Giá vàng đảo chiều liên tiếp: Nên nhìn sao cho đúng?

Trong phiên giao dịch ngày 12/3, giá vàng thế giới giảm nhẹ dù tình hình địa chính trị tiếp tục căng thẳng. Vàng giao ngay giảm 0,5% xuống 5.151,51 USD/ounce, trong khi hợp đồng vàng kỳ hạn tháng 4 tại Mỹ giảm 0,4% xuống còn 5.156,20 USD/ounce. Diễn biến này khiến nhiều nhà đầu tư đặt câu hỏi, khi vàng – vốn được xem là tài sản trú ẩn – lại suy yếu trong bối cảnh chiến sự leo thang tại Trung Đông.

Lý do chính nằm ở sức mạnh của đồng USD. Chỉ số USD tăng khoảng 0,3% trong phiên giao dịch, khiến vàng trở nên đắt đỏ hơn đối với các nhà đầu tư nắm giữ các đồng tiền khác, qua đó làm giảm nhu cầu đối với kim loại quý. Theo ông Nicholas Frappell, Giám đốc bộ phận thị trường tổ chức toàn cầu tại ABC Refinery, đà tăng của đồng USD cùng kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao đang tạo lực cản đáng kể đối với vàng, dù căng thẳng địa chính trị thường có xu hướng hỗ trợ giá kim loại quý.

Ở góc độ kinh tế vĩ mô, dữ liệu lạm phát mới công bố tại Mỹ cũng củng cố kỳ vọng rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể chưa vội nới lỏng chính sách tiền tệ. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 2 tăng 0,3%, cao hơn mức tăng 0,2% của tháng trước và phù hợp với dự báo của thị trường. Trong môi trường lãi suất cao, chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng – loại tài sản không mang lại lợi suất – thường tăng lên, khiến sức hấp dẫn của kim loại quý suy giảm.

Trong khi đó, căng thẳng địa chính trị lại đang thể hiện rõ ràng hơn trên thị trường năng lượng. Giá dầu tăng mạnh sau khi Iran cảnh báo giá dầu có thể lên tới 200 USD/thùng và triển khai các động thái quân sự tại eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới. Những rủi ro này đã khiến Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) kêu gọi các quốc gia giải phóng dầu từ kho dự trữ chiến lược nhằm giảm bớt cú sốc nguồn cung, vốn được đánh giá là nghiêm trọng nhất kể từ cuộc khủng hoảng dầu mỏ những năm 1970.

Chính sự khác biệt trong phản ứng của hai thị trường cho thấy một thực tế quan trọng: vàng hiện không chỉ phản ứng với chiến tranh hay rủi ro địa chính trị, mà còn chịu ảnh hưởng mạnh từ kỳ vọng chính sách tiền tệ. Nói cách khác, để hiểu đúng biến động của vàng lúc này, nhà đầu tư cần nhìn đồng thời cả ba yếu tố: diễn biến địa chính trị, xu hướng của đồng USD và triển vọng lãi suất của Fed.

Trong thời gian tới, sự giằng co giữa các yếu tố này có thể khiến thị trường vàng trở nên khó đoán hơn. Nếu căng thẳng Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn nguồn cung năng lượng và đẩy giá dầu tăng mạnh, áp lực lạm phát toàn cầu có thể quay trở lại, buộc Fed duy trì lãi suất cao lâu hơn. Điều đó có thể khiến đồng USD mạnh lên và gây áp lực ngắn hạn đối với vàng.

Tuy nhiên, nghịch lý của thị trường nằm ở chỗ chính cú sốc năng lượng đó cũng có thể trở thành động lực mới cho kim loại quý. Khi giá dầu tăng cao làm gia tăng rủi ro suy giảm tăng trưởng và bất ổn tài chính, nhu cầu trú ẩn có thể quay trở lại mạnh mẽ hơn.

Vì vậy, biến động của vàng hiện nay không đơn thuần là câu chuyện tăng hay giảm giá, mà phản ánh một giai đoạn chuyển giao của thị trường toàn cầu. Nếu xung đột năng lượng kéo dài và làm thay đổi kỳ vọng lạm phát, vàng có thể bước vào một chu kỳ mới – nơi kim loại quý không chỉ là tài sản trú ẩn trước chiến tranh, mà còn là tấm lá chắn trước một cú sốc kinh tế toàn cầu tiềm tàng.