp vay vốn đắt hơn mà còn làm giảm hiệu quả đầu tư của toàn nền kinh tế. Trong bối cảnh các quốc gia cạnh tranh trực tiếp như Thái Lan hay Malaysia có chi phí vốn thấp hơn đáng kể, doanh nghiệp Việt Nam đang chịu bất lợi lớn trong cuộc đua thu hút đầu tư và mở rộng sản xuất.

VinaCapital cho rằng nếu muốn duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong dài hạn, Việt Nam cần nhanh chóng cải thiện chất lượng thị trường vốn và giảm chi phí huy động vốn cho doanh nghiệp. Một trong những mục tiêu quan trọng nhất là đạt xếp hạng tín nhiệm đầu tư (Investment Grade), qua đó giúp giảm đáng kể chi phí đi vay của cả Chính phủ lẫn khu vực tư nhân.

Theo giới phân tích, việc được nâng hạng không đơn thuần là “danh hiệu tài chính”, mà là tín hiệu cho thấy nền kinh tế có mức độ minh bạch, ổn định và khả năng dự báo cao hơn. Đây là yếu tố đặc biệt quan trọng với các quỹ đầu tư dài hạn và dòng vốn tổ chức toàn cầu.

Bên cạnh chi phí vốn, Việt Nam cũng đang đối mặt nhiều điểm nghẽn làm giảm hiệu quả sử dụng vốn. Theo VinaCapital, chi phí logistics hiện tương đương khoảng 18% GDP, thuộc nhóm cao nhất thế giới, trong khi năng suất lao động mới chỉ bằng khoảng một nửa Thái Lan và tỷ lệ nội địa hóa mới quanh 1/3.

Ông Brook Taylor cho rằng bài toán tăng trưởng của Việt Nam không chỉ nằm ở việc huy động thêm tiền, mà quan trọng hơn là phân bổ dòng vốn hiệu quả vào các lĩnh vực tạo năng suất cao như sản xuất, hạ tầng, công nghệ và trung tâm dữ liệu thay vì tiếp tục tập trung quá lớn vào bất động sản hay tài sản trú ẩn.

Trong bối cảnh đó, VinaCapital cùng FPT mới đây đã đề xuất thành lập Quỹ Phát triển Khu vực Tư nhân (PSD Fund) với mục tiêu điều hướng dòng tiết kiệm của người dân từ vàng và bất động sản sang hoạt động sản xuất kinh doanh. Quỹ dự kiến có quy mô hơn 10.000 tỷ đồng và hướng tới hỗ trợ các doanh nghiệp quy mô vừa phát triển thành các doanh nghiệp niêm yết lớn.

Giới phân tích cho rằng bài toán lớn nhất của Việt Nam trong giai đoạn tới có thể không còn là thiếu vốn, mà là làm sao hạ giá vốn xuống mức đủ cạnh tranh để kích hoạt chu kỳ đầu tư mới. Trong bối cảnh dòng tiền toàn cầu ngày càng ưu tiên các thị trường ổn định và minh bạch, tốc độ cải cách thể chế và nâng chất lượng thị trường vốn sẽ quyết định khả năng thu hút dòng vốn dài hạn của Việt Nam.