Vụ kim cương nhập lậu lại nóng: Bước đầu xác định hơn 3.400 viên được đưa vào hệ thống bán lẻ SJC

Cụ thể, trong quá trình mở rộng Chuyên án 268V về đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa đã khởi tố thêm 4 bị can về tội "Buôn lậu". Các quyết định tố tụng được thực hiện ngày 20/7.

Các bị can gồm Phạm Thị Hồng Duyên (SN 1994), Trưởng phòng Kinh doanh Công ty TNHH MTV Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC); Trần Công (SN 1975); Trần Hữu Thanh Quân (SN 1994) và Hoàng Trung Bắc (SN 1992).

Theo Công an tỉnh Thanh Hóa, kết quả điều tra ban đầu xác định trong giai đoạn 2022-2024, Lê Thúy Hằng - nguyên Tổng Giám đốc SJC - được cho là đã chỉ đạo Phạm Thị Hồng Duyên liên hệ đặt mua kim cương nhập lậu từ Hồng Kông (Trung Quốc), vận chuyển trái phép về Việt Nam để đưa vào hệ thống bán lẻ của doanh nghiệp tiêu thụ.

Cơ quan điều tra cho biết Phạm Thị Hồng Duyên là người trực tiếp liên hệ đặt hàng, tiếp nhận nguồn kim cương nhập lậu. Sau khi hàng được đưa về Việt Nam, Trần Công thực hiện việc bán lại cho SJC, trong khi Trần Hữu Thanh Quân và Hoàng Trung Bắc trực tiếp giao kim cương cho doanh nghiệp.

Theo tài liệu điều tra, để hợp thức hóa nguồn gốc, các đối tượng đã sử dụng thông tin của nhiều khách hàng để lập hồ sơ thể hiện SJC thu mua kim cương từ cá nhân trên hệ thống quản lý. Sau đó, số kim cương này được chuyển tới Công ty Rồng Vàng SJC để kiểm định, nhập kho rồi phân phối ra thị trường. Việc kiểm định được chia thành nhiều đợt nhằm tránh bị phát hiện.

Quá trình mở rộng điều tra, lực lượng chức năng thu giữ thêm 354 viên kim cương các loại, tổng trị giá khoảng 68,8 tỷ đồng. Từ lời khai của các bị can cùng các tài liệu, chứng cứ thu thập được, Công an tỉnh Thanh Hóa bước đầu xác định trong giai đoạn 2022-2024, khoảng 3.400 viên kim cương nhập lậu với tổng giá trị hơn 500 tỷ đồng đã được đưa vào hệ thống bán lẻ của SJC để tiêu thụ.

Đây là diễn biến mới của Chuyên án 268V. Trước đó, cơ quan điều tra đã khởi tố 22 bị can trong đường dây buôn lậu kim cương từ Ấn Độ và Hồng Kông (Trung Quốc) về Việt Nam, với tổng giá trị giao dịch được xác định khoảng 280 tỷ đồng.

Không chỉ là vụ án buôn lậu, diễn biến mới cũng cho thấy những thách thức trong quản lý thị trường đá quý - lĩnh vực có giá trị cao, khối lượng nhỏ, dễ vận chuyển và phụ thuộc lớn vào hệ thống kiểm định cũng như hồ sơ truy xuất nguồn gốc. Khi quy trình chứng minh nguồn gốc hàng hóa bị lợi dụng, rủi ro không chỉ dừng ở hành vi buôn lậu mà còn có thể ảnh hưởng đến tính minh bạch của thị trường.

Theo giới chuyên môn, cùng với sự phát triển của phân khúc trang sức cao cấp, yêu cầu về quản trị chuỗi cung ứng trong ngành vàng bạc, đá quý ngày càng được đặt lên hàng đầu. Các doanh nghiệp không chỉ phải kiểm soát chặt nguồn hàng đầu vào mà còn cần xây dựng quy trình lưu trữ chứng từ, kiểm định và truy xuất nguồn gốc độc lập nhằm giảm thiểu rủi ro pháp lý cũng như bảo vệ uy tín thương hiệu.

Vụ việc cũng được xem là lời cảnh báo đối với hoạt động quản trị nội bộ trong lĩnh vực kinh doanh đá quý, nơi giá trị thương mại của sản phẩm không chỉ nằm ở bản thân viên kim cương mà còn ở tính minh bạch của toàn bộ chuỗi cung ứng. Trong bối cảnh thị trường ngày càng chú trọng tiêu chuẩn xuất xứ và khả năng truy xuất nguồn gốc, việc kiểm soát nội bộ hiệu quả được xem là yếu tố quan trọng để củng cố niềm tin của người tiêu dùng và bảo đảm sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.