IPO lớn nhất lịch sử sẽ không bán tên lửa, mà bán AI

SpaceX đang hướng tới mức định giá tối thiểu 1.800 tỷ USD và có thể huy động tới 75 tỷ USD trong đợt IPO dự kiến diễn ra trong tháng 6. Nếu thành công, đây sẽ là thương vụ IPO lớn nhất lịch sử thị trường tài chính toàn cầu. Tuy nhiên, điều đáng chú ý không chỉ nằm ở quy mô vốn hóa hay số tiền huy động.

Hồ sơ gửi nhà đầu tư cho thấy SpaceX đang thay đổi đáng kể câu chuyện tăng trưởng trước thời điểm lên sàn, từ một công ty tên lửa và internet vệ tinh trở thành doanh nghiệp hạ tầng AI quy mô toàn cầu. Theo Bloomberg, SpaceX hiện hướng tới mức định giá tối thiểu 1.800 tỷ USD, thấp hơn mục tiêu trên 2.000 tỷ USD từng được đề cập hồi tháng 4 sau các cuộc tham vấn với nhà đầu tư và đơn vị tư vấn.

Dù vậy, nếu hoàn tất IPO với quy mô huy động vốn lên tới 75 tỷ USD như kế hoạch, đây vẫn sẽ là thương vụ phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng lớn nhất lịch sử, vượt xa nhiều đợt niêm yết từng tạo dấu ấn trên Phố Wall.

Điểm khác biệt nằm ở chiến lược phát triển mới của doanh nghiệp. Trong nhiều năm, SpaceX được biết đến như công ty tiên phong trong lĩnh vực tên lửa tái sử dụng và hệ thống internet vệ tinh Starlink. Đây cũng là hai động lực chính giúp doanh nghiệp tăng trưởng mạnh và trở thành một trong những công ty tư nhân giá trị nhất thế giới.

Tuy nhiên, hồ sơ chào bán gửi nhà đầu tư ngày 20/5 cho thấy SpaceX đang mở rộng tham vọng sang một lĩnh vực lớn hơn nhiều: hạ tầng AI. Theo Bloomberg, doanh nghiệp đang hướng tới việc phát triển các trung tâm dữ liệu ngoài quỹ đạo và tham gia vào thị trường hạ tầng, dịch vụ AI có quy mô ước tính lên tới 28.500 tỷ USD.

Động thái này diễn ra chỉ vài tháng sau khi SpaceX hoàn tất thương vụ mua lại xAI, công ty trí tuệ nhân tạo do Elon Musk sáng lập và đang sở hữu chatbot Grok cùng nền tảng mạng xã hội X. Bloomberg cho biết thương vụ sáp nhập này từng giúp SpaceX được định giá khoảng 1.000 tỷ USD, trong khi xAI được định giá khoảng 250 tỷ USD vào thời điểm công bố.

Việc tích hợp xAI vào hệ sinh thái SpaceX cho thấy Elon Musk không còn xem AI là một lĩnh vực bổ trợ. Thay vào đó, AI đang trở thành một phần trong chiến lược phát triển dài hạn của tập đoàn. Nhìn từ góc độ thị trường vốn, đây cũng là lý do khiến SpaceX nhận được sự quan tâm đặc biệt của giới đầu tư toàn cầu.

Thời điểm IPO diễn ra đúng lúc Phố Wall đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới được dẫn dắt bởi AI. Nhiều doanh nghiệp liên quan đến hạ tầng trí tuệ nhân tạo, bán dẫn và trung tâm dữ liệu đã trở thành tâm điểm của dòng tiền toàn cầu trong hơn một năm qua.

Nếu SpaceX thành công, thương vụ này không chỉ đánh dấu một cột mốc mới của ngành vũ trụ mà còn có thể mở đầu cho làn sóng IPO công nghệ và AI lớn nhất kể từ sau giai đoạn bùng nổ SPAC năm 2021.

Theo Bloomberg, quá trình tiếp thị chính thức cho IPO có thể bắt đầu từ ngày 4/6 và chốt giá ngay trong tuần tiếp theo. Goldman Sachs, Morgan Stanley, Bank of America, Citigroup và JPMorgan Chase nằm trong nhóm các ngân hàng dẫn dắt thương vụ.

Với doanh thu đạt 18,7 tỷ USD trong năm 2025, tăng từ 14 tỷ USD một năm trước đó, SpaceX tiếp tục duy trì tốc độ mở rộng nhanh. Tuy nhiên, công ty cũng ghi nhận khoản lỗ 4,94 tỷ USD trong năm ngoái, cho thấy doanh nghiệp vẫn đang ưu tiên tăng trưởng và đầu tư quy mô lớn thay vì tối đa hóa lợi nhuận ngắn hạn.

Điều đó cũng phản ánh kỳ vọng của nhà đầu tư đối với SpaceX. Ở mức định giá 1.800 tỷ USD, thị trường không còn định giá doanh nghiệp dựa trên hoạt động phóng tên lửa hay internet vệ tinh đơn thuần. Phần lớn giá trị đang được đặt cược vào khả năng SpaceX trở thành một mắt xích quan trọng trong hạ tầng AI toàn cầu của thập kỷ tới.