Phía Đông Nam Thái Nguyên sắp có thêm một phường mới

Chuẩn bị bước chuyển từ xã lên phường mới tại Thái Nguyên

Thái Nguyên đang tiếp tục hoàn thiện kế hoạch đưa 8 xã đủ điều kiện lên phường, qua đó mở rộng hệ thống đô thị và bổ sung thêm các tiêu chí trong lộ trình hướng tới mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Trong nhóm này, Võ Nhai là địa phương có đặc điểm riêng khi vừa sở hữu không gian phát triển rộng, vừa có nhiều lợi thế về du lịch sinh thái, văn hóa và nông nghiệp.

Sau khi Thái Nguyên sáp nhập cùng Bắc Kạn, xã Võ Nhai hiện nay nằm ở phía Đông Nam tỉnh, được thành lập trên cơ sở hợp nhất xã Lâu Thượng, xã Phú Thượng và thị trấn Đình Cả cũ.

Địa phương hiện có diện tích tự nhiên 99,78 km2, dân số hơn 17.500 người. Thành phần dân cư khá đa dạng, trong đó người Kinh chiếm 36,7%; người Nùng 16,5%; Dao 14%; Tày 11,5%; Mông 7%; các dân tộc khác chiếm 14,3%.

Địa hình Võ Nhai chủ yếu được hình thành bởi các thung lũng chạy dọc theo Quốc lộ 1B, hai bên là các dãy núi cao xen kẽ khe, suối. Hệ thống giao thông, thủy lợi và điện lưới tạo điều kiện cho địa phương tiếp tục phát triển nông, lâm nghiệp và du lịch.

Trong đề án thành lập phường Võ Nhai, địa phương đã thực hiện bước đầu bằng việc sắp xếp các xóm thành 12 đơn vị mới. Theo phương án sau khi chuyển thành phường, địa bàn dự kiến có 10 tổ dân phố và 2 xóm.

Việc Võ Nhai nằm trong nhóm địa phương dự kiến lên phường cũng phù hợp với quá trình Thái Nguyên mở rộng không gian đô thị sang những khu vực đã có nền tảng hạ tầng, dân cư và kinh tế - xã hội tương đối ổn định.

Đối với Võ Nhai, bước chuyển hành chính còn gắn với yêu cầu tổ chức lại không gian phát triển, đặc biệt là khai thác tốt hơn các lợi thế về du lịch và dịch vụ.

Những năm gần đây, du lịch đã dần trở thành một trong những lĩnh vực được địa phương chú trọng. Nổi bật là Khu du lịch hang Phượng Hoàng - suối Mỏ Gà, một trong những điểm đến quen thuộc của du khách tại Thái Nguyên vào mùa hè. Trong cao điểm tháng 5 và tháng 6, khu du lịch đón khoảng 800-900 lượt khách mỗi ngày.

Bên cạnh hang Phượng Hoàng - suối Mỏ Gà, Võ Nhai còn có hồ Quán Chẽ, di chỉ khảo cổ học Mái đá Ngườm cùng nhiều di tích, danh thắng và lễ hội truyền thống.

Đây là cơ sở để địa phương phát triển các sản phẩm du lịch sinh thái, cộng đồng, khám phá hang động và du lịch gắn với văn hóa bản địa.

Du lịch và ngân sách tạo thêm nền tảng cho giai đoạn mới

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Võ Nhai tổ chức Chương trình khai mạc Mùa du lịch Võ Nhai lần thứ I với chủ đề “Võ Nhai - Nơi hội tụ văn hóa và thiên nhiên”, thu hút hơn 2.000 lượt khách tham quan các không gian văn hóa.

Riêng Khu du lịch sinh thái hang Phượng Hoàng - suối Mỏ Gà và Điểm du lịch cộng đồng xóm Mỏ Gà đón khoảng 7.143 lượt khách, doanh thu gần 896 triệu đồng.

Một số hoạt động khác như Lễ hội đình Mỏ Gà, Lễ hội “Võ Nhai mùa na chín” kết hợp trải nghiệm thu hoạch na tại vườn cũng được tổ chức nhằm tăng thêm sản phẩm cho du lịch địa phương.

Người dân tại khu vực hang Phượng Hoàng - suối Mỏ Gà đã tham gia phát triển du lịch cộng đồng thông qua cải tạo nhà ở, xây dựng homestay, chỉnh trang cảnh quan và giữ gìn môi trường.

Theo định hướng của xã, Võ Nhai tập trung vào 4 nhóm sản phẩm gồm du lịch tâm linh, lịch sử về nguồn; du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng; du lịch cộng đồng, nông thôn gắn với văn hóa trà; và du lịch khám phá hang động.

Địa phương cũng xác định tiếp tục quảng bá hình ảnh, hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã nâng chất lượng dịch vụ và hoàn thiện hạ tầng tại các điểm du lịch.

Đây là một trong những hướng phát triển phù hợp với lợi thế của khu vực phía Đông Nam Thái Nguyên, nơi có nhiều tài nguyên tự nhiên nhưng mật độ đô thị hóa còn thấp hơn các vùng trung tâm.

Song song với du lịch, nguồn lực ngân sách cũng là một trong những yếu tố được Võ Nhai tập trung trong năm 2026. Xã được giao tổng thu ngân sách hơn 23,3 tỷ đồng, trong đó thu từ tiền sử dụng đất hơn 6,5 tỷ đồng, các nguồn thu khác trên 17,8 tỷ đồng.

Ngay từ đầu năm, địa phương đã rà soát từng nguồn thu, xây dựng kế hoạch chống thất thu và phân công trách nhiệm cụ thể trong quá trình thực hiện.

Tính đến ngày 30/6/2026, tổng thu ngân sách của xã đạt trên 17,7 tỷ đồng, tương đương 73% kế hoạch năm. Nguồn thu này tạo thêm điều kiện để chính quyền chủ động hơn trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an sinh và đầu tư hạ tầng thiết yếu.

Trong bối cảnh Thái Nguyên đang đẩy nhanh lộ trình nâng thêm các xã lên phường, khả năng cân đối nguồn lực, chất lượng hạ tầng và mức độ chuyển dịch cơ cấu kinh tế là những yếu tố có ý nghĩa trực tiếp đối với quá trình đô thị hóa.

Với Võ Nhai, hướng phát triển hiện nay không dựa chủ yếu vào công nghiệp như nhiều khu vực khác của Thái Nguyên, mà tập trung nhiều hơn vào du lịch, dịch vụ, nông - lâm nghiệp và khai thác các giá trị văn hóa bản địa.

Việc trở thành phường, nếu được hoàn tất theo lộ trình, sẽ mở ra yêu cầu mới về quản lý không gian, đầu tư hạ tầng và phát triển dịch vụ đô thị.