Một dự án 4.200 tỷ đồng giúp PHP đổi vận: Lợi nhuận quý I tăng 114%
Sau nhiều năm đánh mất lợi thế tại Hải Phòng do quá trình dịch chuyển hệ thống cảng biển, Cảng Hải Phòng đang dần lấy lại vị thế dẫn đầu nhờ dự án bến số 3 và 4 tại Lạch Huyện.
CTCP Cảng Hải Phòng (mã chứng khoán: PHP) ghi nhận kết quả kinh doanh quý I/2026 tăng trưởng ấn tượng với doanh thu đạt 745 tỷ đồng, tăng 29% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, lợi nhuận sau thuế đạt 311 tỷ đồng, tăng tới 114%, trong bối cảnh giá vốn gần như không biến động đáng kể.
Theo đánh giá của Công ty Chứng khoán ACB (ACBS), động lực chính giúp kết quả kinh doanh của Cảng Hải Phòng tăng trưởng mạnh đến từ dự án bến số 3 và 4 tại cảng nước sâu Lạch Huyện. Đây là dự án đã bắt đầu phát huy hiệu quả chỉ sau thời gian ngắn đưa vào vận hành, đồng thời tạo thêm nguồn thu đáng kể từ hoạt động cho thuê hạ tầng và lợi nhuận liên doanh.
Xét trên cả năm 2026, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu 3.495 tỷ đồng, tăng 28% so với năm trước. Lợi nhuận trước thuế dự kiến đạt 1.520 tỷ đồng, tăng 21% và là mức cao nhất trong lịch sử hoạt động của công ty. Kế hoạch này phản ánh kỳ vọng lớn vào hiệu quả khai thác của các bến cảng mới tại Lạch Huyện.
Từ vị thế dẫn đầu đến giai đoạn đánh mất lợi thế
Cảng Hải Phòng được thành lập từ năm 1874 và là một trong những doanh nghiệp cảng biển lâu đời nhất Việt Nam. Trong nhiều thập kỷ, doanh nghiệp giữ vai trò trung tâm trong hoạt động logistics khu vực phía Bắc với hệ thống cảng nằm tại thượng nguồn sông Cấm như Hoàng Diệu, Chùa Vẽ và Tân Vũ.
Tuy nhiên, cùng với xu hướng phát triển cảng biển về khu vực hạ nguồn và yêu cầu di dời cảng Hoàng Diệu khỏi nội đô Hải Phòng, lợi thế truyền thống của doanh nghiệp dần suy giảm. Nguồn hàng hóa từng bước dịch chuyển về các khu vực cảng nước sâu có khả năng tiếp nhận tàu trọng tải lớn hơn, khiến vị thế dẫn đầu của Cảng Hải Phòng bị thu hẹp.
Để thích ứng với sự thay đổi này, doanh nghiệp đã tham gia phát triển các bến cảng mới tại khu vực Lạch Huyện. Đây được xem là khu vực cảng nước sâu chiến lược của miền Bắc, có khả năng tiếp nhận tàu container cỡ lớn hoạt động trên các tuyến hàng hải quốc tế.
Bước ngoặt quan trọng đến vào tháng 05/2025 khi Công ty TNHH Cảng quốc tế TIL Hải Phòng chính thức đưa bến số 3 và 4 vào khai thác. TIL là liên doanh giữa Cảng Hải Phòng sở hữu 51% vốn và Global Terminal Limited S.à r.l.
Dự án có tổng vốn đầu tư giai đoạn đầu khoảng 4.200 tỷ đồng. Sau khi hoàn thành, tổng công suất khai thác của Cảng Hải Phòng được nâng lên khoảng 3,2 triệu TEUs mỗi năm, giúp doanh nghiệp lấy lại vị thế số một tại khu vực Hải Phòng vào cuối năm 2025 theo đánh giá của ACBS.
Dự án mới trở thành động lực tăng trưởng lợi nhuận
Không chỉ gia tăng công suất, dự án Lạch Huyện còn nhanh chóng mang lại hiệu quả kinh doanh. Theo ACBS, dự án đã có lãi ngay trong năm đầu tiên vận hành và tiếp tục đóng góp tích cực vào kết quả kinh doanh năm 2026.
Trong năm 2025, doanh thu từ hoạt động cho thuê cơ sở hạ tầng và phương tiện thiết bị của Cảng Hải Phòng đạt khoảng 202 tỷ đồng. Riêng phần doanh thu liên quan đến TIL đóng góp khoảng 179 tỷ đồng, cho thấy vai trò ngày càng lớn của dự án mới trong cơ cấu doanh thu.
Ước tính của ACBS cho thấy phần lợi nhuận từ liên doanh TIL đóng góp vào kết quả của Cảng Hải Phòng đạt khoảng 14 tỷ đồng trong năm 2025. Chỉ riêng quý I/2026, khoản đóng góp này đã tăng lên khoảng 43 tỷ đồng.
Tài liệu ĐHCĐ năm 2026 cũng cho thấy doanh nghiệp kỳ vọng mảng cho thuê cơ sở hạ tầng và phương tiện thiết bị sẽ trở thành một trong những trụ cột tăng trưởng mới. Doanh thu từ mảng này dự kiến đạt 676 tỷ đồng trong năm nay, tăng tới 228% so với thực hiện năm trước.
Bên cạnh động lực từ hoạt động kinh doanh cốt lõi, câu chuyện thoái vốn Nhà nước cũng đang thu hút sự quan tâm của giới đầu tư. Hiện Tổng công ty Hàng hải Việt Nam - VIMC (mã chứng khoán: MVN) đang sở hữu khoảng 92,56% vốn tại Cảng Hải Phòng.
Tỷ lệ sở hữu lớn khiến doanh nghiệp hiện chưa đáp ứng đầy đủ điều kiện về công ty đại chúng. Trong khi đó, kế hoạch thoái vốn đã được VIMC đề cập trong nhiều năm với mục tiêu giảm tỷ lệ nắm giữ xuống khoảng 65%.
Theo ACBS, việc đẩy mạnh thoái vốn trong thời gian tới có thể tạo thêm động lực cho cổ phiếu PHP nhờ gia tăng tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng, cải thiện thanh khoản và mở rộng khả năng tiếp cận các quỹ đầu tư lớn.
Ngoài ra, môi trường kinh doanh của ngành cảng biển cũng đang có những chuyển biến tích cực. Từ ngày 01/02/2026, Bộ Xây dựng điều chỉnh tăng khoảng 10% khung giá dịch vụ bốc dỡ container tại các cảng nước sâu Lạch Huyện và Cái Mép - Thị Vải.
Động thái này được kỳ vọng sẽ giúp các doanh nghiệp cảng biển tăng nguồn lực đầu tư cho hạ tầng, thiết bị và chuyển đổi số. Dù giá dịch vụ được điều chỉnh tăng, mức phí cảng biển tại Việt Nam hiện vẫn thấp hơn đáng kể so với nhiều quốc gia trong khu vực.
Ở góc độ định giá, ACBS cho rằng PHP vẫn đang giao dịch dưới mức trung bình ngành. Hệ số P/E của doanh nghiệp hiện khoảng 12,5 lần, thấp hơn mức trung bình 13,58 lần của nhóm cảng biển. P/B của PHP đạt khoảng 1,93 lần, thấp hơn một số doanh nghiệp khai thác cảng lớn đang duy trì tốc độ tăng trưởng lợi nhuận ổn định như Gemadept hay Cảng Đồng Nai.
Việc dự án Lạch Huyện nhanh chóng tạo ra lợi nhuận, cùng triển vọng thoái vốn Nhà nước và sự cải thiện của môi trường kinh doanh đang mở ra giai đoạn tăng trưởng mới cho Cảng Hải Phòng. Sau nhiều năm chịu ảnh hưởng từ quá trình dịch chuyển hệ thống cảng biển, doanh nghiệp đang từng bước lấy lại vị thế dẫn đầu tại khu vực phía Bắc.
Nguyễn Quân
