NHNN sửa loạt quy định về tăng vốn, mua cổ phần và sáp nhập ngân hàng

Cụ thể, Ngân hàng Nhà nước vừa ban hành Thông tư 11/2026/TT-NHNN, sửa đổi hàng loạt quy định liên quan đến tăng vốn, mua bán cổ phần, sáp nhập và thủ tục hành chính trong lĩnh vực ngân hàng. Động thái này được đánh giá sẽ tác động trực tiếp tới quá trình tái cơ cấu, huy động vốn ngoại và mở rộng hoạt động của các tổ chức tín dụng trong giai đoạn tới.

Theo Ngân hàng Nhà nước (NHNN), Thông tư mới được ban hành nhằm thực hiện chủ trương cắt giảm, đơn giản hóa và phân cấp thủ tục hành chính theo các nghị quyết của Chính phủ. Văn bản gồm 15 chương, 60 điều, sửa đổi và bổ sung 49 thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động ngân hàng và thông tin tín dụng.

Một trong những điểm đáng chú ý nhất là quy định rõ thời hạn xử lý nhiều thủ tục liên quan đến tăng vốn, mua cổ phần và hoạt động của tổ chức tín dụng. Theo đó, NHNN sẽ xem xét chấp thuận việc mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài tại tổ chức tín dụng Việt Nam trong vòng 19 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Đối với hồ sơ chấp thuận niêm yết cổ phiếu của ngân hàng trên thị trường chứng khoán nước ngoài, thời gian xử lý được rút xuống còn 14 ngày làm việc. Trong khi đó, thủ tục sửa đổi, bổ sung giấy phép đối với văn phòng đại diện nước ngoài có thời hạn giải quyết 20 ngày.

Thông tư cũng bổ sung nhiều yêu cầu mới liên quan đến hồ sơ tăng vốn điều lệ của ngân hàng, đặc biệt trong trường hợp phát hành cổ phiếu riêng lẻ cho nhà đầu tư nước ngoài. Hồ sơ sẽ phải bổ sung giấy đăng ký chào bán cổ phiếu riêng lẻ cùng thỏa thuận mua bán cổ phần giữa tổ chức tín dụng và nhà đầu tư ngoại.

Ngoài ra, hàng loạt quy định mới liên quan đến hồ sơ sáp nhập, hợp nhất, chuyển đổi hình thức pháp lý của tổ chức tín dụng cũng được bổ sung. Các tài liệu chứng minh năng lực tài chính, hợp đồng chuyển nhượng vốn góp, báo cáo kiểm toán hay hồ sơ cổ đông lớn, cổ đông chiến lược sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc trong nhiều trường hợp.

Một điểm đáng chú ý khác là NHNN bắt đầu siết chặt hơn các yêu cầu liên quan đến nhân sự nước ngoài trong hệ thống ngân hàng. Theo đó, nhân sự không có quốc tịch Việt Nam sẽ phải bổ sung phiếu lý lịch tư pháp hoặc văn bản tương đương thể hiện đầy đủ thông tin về án tích và các hạn chế liên quan đến quản lý doanh nghiệp. Quy định này sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Thông tư cũng mở rộng phân cấp cho NHNN chi nhánh khu vực trong việc chấp thuận thay đổi địa điểm chi nhánh, phòng giao dịch hoặc giải thể các đơn vị trực thuộc ngân hàng. Điều này được kỳ vọng sẽ giúp rút ngắn thời gian xử lý thủ tục cho các tổ chức tín dụng.

Đáng chú ý, văn bản mới bổ sung thêm các trường hợp bắt buộc chấm dứt hoạt động chi nhánh, phòng giao dịch nếu hồ sơ thành lập có thông tin sai sự thật, hoạt động sai nội dung được cấp phép hoặc thua lỗ kéo dài trong nhiều năm liên tiếp.

Giới phân tích cho rằng Thông tư 11 không chỉ mang ý nghĩa đơn giản hóa thủ tục hành chính, mà còn phản ánh xu hướng tăng cường chuẩn hóa hồ sơ, minh bạch dòng vốn và siết chất lượng quản trị trong hệ thống ngân hàng, đặc biệt trong bối cảnh hoạt động tăng vốn, M&A và thu hút vốn ngoại dự kiến sẽ sôi động hơn trong những năm tới.