Phố Wall vào nhịp điều chỉnh: Nasdaq mất gần 13%, Dow Jones thủng mốc 10%

Phiên 27/3 khép lại với áp lực bán lan rộng trên toàn bộ các chỉ số chủ chốt của Mỹ, phản ánh sự dịch chuyển rõ rệt của tâm lý nhà đầu tư từ thận trọng sang phòng thủ. Chỉ số Dow Jones Industrial Average giảm 778 điểm, tương đương 1,7%, trong khi S&P 500 mất 1,7% và Nasdaq Composite giảm sâu 2,2%. Đây đã là tuần giảm thứ 5 liên tiếp, với S&P 500 mất khoảng 2% trong tuần và Nasdaq giảm hơn 3%, cho thấy áp lực không còn mang tính ngắn hạn.

Xét theo ngưỡng kỹ thuật, thị trường đang tiến sát vùng điều chỉnh trên diện rộng. Dow Jones có thời điểm giảm khoảng 10,5% từ đỉnh gần nhất, Nasdaq giảm gần 13% so với mức cao tháng 10/2025, còn S&P 500 cũng lùi khoảng 9%. Những con số này cho thấy sự suy yếu không còn cục bộ mà đã lan sang cả nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn lẫn công nghệ, vốn từng là trụ đỡ chính của thị trường.

Tâm điểm của đợt điều chỉnh nằm ngoài yếu tố doanh nghiệp, khi căng thẳng tại Eo biển Hormuz bất ngờ leo thang. Theo truyền thông khu vực, việc Iran phát tín hiệu đóng cửa tuyến vận tải chiếm khoảng 20% lưu lượng dầu toàn cầu đã khiến giá năng lượng bật tăng mạnh. Sự kiện tàu hàng bị tấn công và gián đoạn vận chuyển càng củng cố lo ngại về một cú sốc nguồn cung mang tính hệ thống.

Phản ứng chính sách từ Washington mang tính trì hoãn hơn là giải quyết. Donald Trump đã gia hạn thời hạn tạm dừng các hành động quân sự đến ngày 6/4 nhằm tạo dư địa đàm phán, đồng thời khẳng định tiến trình vẫn “tích cực”. Tuy nhiên, thông tin về khả năng điều động thêm 10.000 binh sĩ tới Trung Đông lại làm suy yếu niềm tin, khi thị trường nhận thấy rủi ro leo thang vẫn hiện hữu.

Giá dầu tăng nhanh trong bối cảnh này không chỉ là câu chuyện năng lượng mà còn kéo theo kỳ vọng lạm phát quay lại. Khi chi phí đầu vào bị đẩy lên, biên lợi nhuận doanh nghiệp có nguy cơ thu hẹp, trong khi dư địa nới lỏng tiền tệ bị hạn chế. Đây là yếu tố khiến thị trường điều chỉnh mạnh hơn so với các cú sốc thông tin thông thường.

Điểm đáng chú ý là phản ứng của thị trường lần này diễn ra trong bối cảnh định giá trước đó đã ở mức cao. Nasdaq từng dẫn dắt đà tăng với kỳ vọng tăng trưởng công nghệ, nhưng mức giảm gần 13% cho thấy dòng tiền đang rút khỏi các tài sản rủi ro cao trước những biến số khó kiểm soát. Sự điều chỉnh vì vậy mang màu sắc tái định giá nhiều hơn là chốt lời đơn thuần.

Ở góc độ dòng tiền, việc thị trường giảm liên tiếp 5 tuần cho thấy xu hướng phòng thủ đang hình thành. Nhà đầu tư không còn phản ứng theo từng phiên mà bắt đầu điều chỉnh danh mục theo kịch bản dài hơn, trong đó rủi ro địa chính trị và năng lượng được đưa vào như biến số trung tâm, thay vì yếu tố ngoại biên như trước.

Cảnh báo cần được đặt ra, nhưng theo hướng có điều kiện. Nếu căng thẳng tại Hormuz sớm hạ nhiệt và dòng chảy năng lượng được khôi phục, thị trường có thể ổn định trở lại khi các yếu tố nền tảng chưa bị phá vỡ. Ngược lại, nếu gián đoạn kéo dài và giá dầu duy trì ở mức cao, áp lực lạm phát sẽ quay lại, buộc chính sách tiền tệ giữ trạng thái thắt chặt lâu hơn dự kiến.

Trong kịch bản thứ hai, rủi ro không còn nằm ở một nhịp điều chỉnh kỹ thuật mà chuyển thành quá trình tái định giá tài sản trên diện rộng. Khi đó, mức giảm 9–13% hiện tại có thể chưa phản ánh đầy đủ rủi ro, đặc biệt với các nhóm cổ phiếu nhạy cảm với lãi suất và chi phí vốn.

Hướng đi của thị trường lúc này không nằm ở các chỉ số tăng trưởng ngắn hạn, mà ở diễn biến của năng lượng và phản ứng chính sách. Khi biến số địa chính trị quay trở lại trung tâm, kỷ luật đầu tư và quản trị rủi ro sẽ quyết định khả năng trụ vững, hơn là kỳ vọng vào một nhịp phục hồi nhanh.