G7 né thuế ô tô Mỹ - EU, ưu tiên nguồn cung khoáng sản cho chip và pin xe điện

Các bộ trưởng thương mại Nhóm Các nước công nghiệp phát triển (G7) đã nhóm họp tại Paris (Pháp) trong hai ngày 5–6/5, tập trung vào các vấn đề trọng yếu như khoáng sản thiết yếu, an ninh kinh tế và cải cách thương mại toàn cầu, trong bối cảnh rủi ro địa chính trị gia tăng. Tuy nhiên, nguy cơ Mỹ áp thuế bổ sung đối với ô tô châu Âu không nằm trong chương trình nghị sự chính thức.

Cuộc họp diễn ra khi căng thẳng tại Trung Đông tiếp tục leo thang, làm gia tăng lo ngại về chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Hoạt động tại eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% sản lượng dầu mỏ thế giới – đang đối mặt nguy cơ gián đoạn, tạo áp lực lên kinh tế toàn cầu.

Với vai trò Chủ tịch luân phiên G7, Pháp đề xuất bốn ưu tiên chính. Thứ nhất, các nước cần phối hợp ứng phó với tình trạng dư thừa công suất công nghiệp, vốn bị cho là nguyên nhân gây ra cạnh tranh không công bằng trong thương mại quốc tế.

Thứ hai, các bộ trưởng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường an ninh kinh tế, đặc biệt là bảo đảm và đa dạng hóa nguồn cung khoáng sản thiết yếu – yếu tố then chốt trong sản xuất chip bán dẫn, pin xe điện và các công nghệ chiến lược. Pháp đề xuất xây dựng cơ chế hợp tác giữa các quốc gia sản xuất, chế biến và tiêu thụ nhằm giảm phụ thuộc và tăng tính ổn định chuỗi cung ứng.

Thứ ba, cải cách Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) tiếp tục là chủ đề được đưa ra thảo luận, sau khi vòng đàm phán hồi tháng 3 không đạt kết quả đáng kể. Pháp cho rằng WTO cần được điều chỉnh để thích ứng tốt hơn với những thách thức mới của thương mại toàn cầu.

Cuối cùng, thương mại điện tử xuyên biên giới cũng được đưa vào nghị trình, trong bối cảnh các kiện hàng giá trị nhỏ được miễn thuế đang tạo áp lực cạnh tranh lên các nhà bán lẻ nội địa. Mỹ đã chấm dứt miễn thuế đối với hàng hóa dưới 800 USD từ năm ngoái, trong khi Liên minh châu Âu (EU) dự kiến áp thuế cố định với các đơn hàng dưới 150 euro từ mùa Hè năm nay.

Đáng chú ý, đề xuất của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc áp thuế bổ sung đối với ô tô nhập khẩu từ EU không được đưa ra thảo luận tại cuộc họp. Trước đó, hai bên đã đạt thỏa thuận áp trần thuế 15% đối với ô tô và linh kiện nhập khẩu từ EU – thấp hơn mức 25% áp dụng với nhiều đối tác khác.

Dù vậy, diễn biến mới nhất cho thấy rủi ro vẫn hiện hữu. Cuối tháng 3, Nghị viện châu Âu đã thông qua thỏa thuận với một số điều kiện, song vẫn cần sự phê chuẩn của các quốc gia thành viên. Đến ngày 1/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố có thể nâng thuế trở lại, với lý do EU không tuân thủ các cam kết đã đạt được.

Các nội dung thảo luận tại Paris được xem là bước chuẩn bị quan trọng cho Hội nghị thượng đỉnh G7 dự kiến diễn ra từ ngày 15–17/6 tại Évian-les-Bains (Pháp), nơi các nhà lãnh đạo sẽ tiếp tục bàn sâu về các vấn đề kinh tế và thương mại toàn cầu.