HSC vay thêm 6.000 tỷ đồng, nhóm chứng khoán đang chuẩn bị điều gì?

CTCP Chứng khoán TP.HCM (HSC - HoSE: HCM) vừa tiếp tục mở rộng quy mô vay vốn khi thông qua hạn mức tín dụng 6.000 tỷ đồng tại ACB, chỉ ít lâu sau khi phê duyệt hạn mức tối đa 10.000 tỷ đồng tại BIDV. Động thái liên tiếp mở “room vốn” quy mô lớn đang cho thấy một xu hướng đáng chú ý: các công ty chứng khoán đang bước vào cuộc đua tăng đòn bẩy và chuẩn bị nguồn lực cho một chu kỳ giao dịch lớn hơn của thị trường.

Theo nghị quyết HĐQT, khoản tín dụng tại ACB có thời hạn tối đa 18 tháng với mục đích khá đa dạng, từ đầu tư trái phiếu Chính phủ, trái phiếu tổ chức tín dụng tới bổ sung vốn cho hoạt động cho vay ký quỹ và vốn lưu động. Tài sản đảm bảo chủ yếu là giấy tờ có giá và trái phiếu Chính phủ.

Điểm đáng chú ý là dòng vốn huy động lần này không chỉ phục vụ margin như giai đoạn thị trường sôi động trước đây. HSC đang mở rộng khả năng tham gia sâu hơn vào thị trường trái phiếu và các hoạt động kinh doanh vốn quy mô lớn. Đây là xu hướng đang xuất hiện ngày càng rõ ở nhiều công ty chứng khoán sau khi mặt bằng lãi suất bắt đầu ổn định hơn và thanh khoản thị trường cải thiện.

Việc sử dụng hạn mức tín dụng lớn để đầu tư trái phiếu Chính phủ cũng phản ánh một thay đổi trong chiến lược kinh doanh của khối công ty chứng khoán. Khi lợi suất trái phiếu vẫn duy trì ở vùng tương đối hấp dẫn, các CTCK có xu hướng tận dụng nguồn vốn chi phí thấp từ ngân hàng để gia tăng lợi nhuận trên bảng cân đối tài sản thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào doanh thu môi giới.

Ở góc độ khác, quy mô các khoản vay hiện nay cũng cho thấy nhu cầu vốn của ngành chứng khoán đang tăng rất nhanh. Không chỉ HSC, hàng loạt công ty chứng khoán thời gian qua đều tăng vốn hoặc mở rộng hạn mức vay với quy mô lớn. VPS đã nâng vốn điều lệ lên hơn 24.000 tỷ đồng chỉ sau vài tháng, trong khi nhiều công ty khác như HDS, BSC hay LPBank Securities cũng đồng loạt đẩy mạnh huy động vốn.

Điều này cho thấy thị trường đang bước vào một giai đoạn cạnh tranh mới. Nếu giai đoạn trước cuộc đua chủ yếu xoay quanh thị phần môi giới và margin, thì hiện tại trọng tâm đang dịch chuyển sang năng lực vốn. Các công ty chứng khoán cần bảng cân đối lớn hơn để tham gia tự doanh, trái phiếu, ngân hàng đầu tư và chuẩn bị cho kỳ vọng nâng hạng thị trường.

Một điểm đáng chú ý khác là sự quay trở lại mạnh hơn của kênh tín dụng ngân hàng với nhóm công ty chứng khoán. Trong giai đoạn thanh khoản căng thẳng trước đây, việc tiếp cận vốn lớn không hề dễ dàng. Nhưng hiện tại, các ngân hàng dường như đang cởi mở hơn với các khoản vay có tài sản đảm bảo bằng giấy tờ có giá và trái phiếu Chính phủ.

Dù vậy, việc các công ty chứng khoán liên tục mở rộng đòn bẩy tài chính cũng đồng nghĩa mức độ cạnh tranh trên thị trường sẽ tăng lên đáng kể. Khi dòng vốn lớn cùng lúc đổ vào margin, tự doanh và trái phiếu, áp lực tìm kiếm lợi nhuận đủ lớn để bù chi phí vốn sẽ ngày càng rõ hơn nếu thanh khoản thị trường không cải thiện tương ứng.

Ở góc độ tích cực, việc các công ty chứng khoán mạnh tay huy động vốn thường xuất hiện trước các chu kỳ thanh khoản lớn của thị trường. Nhưng ở chiều ngược lại, điều này cũng phản ánh một thực tế khác: cuộc chơi trên thị trường chứng khoán hiện không còn thuộc về những công ty có thị phần lớn nhất, mà đang dần chuyển sang nhóm có khả năng huy động vốn mạnh nhất.