Nông dân An Giang biến đất trống, rơm rạ thành nguồn thu hàng chục triệu đồng

Nông dân trồng rau thu lãi gần 90 triệu đồng mỗi năm

Tại xã Đông Hòa, nhiều hộ nông dân đã cải tạo những khoảng đất quanh nhà, bờ ao, bờ vuông và đất xen kẽ trong khu dân cư để trồng rau màu. Những diện tích trước đây chưa được khai thác hiệu quả nay được lên liếp, bố trí sản xuất các loại rau ngắn ngày như rau muống, cải, mồng tơi và rau dền.

Ưu điểm của mô hình là không đòi hỏi diện tích lớn, thời gian thu hoạch ngắn và có thể luân canh nhiều vụ trong năm. Người trồng cũng tận dụng được lao động gia đình, chủ động bố trí sản xuất theo điều kiện nguồn nước và nhu cầu tiêu thụ tại địa phương.

Theo ông Mạc Văn Tiện, Chủ tịch Hội Nông dân xã Đông Hòa, mô hình trồng rau màu hiện được triển khai tại 4 ấp. Hội thường xuyên vận động người dân cải tạo đất trống quanh nhà, bờ ao, bờ vuông để sản xuất, thay vì bỏ hoang.

Riêng tại ấp 9 Xáng, hiện có khoảng 20 hộ tham gia trồng rau màu. Trong đó, có 1 gia đình tận dụng được khoảng 600m2 đất để luân phiên trồng nhiều loại rau khác nhau.

Nhờ lựa chọn các giống rau có thời gian sinh trưởng ngắn, gia đình đã duy trì trung bình một vụ thu hoạch mỗi tháng, tương đương khoảng 12 vụ mỗi năm. Sau khi trừ chi phí hạt giống, phân bón và các khoản đầu tư sản xuất, lợi nhuận đạt gần 90 triệu đồng/năm.

Theo người trong nhà chia sẻ, việc trồng luân phiên nhiều loại rau giúp gia đình duy trì nguồn thu tương đối đều qua các tháng, đồng thời hạn chế tình trạng đất bỏ trống giữa các vụ.

Biến rơm rạ sau thu hoạch thành nguồn thu từ nấm và phân hữu cơ

Bên cạnh khai thác đất trống, việc tận dụng phụ phẩm nông nghiệp cũng đang được An Giang triển khai nhằm tạo thêm giá trị từ hoạt động sản xuất lúa.

Rơm rạ sau thu hoạch vốn có thể được bán cho thương lái hoặc sử dụng trong sản xuất nông nghiệp. Tuy nhiên, đầu ra của loại phụ phẩm này còn phụ thuộc nhiều vào mùa vụ, thời tiết và điều kiện vận chuyển.

Trong vụ đông xuân, thời tiết khô ráo giúp việc thu gom, bảo quản và tiêu thụ rơm thuận lợi hơn. Ngược lại, vào vụ hè thu, quá trình thu gom gặp nhiều khó khăn, nhất là tại những khu vực ruộng xa, đường vận chuyển không thuận tiện.

Với giá bán khoảng 25.000–30.000 đồng/cuộn, rơm có thể mang lại nguồn thu bổ sung cho người trồng lúa. Tuy nhiên, tại những nơi khó thu gom, một số nông dân vẫn phải đốt rơm trên đồng do không có phương án xử lý phù hợp.

Để giải quyết vấn đề này, Trung tâm Khuyến nông tỉnh An Giang phối hợp với các địa phương triển khai mô hình quản lý rơm rạ tuần hoàn, kết hợp trồng nấm rơm và tận dụng phụ phẩm sau trồng nấm để sản xuất phân hữu cơ compost.

Tại xã Châu Phú, mô hình được thực hiện trên diện tích 1.500m2. Kết quả ghi nhận tại một hộ tham gia cho thấy, sản lượng thu hoạch ban đầu đạt khoảng 650kg nấm rơm tươi, với giá bán bình quân 60.000 đồng/kg, tương ứng doanh thu 39 triệu đồng.

Ngoài nguồn thu từ nấm, phần giá thể sau sản xuất tiếp tục được tận dụng để làm phân hữu cơ compost, mang lại thêm khoảng 8 triệu đồng. Như vậy, tổng doanh thu từ nấm và giá thể compost đạt khoảng 47 triệu đồng, chưa trừ các chi phí sản xuất.

Việc kết hợp trồng nấm và xử lý phụ phẩm không chỉ tạo thêm sản phẩm từ rơm rạ mà còn góp phần hạn chế tình trạng đốt đồng, đồng thời bổ sung nguồn phân hữu cơ phục vụ sản xuất.