Phán quyết 6–3 làm thay đổi luật chơi thương mại của Mỹ

Một phán quyết 6–3 của Tòa án Tối cao Mỹ đã làm thay đổi cục diện chính sách thương mại của Mỹ, khi tòa xác định việc áp thuế diện rộng theo đạo luật về tình trạng khẩn cấp quốc gia là vượt quá thẩm quyền hành pháp.

Quyết định này không chỉ vô hiệu phần lớn các mức thuế trước đó, mà còn đặt ra giới hạn rõ ràng đối với quyền lực của tổng thống trong lĩnh vực thương mại – lĩnh vực vốn thuộc về Quốc hội theo Hiến pháp.

Thuế 15%: Giải pháp tình thế

Ngay sau phán quyết, Tổng thống Donald Trump công bố mức thuế thống nhất 15% đối với hàng nhập khẩu, áp dụng trong 150 ngày theo cơ sở pháp lý khác.

Động thái này được xem là nỗ lực duy trì đòn bẩy thương mại trong khi tìm kiếm nền tảng pháp lý vững chắc hơn. Tuy nhiên, khác với cơ chế trước đây, khuôn khổ mới đi kèm giới hạn thời gian và quy trình chặt chẽ hơn, khiến dư địa hành động bị thu hẹp đáng kể.

Trước đó, các mức thuế bổ sung dao động từ 10–50%, đẩy thuế suất trung bình thực tế lên gần 18% – cao nhất trong nhiều thập kỷ.

Thương mại toàn cầu trước vòng bất định mới

Dù Mỹ đã đạt một số thỏa thuận với Liên minh châu Âu và một số nền kinh tế lớn châu Á, mức thuế 15% mới vẫn có phạm vi áp dụng rộng, trừ một số ngoại lệ như dược phẩm và hàng hóa thuộc khuôn khổ USMCA.

Brazil, Ấn Độ, Canada và Mexico là những đối tác từng chịu tác động đáng kể từ các vòng thuế trước đó. Giới quan sát cho rằng phán quyết của tòa có thể làm giảm khả năng áp thuế đột ngột, nhưng chưa chấm dứt hoàn toàn bất ổn thương mại.

Thông điệp lớn nhất từ quyết định của Tòa án Tối cao không chỉ nằm ở con số thuế suất, mà ở việc tái xác lập ranh giới quyền lực: chính sách thương mại của Mỹ từ nay sẽ phải vận hành trong khuôn khổ pháp lý chặt chẽ hơn.

Trong bối cảnh bầu cử giữa kỳ đang đến gần và các cuộc đàm phán thương mại tiếp diễn, diễn biến tiếp theo của chính sách thuế Mỹ có thể tiếp tục là biến số lớn đối với thị trường toàn cầu.