GDP quý I đạt 7,83%, Bộ Tài chính vẫn quyết giữ mục tiêu tăng trưởng 10%

Bộ Tài chính khẳng định không điều chỉnh mục tiêu tăng trưởng năm 2026, dù GDP quý I chỉ đạt khoảng 7,83%, thấp hơn kịch bản đề ra 8–9,1%. Theo ông Nguyễn Đức Chi, Thứ trưởng Bộ Tài chính, cơ quan này đang xây dựng kịch bản mới nhằm giữ vững mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Mức tăng 7,83% của quý I vẫn cao hơn cùng kỳ năm 2025 (7,07%), song khoảng cách so với mục tiêu đặt ra cho thấy áp lực điều hành đang gia tăng. Đại diện Bộ Tài chính cho biết nguyên nhân chủ yếu đến từ việc phải ưu tiên nguồn lực ứng phó với các cú sốc bên ngoài, đặc biệt là yếu tố địa chính trị.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng trên 10% cả năm, nền kinh tế buộc phải tăng tốc mạnh trong các quý còn lại. Theo bà Đỗ Thị Ngọc, Phó Cục trưởng Cục Thống kê, GDP quý II cần đạt 10,5%, quý III khoảng 10,6% và quý IV lên tới 10,74% – mức tăng trưởng mang tính “kỷ lục” trong nhiều năm.

Động lực tăng trưởng được đặt vào khu vực công nghiệp – xây dựng với mục tiêu tăng trên 12%, trong khi khu vực dịch vụ và nông nghiệp phải duy trì ổn định. Đây là bài toán lớn trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu còn nhiều biến động.

Về ngân sách, tổng thu quý I đạt 829,4 nghìn tỷ đồng, tương đương 32,8% dự toán và tăng 11,4% so với cùng kỳ. Trong đó, thu nội địa đạt 740,7 nghìn tỷ đồng (+12,5%), thu từ xuất nhập khẩu đạt 77,4 nghìn tỷ đồng (+7,6%), trong khi thu từ dầu thô giảm 15,8% xuống 11,2 nghìn tỷ đồng.

Ở chiều chi, ngân sách đã giải ngân 530,1 nghìn tỷ đồng, bằng 16,8% dự toán và tăng mạnh 23,1% so với cùng kỳ. Đáng chú ý, chi đầu tư phát triển tăng tới 44,6%, cho thấy nỗ lực thúc đẩy tăng trưởng thông qua đầu tư công.

Tuy nhiên, tiến độ giải ngân đầu tư công vẫn còn chậm so với kỳ vọng. Tính đến hết tháng 3/2026, tổng giải ngân đạt khoảng 110.000 tỷ đồng, tương đương 11% kế hoạch Thủ tướng giao cho thấy dư địa tăng tốc vẫn còn lớn trong các quý tới.

Trong bối cảnh đó, Bộ Tài chính đã đề xuất hàng loạt giải pháp tài khóa để hỗ trợ nền kinh tế. Các công cụ như điều chỉnh thuế bảo vệ môi trường, thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu và hàng thiết yếu đã được sử dụng nhằm ổn định giá cả.

Theo ông Nguyễn Đức Chi, nếu không có các biện pháp can thiệp kịp thời, giá xăng dầu có thể biến động mạnh hơn, gây áp lực lớn lên lạm phát và đời sống người dân.

Bên cạnh đó, hoạt động doanh nghiệp ghi nhận tín hiệu tích cực khi hơn 91.000 doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động trong quý I, cao hơn số rút lui khỏi thị trường (88.500 doanh nghiệp). Tổng vốn đăng ký bổ sung đạt gần 568.000 tỷ đồng, tăng gần 14% so với cùng kỳ.

Tổng thể, mục tiêu tăng trưởng trên 10% đang đặt ra áp lực lớn chưa từng có lên điều hành chính sách. Khi dư địa không còn nhiều, khả năng phối hợp hiệu quả giữa tài khóa và tiền tệ, cùng với việc đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, sẽ quyết định khả năng hoàn thành mục tiêu năm 2026.