Kosy (KOS) giữa "vòng xoáy" giảm sàn và áp lực giải chấp

Rời cụm thủy điện đóng góp khoảng 35% lợi nhuận gộp

HĐQT Công ty CP Kosy (HoSE: KOS) vừa thông qua kết quả chuyển nhượng toàn bộ phần vốn tại CTCP Tư vấn Đầu tư Xây dựng Thủy điện. Sau giao dịch, Kosy không còn sở hữu vốn tại doanh nghiệp này, đồng thời đơn vị đang nắm giữ hai nhà máy thủy điện Nậm Pạc 1 và Nậm Pạc 2 cũng không còn là công ty con của tập đoàn. Cụm thủy điện Nậm Pạc 1 và Nậm Pạc 2 tại Lai Châu có tổng công suất 34 MW, với tổng vốn đầu tư ban đầu hơn 1.100 tỷ đồng. Kosy bắt đầu nắm quyền kiểm soát doanh nghiệp sở hữu hai nhà máy này từ cuối năm 2021. Như vậy, quyết định rút vốn được đưa ra sau gần 5 năm tập đoàn mở rộng sang lĩnh vực thủy điện.

Trên thực tế, thương vụ này đã được chuẩn bị từ trước. Tại ĐHĐCĐ thường niên ngày 26/6/2026, cổ đông Kosy chấp thuận phương án chuyển nhượng toàn bộ 34,3 triệu cổ phiếu CTCP Tư vấn Đầu tư Xây dựng Thủy điện, tương đương 98% vốn điều lệ, với mức giá tối thiểu 10.000 đồng/cổ phiếu. Theo mức giá này, tổng giá trị chuyển nhượng tối thiểu khoảng 343 tỷ đồng. Bên nhận chuyển nhượng có thể là bên liên quan của Kosy hoặc tổ chức, cá nhân khác. Tuy nhiên, nghị quyết HĐQT ngày 5/10 mới chỉ xác nhận giao dịch đã hoàn tất, trong khi danh tính bên mua, mức giá thực tế cũng như tổng số tiền Kosy thu về chưa được công bố. Tại báo cáo tài chính riêng cuối năm 2025 ghi nhận giá gốc khoản đầu tư của Kosy tại Công ty CP Tư vấn Đầu tư Xây dựng Thủy điện ở mức khoảng 514,5 tỷ đồng. Do đó, khi giá chuyển nhượng chính thức chưa được công bố, chưa có đủ cơ sở xác định doanh nghiệp ghi nhận lãi hay lỗ từ thương vụ này.

Việc rời khỏi cụm Nậm Pạc nằm trong quá trình cơ cấu lại danh mục đầu tư năng lượng của Kosy. Doanh nghiệp hiện cũng đang tìm đối tác để chuyển nhượng 19,8% vốn tại CTCP Điện gió Kosy Bạc Liêu. Động thái này đáng chú ý bởi thủy điện không đóng góp lớn về doanh thu nhưng lại là mảng có tỷ trọng tương đối cao trong lợi nhuận gộp. Năm 2025, hoạt động thủy điện mang về chưa đến 10% doanh thu hợp nhất nhưng tạo ra hơn 61 tỷ đồng lợi nhuận gộp, tương đương khoảng 35% tổng lợi nhuận gộp của toàn công ty. Trong bối cảnh đó, việc thoái vốn khỏi Nậm Pạc có thể giúp Kosy thu hồi một lượng vốn đáng kể để bổ sung nguồn lực cho hoạt động kinh doanh. Tuy nhiên, thương vụ cũng đồng nghĩa doanh nghiệp rời khỏi một tài sản đang có đóng góp đáng kể vào biên lợi nhuận.

Tiền mặt chưa tới 14 tỷ đồng, Kosy ôm gần 2.000 tỷ đồng nợ vay

Áp lực tái cơ cấu danh mục đầu tư diễn ra khi bảng cân đối kế toán của Kosy vẫn cho thấy quy mô vốn lớn đang nằm tại các dự án, trong khi nợ vay ở mức cao. Theo báo cáo tài chính hợp nhất soát xét bán niên 2026, tại ngày 30/6, tổng tài sản của Kosy đạt hơn 5.078,4 tỷ đồng, tăng 4,4% so với đầu năm. Trong đó, hàng tồn kho đạt gần 2.778,5 tỷ đồng, tương đương khoảng 55% tổng tài sản. Các khoản phải thu ngắn hạn cũng ở mức 758,2 tỷ đồng. Phần lớn hàng tồn kho tập trung tại các dự án bất động sản đang triển khai. Trong đó, Kosy Hà Nam có chi phí dở dang hơn 892 tỷ đồng; Khu đô thị số 11 tại Gia Sàng, Thái Nguyên khoảng 499,6 tỷ đồng; Kosy Bắc Giang còn hơn 272 tỷ đồng.

Một số dự án đã được triển khai trong thời gian dài. Kosy Bắc Giang có quy mô khoảng 23,3 ha, được khởi công từ năm 2018. Theo các thông tin doanh nghiệp công bố, tại dự án vẫn còn nhiều lô đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do chưa hoàn thành nghĩa vụ với Nhà nước. Dự án này cũng từng phát sinh vấn đề liên quan việc chuyển nhượng đất. Tại Thái Nguyên, Khu đô thị số 11 ở Gia Sàng có quy mô khoảng 19,6 ha, tổng mức đầu tư hơn 700 tỷ đồng. Dự án được giới thiệu từ năm 2020 nhưng đến nay mới hoàn thành một phần hạ tầng và tiếp tục kéo dài.

Trong khi một lượng vốn lớn đang nằm tại các dự án, quy mô tiền mặt của Kosy lại tương đối thấp. Cuối tháng 6, doanh nghiệp có khoảng 13,96 tỷ đồng tiền và tương đương tiền cùng hơn 20 tỷ đồng đầu tư tài chính ngắn hạn. Ở phía nguồn vốn, tổng nợ phải trả đạt gần 2.725,6 tỷ đồng, tăng khoảng 7,8% so với đầu năm. Riêng vay và nợ thuê tài chính gần 1.997,7 tỷ đồng, chiếm khoảng 73% tổng nợ phải trả, gồm khoảng 878 tỷ đồng nợ vay ngắn hạn và hơn 1.119 tỷ đồng nợ vay dài hạn.

Trong 6 tháng đầu năm, Kosy phát sinh khoảng 872,1 tỷ đồng khoản vay mới và trả gần 973,6 tỷ đồng nợ vay. Chi phí đi vay trong kỳ đạt khoảng 47,4 tỷ đồng, trong đó hơn 41,2 tỷ đồng được vốn hóa vào các dự án. Danh mục tín dụng của doanh nghiệp trải rộng từ bất động sản đến năng lượng. Tại Agribank - Chi nhánh Lai Châu, Kosy có các khoản vay phục vụ đầu tư Nhà máy thủy điện Nậm Pạc 1 và Nậm Pạc 2 với hạn mức lần lượt 343 tỷ đồng và 400 tỷ đồng. Tài sản bảo đảm chủ yếu gồm quyền thuê đất, quyền khai thác và các tài sản hình thành từ chính các dự án thủy điện.

Tại Agribank - Chi nhánh Hoàng Mai, doanh nghiệp có khoản vay hạn mức 250 tỷ đồng phục vụ Khu đô thị số 11, phường Gia Sàng, TP. Thái Nguyên, với lãi suất 10,5%/năm; cùng khoản vay hạn mức 500 tỷ đồng phục vụ dự án Kosy Hà Nam. Tài sản bảo đảm là tài sản hình thành trong tương lai tại các dự án. Trong khi đó, VietinBank - Chi nhánh Hòa Bình cấp cho Kosy hạn mức 400 tỷ đồng để đầu tư Tiểu khu đô thị số 16 tại Lào Cai. Kosy cũng có khoản vay 80 tỷ đồng tại MSB - Chi nhánh Vĩnh Phúc để mua 10 lô sàn văn phòng tại tầng 24 tòa ROX Tower, thuộc dự án Goldmark City tại số 136 Hồ Tùng Mậu, Hà Nội.

Dù áp lực tài chính còn lớn, kết quả kinh doanh nửa đầu năm 2026 ghi nhận sự cải thiện so với cùng kỳ. Cụ thể, doanh thu thuần đạt gần 722,7 tỷ đồng, tăng hơn 9%; lợi nhuận gộp đạt khoảng 96 tỷ đồng, tăng 20%. Lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh đạt 27,7 tỷ đồng, tăng khoảng 78%, trong khi lợi nhuận trước thuế đạt 24,1 tỷ đồng, hơn gấp đôi cùng kỳ. Sau thuế, Kosy ghi nhận gần 15,4 tỷ đồng lợi nhuận, tăng khoảng 121% so với cùng kỳ năm trước. Mảng bất động sản là một trong những động lực chính khi mang về khoảng 241 tỷ đồng doanh thu, gần gấp 3 lần cùng kỳ và đóng góp khoảng 57 tỷ đồng lợi nhuận gộp. Kosy đặt mục tiêu lợi nhuận sau thuế năm 2026 là 120 tỷ đồng. Như vậy, sau nửa đầu năm, doanh nghiệp mới thực hiện khoảng 12,8% kế hoạch.

Tuy nhiên, mức lợi nhuận này vẫn còn tương đối thấp so với quy mô vốn và nghĩa vụ tài chính. Riêng chi phí đi vay 47,4 tỷ đồng trong 6 tháng tương đương gần một nửa lợi nhuận gộp cùng kỳ. Dòng tiền kinh doanh là điểm tích cực hơn khi dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh đạt khoảng 97,1 tỷ đồng, cao gấp hơn 4 lần cùng kỳ. Ngược lại, dòng tiền từ hoạt động tài chính âm khoảng 61 tỷ đồng, chủ yếu do doanh nghiệp chi 828,6 tỷ đồng để trả nợ gốc trong khi tiền thu từ vay mới đạt khoảng 767,6 tỷ đồng.

Theo thông tin Kosy công bố, một số dự án bất động sản đang triển khai dự kiến từ đầu năm 2027 mới có thể mang lại thêm nguồn thu và dòng tiền đáng kể. Trong thời gian chờ các dự án tạo tiền, doanh nghiệp đang xây dựng phương án cân đối dòng tiền để thực hiện nghĩa vụ với tổ chức tín dụng, công ty chứng khoán, đối tác và các bên liên quan. Kosy đồng thời đề nghị các công ty chứng khoán xem xét giãn, cơ cấu hoặc thống nhất phương án xử lý nghĩa vụ tài chính phù hợp với tiến độ dòng tiền thực tế.

Giảm sàn 13 phiên liên tiếp, giải chấp lan tới nhóm lãnh đạo

Bài toán dòng tiền của Kosy càng được chú ý trong bối cảnh cổ phiếu KOS đang trải qua chuỗi lao dốc kéo dài trên thị trường. Tính đến hết phiên 7/10, mã này đã ghi nhận 13 phiên giảm sàn liên tiếp, kéo thị giá từ 30.050 đồng/cổ phiếu trước khi chuỗi giảm bắt đầu xuống còn 11.900 đồng/cổ phiếu, tương đương mức giảm hơn 60%. Riêng phiên 7/10, KOS tiếp tục mất 6,67%, đóng cửa tại mức giá sàn 11.900 đồng/cổ phiếu, cũng là vùng thấp nhất trong 52 tuần. So với 1 năm trước, thị giá cổ phiếu đã giảm gần 70%, trong khi mức cao nhất 52 tuần từng đạt 39.400 đồng/cổ phiếu. Đáng chú ý, áp lực bán vẫn ở mức lớn trong khi thanh khoản suy yếu. Phiên 7/10 chỉ có khoảng 53.600 cổ phiếu KOS được giao dịch, tương ứng giá trị khoảng 0,64 tỷ đồng. Trước đó, đến hết phiên sáng 6/10, lượng khớp lệnh chỉ khoảng 70.000 cổ phiếu, trong khi hơn 34,3 triệu đơn vị chờ bán tại giá sàn.

Trước diễn biến bất thường của cổ phiếu, Kosy đã nhiều lần gửi văn bản giải trình tới HoSE. Trong văn bản ngày 2/10, doanh nghiệp cho biết một số công ty chứng khoán hạ tỷ lệ cấp margin đối với KOS và thực hiện giải chấp, khiến lượng cổ phiếu đưa ra bán gia tăng. Kosy đồng thời khẳng định hoạt động bất động sản, năng lượng tái tạo và vận hành các dự án vẫn diễn ra theo kế hoạch, không phát sinh biến động bất thường từ nội tại doanh nghiệp ảnh hưởng đến giá cổ phiếu. Các công bố sau đó cho thấy hoạt động giải chấp đã xuất hiện tại tài khoản của lãnh đạo và các bên liên quan. Trong giai đoạn từ ngày 30/9 đến 6/10, ông Nguyễn Việt Cường - Chủ tịch HĐQT Kosy bị công ty chứng khoán bán giải chấp 810 cổ phiếu KOS. Công ty TNHH Đầu tư Địa ốc Kosy cũng bị bán giải chấp 8.000 cổ phiếu, trong khi Công ty CP Đầu tư Leo Regulus bị bán giải chấp 4.500 cổ phiếu. Áp lực bán chưa dừng lại ở các giao dịch đã thực hiện. Ngày 5/10, Chứng khoán Capital tiếp tục đặt bán 565.000 cổ phiếu KOS của bà Nguyễn Thị Hằng - Phó Chủ tịch HĐQT và 590.000 cổ phiếu của bà Nguyễn Thị Phương Thảo - Phó Tổng giám đốc. Tuy nhiên, cả hai lệnh đều không khớp.