USD tăng tốc đầu tuần, thị trường tiền tệ nghiêng về đồng bạc xanh
USD bật tăng đầu tuần khi tâm lý thận trọng trở lại và giá dầu duy trì ở vùng cao. Các đồng tiền phụ thuộc nhập khẩu năng lượng vì thế chịu áp lực kép từ chi phí gia tăng và dòng vốn dịch chuyển.
Đồng USD mở cửa tuần mới trong trạng thái tăng giá, khi dòng tiền toàn cầu tìm đến tài sản an toàn giữa lúc căng thẳng tại Trung Đông leo thang và giá dầu bật mạnh. Trong khi đó, các đồng tiền của những nền kinh tế phụ thuộc nhập khẩu năng lượng đối mặt áp lực kép từ chi phí dầu tăng và tâm lý phòng thủ lan rộng.
Dòng tiền trú ẩn quay lại với USD
Ngay đầu phiên giao dịch sáng 2/3, chỉ số USD Index – thước đo sức mạnh đồng bạc xanh so với rổ 6 đồng tiền chủ chốt – tăng 0,2% lên 97,8 điểm, đảo chiều so với mức giảm của tuần trước.
Động lực chính đến từ tâm lý “risk-off” sau diễn biến quân sự mới tại Trung Đông. Nhà đầu tư đẩy mạnh nắm giữ USD và franc Thụy Sĩ – hai đồng tiền được xem là nơi trú ẩn truyền thống khi bất ổn địa chính trị gia tăng.
Tuy nhiên, theo các chiến lược gia tại Commonwealth Bank of Australia (CBA), yếu tố nâng đỡ USD lần này không chỉ là tâm lý phòng thủ. Giá dầu tăng mạnh trong bối cảnh rủi ro gián đoạn nguồn cung tại khu vực Vịnh Ba Tư cũng đóng vai trò quan trọng, bởi Mỹ hiện là quốc gia xuất khẩu năng lượng lớn.
“Nếu xung đột kéo dài và làm gián đoạn nguồn cung dầu, USD có thể tăng giá so với hầu hết các đồng tiền khác, ngoại trừ yên Nhật và franc Thụy Sĩ”, nhóm phân tích của CBA nhận định.
Nói cách khác, dầu tăng đang vô tình tạo thêm lợi thế cho đồng bạc xanh – điều ít thấy trong các chu kỳ khủng hoảng trước đây.
Đồng tiền nhập khẩu dầu chịu sức ép
Ở chiều ngược lại, các đồng tiền của những nền kinh tế phụ thuộc nhập khẩu năng lượng nhanh chóng suy yếu.
Đồng euro giảm 0,19% xuống còn 1,178 USD/EUR. Theo Wells Fargo, châu Âu đang bước vào mùa bổ sung dự trữ khí đốt với mức tồn kho thấp kỷ lục, đồng nghĩa với việc phải mua thêm năng lượng đúng lúc giá có nguy cơ leo thang.
“Đồng euro đang ở trong tình thế khó khăn”, nhóm phân tích của Wells Fargo đánh giá, nhấn mạnh chi phí nhập khẩu năng lượng tăng có thể tạo áp lực lên cán cân thương mại và lạm phát khu vực.
Ngay cả đồng yên Nhật – vốn được coi là tài sản trú ẩn – cũng không tăng mạnh như thường lệ. Nhật Bản là quốc gia nhập khẩu dầu lớn, nên khi giá năng lượng leo thang, lợi thế trú ẩn của đồng yên bị trung hòa bởi áp lực thương mại. Đồng tiền này chỉ tăng nhẹ 0,15% lên 156,27 JPY/USD.
Ẩn số Hormuz và rủi ro kéo dài
Yếu tố khiến thị trường tiền tệ thận trọng là nguy cơ gián đoạn tại eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu toàn cầu. Dữ liệu vận tải cho thấy ít nhất 150 tàu chở dầu và LNG đã neo đậu tại vùng biển Vịnh, trong khi hàng chục tàu khác chờ đợi ở khu vực lân cận.
Chiến lược gia Jason Wong của BNZ tại Wellington nhận định: “Bạn không biết điều này sẽ kéo dài bao lâu, giá dầu sẽ tăng đến mức nào, hay eo biển Hormuz sẽ bị đóng cửa trong bao lâu. Phản ứng ban đầu luôn là giảm rủi ro”.
Trong bối cảnh đó, USD được hưởng lợi kép: vừa là tài sản an toàn, vừa được hỗ trợ bởi vị thế xuất khẩu năng lượng của Mỹ. Ngược lại, các nền kinh tế nhập khẩu dầu đứng trước nguy cơ chi phí năng lượng tăng cao, thâm hụt thương mại mở rộng và áp lực tỷ giá gia tăng.
Diễn biến sắp tới của thị trường tiền tệ phụ thuộc lớn vào thời gian và mức độ gián đoạn nguồn cung dầu. Nếu xung đột được kiểm soát nhanh, nhu cầu trú ẩn có thể hạ nhiệt. Nhưng nếu bất ổn kéo dài và dầu duy trì ở vùng giá cao, USD nhiều khả năng tiếp tục giữ ưu thế, trong khi các đồng tiền phụ thuộc nhập khẩu năng lượng sẽ còn chịu thử thách.
Vương Anh
