9.214 tỷ đồng cho sân bay chưa từng có: Vân Phong sẽ 'nổi' trên mặt nước biển Khánh Hòa

Công ty CP Tập đoàn Mặt Trời (Sun Group) vừa có văn bản gửi Bộ Xây dựng, Cục Hàng không Việt Nam, UBND tỉnh Quảng Ngãi và UBND tỉnh Khánh Hòa, đề nghị xem xét, chấp thuận chủ trương tiếp nhận hỗ trợ bằng sản phẩm là hồ sơ quy hoạch chi tiết Cảng hàng không Vân Phong.

Sân bay cấp 4E xây hoàn toàn trên mặt nước, công suất tăng dần đến 2,5 triệu khách/năm

Theo doanh nghiệp, việc nghiên cứu, phát triển hạ tầng hàng không tại Vân Phong có ý nghĩa quan trọng đối với thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, tăng cường kết nối liên vùng và khai thác tiềm năng du lịch của địa phương. Sun Group cam kết việc hỗ trợ lập hồ sơ quy hoạch được thực hiện trên tinh thần tự nguyện, không kèm điều kiện, không vụ lợi và không ảnh hưởng đến lợi ích hợp pháp của Nhà nước, nhân dân; quá trình triển khai bảo đảm công khai, minh bạch, đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả.

Trong trường hợp được chấp thuận chủ trương tiếp nhận tài trợ, doanh nghiệp kiến nghị Bộ Xây dựng hướng dẫn về đề cương, yêu cầu kỹ thuật, trình tự phối hợp, hoàn thiện và bàn giao sản phẩm hỗ trợ theo quy định, đồng thời chỉ đạo các cơ quan liên quan phối hợp triển khai sau khi chủ trương được thông qua.

Đây không phải lần đầu Sun Group tham gia nghiên cứu, tài trợ quy hoạch sân bay. Tập đoàn này cũng từng được các địa phương và Bộ Xây dựng "chọn mặt gửi vàng" cho các dự án sân bay Phan Thiết, Côn Đảo, Rạch Giá, và đã đề xuất đầu tư sân bay Phú Quốc giai đoạn 2 theo phương thức PPP, hợp đồng BOT.

Theo Quyết định số 1140/QĐ-BXD của Bộ Xây dựng về phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Cảng hàng không Vân Phong nằm trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa, được định hướng là cảng hàng không quốc tế, cấp sân bay 4E. Đến năm 2030, sân bay dự kiến đạt công suất thiết kế khoảng 1,5 triệu hành khách/năm, diện tích đất quy hoạch khoảng 497,1ha, chi phí đầu tư ước tính 9.214 tỷ đồng; tầm nhìn đến năm 2050, công suất dự kiến tăng lên khoảng 2,5 triệu hành khách/năm.

Vị trí dự kiến xây dựng tại xã Vạn Thắng, huyện Vạn Ninh, cách trung tâm Nha Trang khoảng 65km. Khu vực quy hoạch nằm hoàn toàn trên vùng mặt nước ven bờ, tiếp giáp biển, không có dân cư, rừng bảo hộ, rừng ngập mặn hay di tích lịch sử. Nếu được triển khai theo phương án này, đây sẽ là sân bay đầu tiên tại Việt Nam xây dựng hoàn toàn trên mặt nước - một mô hình hạ tầng hàng không hoàn toàn mới ở trong nước, dù đã có tiền lệ thành công ở một số nước khác.

Dự án phù hợp với Quy hoạch chung xây dựng Khu kinh tế Vân Phong đến năm 2040, tầm nhìn 2050 đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh tại Quyết định số 298/QĐ-TTg ngày 27/3/2023, cũng như quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của huyện Vạn Ninh được UBND tỉnh Khánh Hòa phê duyệt tháng 3/2024.

Hành trình đề xuất kéo dài nhiều năm, con số vốn đầu tư thay đổi qua từng giai đoạn

Ý tưởng xây sân bay tại Khu kinh tế Vân Phong đã được đề cập từ nhiều năm trước, với các con số thay đổi qua từng lần đề xuất: tháng 12/2023, UBND tỉnh Khánh Hòa từng trình đề án quy hoạch với công suất 2,5 triệu khách/năm, 9 vị trí đỗ máy bay, đường băng dài 3.050m, quy mô 500-550ha. Có thời điểm tỉnh cũng đề xuất 3 phương án đầu tư PPP với tổng mức đầu tư giai đoạn đầu khoảng 7.892-7.900 tỷ đồng (chưa gồm lãi vay). Đến tháng 4/2026, Bộ Xây dựng chính thức trình Thủ tướng Chính phủ đề cương điều chỉnh quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc, trong đó bổ sung Cảng hàng không Vân Phong (cùng Cảng hàng không Măng Đen tại Quảng Ngãi, vốn đầu tư khoảng 4.933 tỷ đồng, 350ha) với các thông số diện tích 497,1ha và vốn đầu tư 9.214 tỷ đồng - các con số này được giữ ổn định cho đến thông tin mới nhất.

Mục tiêu của dự án là hình thành cửa ngõ giao thông hàng không quan trọng của vùng Nam Trung Bộ và Tây Nguyên, tạo động lực mới cho khu vực Vân Phong - nơi đang được định hướng trở thành trung tâm kinh tế biển và logistics. Nếu được bổ sung vào quy hoạch, đến năm 2030 cả nước sẽ có 33 cảng hàng không với tổng công suất khoảng 297 triệu hành khách/năm.