Khi dòng tiền đầu cơ rút khỏi kim loại quý
Giá vàng và bạc trên thị trường quốc tế vừa trải qua đợt giảm sâu nhất trong hơn một thập kỷ, trong bối cảnh đồng USD tăng mạnh và các vị thế đầu cơ đồng loạt thu hẹp.
Giá vàng và bạc trên thị trường quốc tế vừa trải qua đợt giảm sâu nhất trong hơn một thập kỷ, trong bối cảnh đồng USD tăng mạnh và các vị thế đầu cơ đồng loạt thu hẹp. Diễn biến này cho thấy, rủi ro lớn khi giá kim loại quý bị đẩy lên quá nhanh, vượt xa các yếu tố cung – cầu cơ bản.
Trên thị trường OTC London, giá vàng giao ngay có thời điểm giảm tới 6,3% trong một phiên, nối tiếp mức giảm 9% của phiên liền trước – mức biến động mạnh nhất trong hơn 10 năm. Giá bạc còn biến động dữ dội hơn, có lúc mất gần 12% trong ngày, sau khi đã ghi nhận phiên giảm trong ngày lớn nhất lịch sử trước đó.
Theo ông Robert Gottlieb, cựu giao dịch viên kim loại quý của JPMorgan Chase, đà giảm mạnh phản ánh việc thanh khoản co hẹp, trong khi các vị thế đầu cơ quá đông. Khi thị trường đảo chiều, các lệnh thoát vị thế diễn ra đồng thời, khiến biến động bị khuếch đại.
USD tăng, kim loại quý chịu áp lực kép
Chất xúc tác trực tiếp của đợt điều chỉnh là thông tin liên quan đến chính sách tiền tệ Mỹ, khiến đồng USD bật tăng mạnh. Chỉ số Bloomberg Dollar Spot tăng gần 1% trong một phiên, tạo áp lực lên các tài sản được định giá bằng USD, trong đó có vàng và bạc.
Trong suốt năm qua, kim loại quý tăng giá liên tục khi nhà đầu tư tìm đến các tài sản phòng vệ trước rủi ro địa chính trị, lạm phát và lo ngại về tiền tệ. Tuy nhiên, theo các tổ chức phân tích, đà tăng này không chỉ đến từ nhu cầu phòng thủ, mà còn bị khuếch đại mạnh bởi dòng tiền đầu cơ và các sản phẩm phái sinh.
Goldman Sachs cho biết, khối lượng quyền chọn mua (call options) trên vàng tăng lên mức kỷ lục, buộc bên bán quyền chọn phải mua vàng để phòng hộ, từ đó đẩy giá tăng nhanh hơn. Cơ chế này, hoạt động theo hướng hai chiều: khi giá đảo chiều, áp lực bán cũng diễn ra với tốc độ tương tự.
Dòng tiền đầu cơ Trung Quốc và hiện tượng “thoát ly cơ bản”
Nhiều nhà giao dịch nhận định, trong giai đoạn tăng nóng, giá kim loại – đặc biệt là bạc – đã thoát ly khỏi các yếu tố cung cầu truyền thống, chịu ảnh hưởng lớn từ dòng tiền đầu cơ, nhất là từ nhà đầu tư cá nhân và các chiến lược giao dịch theo xu hướng tại Trung Quốc.
Bạc là trường hợp điển hình. Trong lịch sử, kim loại này hiếm khi duy trì trên mốc 40 USD/ounce, nhưng chỉ trong vài tuần đã tăng vọt lên trên 120 USD/ounce, trước khi giảm 26% chỉ trong một ngày.
“Trong sự nghiệp của tôi, đây là thị trường biến động mạnh nhất từng chứng kiến,” ông Dominik Sperzel, Giám đốc giao dịch của Heraeus Precious Metals, nhận xét.
Đà tăng nóng của giá kim loại quý khiến Trung Quốc phải có một số biện pháp kiềm chế gần đây (Ảnh: TNY)
Phân hóa giữa vàng và bạc
Dù cùng chịu áp lực bán, mức độ biến động giữa các kim loại có sự khác biệt rõ rệt. Theo ông Liu Shunmin, Trưởng bộ phận quản trị rủi ro của Shenzhen Guoxing Precious Metal, vàng vật chất vẫn duy trì giao dịch ổn định, đặc biệt trong nhu cầu trang sức và tích trữ, trong khi bạc chịu ảnh hưởng nặng nề hơn từ các hoạt động đầu cơ ngắn hạn.
Các cơ quan quản lý và ngân hàng tại Trung Quốc cũng đã triển khai các biện pháp kỹ thuật, như: nâng ký quỹ, áp trần biên độ và tạm dừng một số quỹ liên quan đến kim loại, nhằm kiểm soát rủi ro khi giá biến động quá mạnh.
Đợt lao dốc của vàng và bạc phản ánh một thực tế: khi kim loại quý bị đẩy lên chủ yếu bởi dòng tiền đầu cơ và công cụ phái sinh, sự đảo chiều của USD và thanh khoản có thể nhanh chóng kéo giá quay lại, bất chấp vai trò phòng vệ vốn có của các tài sản này.
Văn Mạnh
