Ông Trần Hùng Huy cảnh báo: Dồn vốn ngân hàng cho cao tốc Bắc - Nam là quá tải

Ông Trần Hùng Huy, Chủ tịch Ngân hàng Thương mại Cổ phần Á Châu (mã chứng khoán: ACB), vừa đưa ra cảnh báo về bài toán vốn cho các dự án hạ tầng quy mô lớn, trong đó có dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam với tổng mức đầu tư ước tính khoảng 67 tỷ USD. Theo ông, việc tiếp tục dồn phần lớn nguồn lực vào hệ thống ngân hàng sẽ tạo áp lực quá tải và tiềm ẩn rủi ro đối với ổn định tài chính.

Chủ tịch ACB cho rằng trong nhiều năm qua, các dự án lớn tại Việt Nam chủ yếu dựa vào vốn vay ngân hàng, khiến hệ thống tín dụng phải gánh vai trò cung ứng vốn trung và dài hạn vượt quá khả năng. Trong bối cảnh nền kinh tế hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, nhu cầu vốn sẽ còn gia tăng mạnh, làm thu hẹp dư địa cấp tín dụng và gia tăng áp lực lên các chỉ tiêu an toàn vốn.

Theo ước tính của Bộ Tài chính, để đạt mức tăng trưởng GDP từ 10% trở lên trong giai đoạn 2026–2030, tổng nhu cầu vốn đầu tư có thể lên tới 1.400 tỷ USD, tương đương khoảng 280 tỷ USD mỗi năm. Với quy mô này, ông Huy nhấn mạnh hệ thống ngân hàng nội địa khó có thể đáp ứng nếu không có sự tham gia của các nguồn vốn khác, đặc biệt là vốn dài hạn từ bên ngoài.

Từ thực tế đó, ông đề xuất Chính phủ cần xây dựng cơ cấu vốn hỗn hợp, kết hợp giữa tín dụng ngân hàng và dòng vốn cổ phần quốc tế. Cách tiếp cận này không chỉ giúp giảm tải cho hệ thống ngân hàng mà còn nâng cao tính linh hoạt và bền vững trong huy động vốn cho các dự án hạ tầng chiến lược.

Bên cạnh đó, ông Huy cũng đề cập đến diễn biến lãi suất trong thời gian qua. Việc lãi suất có thời điểm lên tới 10%/năm được xem là tín hiệu không bền vững, bởi chi phí vốn cao sẽ làm suy giảm hiệu quả đầu tư của nền kinh tế thực. Do đó, việc phát triển các kênh huy động vốn dài hạn với chi phí hợp lý là yêu cầu cấp thiết.

Cùng quan điểm, ông Lê Quang Trung, Giám đốc khối nguồn vốn và ngoại hối Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quốc tế Việt Nam (mã chứng khoán: VIB), cho biết các ngân hàng sẵn sàng tham gia tài trợ cho các dự án hạ tầng lớn. Tuy nhiên, với quy mô vốn rất lớn, mỗi tổ chức tín dụng chỉ có thể tham gia một phần, thay vì gánh toàn bộ nhu cầu tài chính.

Ông Trung nhấn mạnh, để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, đầu tư công sẽ đóng vai trò dẫn dắt, trong đó hạ tầng là nền tảng quan trọng. Việc phát triển hạ tầng không chỉ thúc đẩy sản xuất mà còn tạo điều kiện để Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Từ góc nhìn quốc tế, ông Brook Taylor, Tổng giám đốc điều hành và Quản lý quỹ của VinaCapital, nhận định mục tiêu tăng trưởng GDP 10% của Việt Nam trong năm 2026 là thách thức. Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, mức tăng trưởng khoảng 7% được xem là khả thi hơn, dù vẫn là kết quả tích cực so với trung bình dài hạn.

Những đánh giá này cho thấy bài toán vốn cho các dự án hạ tầng quy mô lớn đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về đa dạng hóa nguồn lực tài chính. Việc giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng và mở rộng kênh huy động vốn sẽ là yếu tố quan trọng để đảm bảo an toàn hệ thống và duy trì đà tăng trưởng trong dài hạn.