Mỹ - Trung gia hạn đình chiến thương mại, bất đồng vẫn chưa được giải quyết

Mỹ và Trung Quốc đang triển khai thỏa thuận gia hạn đình chiến thương mại thêm hai tháng, được Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thống nhất hồi tháng 9/2026.

Theo Inside Trade, thỏa thuận đình chiến thương mại kéo dài một năm dự kiến hết hạn trong tuần này. Tuy nhiên, hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục duy trì một số biện pháp nhằm hạn chế căng thẳng thương mại, với thời hạn kéo dài đến giữa tháng 1/2027.

Cụ thể, Bộ Thương mại Trung Quốc thông báo tiếp tục hoãn áp dụng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đất hiếm và thiết bị liên quan đến giữa tháng 1/2027.

Ở chiều ngược lại, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) gia hạn miễn thuế bổ sung theo Mục 301 đối với 178 sản phẩm có xuất xứ từ Trung Quốc. Cơ quan này cũng công bố dự thảo thông báo tiếp tục tạm dừng thu phí cảng đối với tàu Trung Quốc đến cùng thời điểm.

Khoản phí cảng nói trên bắt nguồn từ cuộc điều tra theo Mục 301 của Mỹ liên quan đến ngành đóng tàu Trung Quốc.

Dù các biện pháp đình chiến tiếp tục được duy trì, hai bên vẫn chưa thống nhất được cách thức thực hiện một số cam kết quan trọng.

Một quan chức Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết nước này chỉ thực hiện cam kết mua nông sản Mỹ nếu mỗi bên giảm thuế đối với lượng hàng hóa có giá trị 30 tỷ USD.

Trong khi đó, USTR cho biết khuôn khổ Hội đồng Thương mại song phương hiện chỉ xác định những mặt hàng được loại trừ khỏi các biện pháp thuế quan trong tương lai và có thể được xem xét giảm thuế. Điều này cho thấy việc giảm thuế chưa được xác lập thành cam kết áp dụng chung đối với các nhóm hàng hóa.

Bên cạnh đó, cuộc điều tra theo Mục 301 về tình trạng công suất dư thừa trong các ngành công nghiệp, trong đó có Trung Quốc nằm trong danh sách các nền kinh tế bị điều tra, vẫn có thể dẫn đến những biện pháp thuế quan mới từ Washington.

Thông tin gia hạn đình chiến thương mại lần đầu được Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent công bố trong cuộc phỏng vấn với Fox News hồi tháng 9/2026.

Thời điểm đó, ông Bessent đưa ra thông báo sau cuộc gặp với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong và ngay trước cuộc gặp giữa Tổng thống Donald Trump với Chủ tịch Tập Cận Bình. Bộ trưởng Tài chính Mỹ cho biết thỏa thuận đình chiến sẽ tiếp tục có hiệu lực đến ngày 10/1/2027.

Mới đây, ngày 7/11, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer đã có cuộc trao đổi trực tuyến với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong.

Theo thông cáo của USTR, ông Greer thúc giục Bắc Kinh triển khai các bước đi cụ thể nhằm thực hiện những cam kết đã đưa ra, đặc biệt liên quan đến việc mua nông sản Mỹ, đất hiếm và các khoáng sản quan trọng khác. Tuy nhiên, thông cáo không đề cập trực tiếp đến thỏa thuận đình chiến thương mại hay việc gia hạn.

Trong khi các vấn đề về thuế quan và khoáng sản chiến lược vẫn còn khác biệt, hoạt động tiếp xúc cấp cao giữa hai nước dự kiến tiếp tục diễn ra trong tháng 11 và tháng 12.

Tổng thống Donald Trump dự kiến gặp Chủ tịch Tập Cận Bình bên lề Hội nghị Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Thâm Quyến vào tuần tới.

Ngoài ra, Chủ tịch Trung Quốc cũng được dự kiến tham dự Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi hàng đầu thế giới (G20) tại Miami vào tháng 12/2026.